گروه فعاليت‌های قرآنی: قرآن كتابی است كه برای تمام بشريت آمده و گذشتگان و آيندگان جملگی مشمول اين پيام‌های آسمانی قرار می‌گيرند؛ از اين رو روحانيون اعزامی به حج در كاروان‌ها بايد به امر تفسير قرآن به عنوان دغدغه اصلی خود در اين ايام بيش از پيش توجه داشته باشند تا با ارائه تفسيری دقيق، چهره اسلام ناب را به معرض نمايش بگذارند.

به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا) شعبه جمهوری آذربايجان به نقل از خبرگزاری ترند، حج نيز يكی از اعمال عبادی اسلام است كه فضايل زيادی دارد. حجاج قبل از اعزام به سفر حج، می‌توانند در مورد اين عمل از كتب فقهی اطلاعات لازم را به دست آورند، اما درك حقايق معنوی حج برای تمامی حجاج ميسر نيست.

زائر خانه خدا در مرحله اول بايد معنی حج را درك كرده و بداند كه حج يك نماد نيست، بلكه يك عبادت است. اما متأسفانه در دوران كنونی برخی از زائران خانه خدا بدون آنكه حقايق معنوی حج را درك كنند، برای كسب لقب حاجی عازم زيارت می‌شوند.

در واقع يكی از حقايق دين اسلام در اين زمينه فراموش می‌شود. برای انجام اعمال عبادی اسلام به كسی بطور رسمی نمادی داده نمی‌شود. عمل حج موجب برتری فردی بر ديگران نمی‌شود. عمل حج در مقايسه با ساير عبادت بايد با اخلاص كامل و قربة الی الله انجام بگيرد.

اسلام، حج را نماد ندانسته و آن‌را فقط واسطه‌ای برای نزديكی به خدا اعلام كرده است. عمل حج بعضی ويژگی‌های مخصوصی در مقايسه با ساير عبادات دارد. يكی از اين خصوصيات، تجمع تمامی اقشار مستطيع جامعه اسلامی در مكه مكرمه صرف نظر از موضع و مقام آن‌ها است.

برخی حجاج بدون آنكه اطلاعات اوليه در مورد حج داشته باشند، عازم اين سفر معنوی می‌شوند و تنها در مورد ساير عبادات دارای اطلاعات لازم هستند. غفلت زائران خانه از حقايق عمل حج نيز، بعدا آن‌ها را با مشكلاتی مواجه می‌كند. خيلی جای تأسف دارد، برخی از حجاج بدون آنكه حقايق حج را درك كنند، از سفر حج بازمی‌گردند.

در بيشتر كشورهای اسلامی قبل از آغاز سفر زائران به خانه خدا، آموزش‌هايی برای آن‌ها جهت آشنايی با عمل حج برگزار می‌شود. متأسفانه در برخی ديگر از كشورهای اسلامی ضرورتی برای برگزاری اين آموزش‌ها نمی‌بينند. اين يك مشكلی مربوط به حجاج است، اما نقش روحانيون نيز در آن خيلی زياد است.

يكی ديگر از ويژگی‌های حج، تصادف برگزاری اين عمل با ايام عيد قربان در ماه ذی الحجه است. در آيه 196 سوره مباركه بقره از قرآن كريم در مورد اين عمل شريف آمده است: وَأَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلَّهِ فَإِنْ أُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَیْسَرَ مِنَ الْهَدْیِ وَلا تَحْلِقُوا رُءُوسَكُمْ حَتَّى یَبْلُغَ الْهَدْیُ مَحِلَّهُ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِنْ رَأْسِهِ فَفِدْیَةٌ مِنْ صِیَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ فَإِذَا أَمِنْتُمْ فَمَنْ تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ إِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَیْسَرَ مِنَ الْهَدْیِ فَمَنْ لَمْ یَجِدْ فَصِیَامُ ثَلاثَةِ أَیَّامٍ فِی الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ إِذَا رَجَعْتُمْ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ذَلِكَ لِمَنْ لَمْ یَكُنْ أَهْلُهُ حَاضِرِی الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ براى خدا حج و عمره را به پايان رسانيد و اگر [به علت موانعى] بازداشته شديد آنچه از قربانى ميسر است [قربانى كنيد] و تا قربانى به قربانگاه نرسيده سر خود را متراشيد و هر كس از شما بيمار باشد يا در سر ناراحتیى داشته باشد [و ناچار شود در احرام سر بتراشد] به كفاره [آن بايد] روزه‏اى بدارد يا صدقه‏اى دهد يا قربانیى بكند و چون ايمنى يافتيد پس هر كس از [اعمال] عمره به حج پرداخت [بايد] آنچه از قربانى ميسر است [قربانى كند] و آن كس كه [قربانى] نيافت [بايد] در هنگام حج‏سه روز روزه [بدارد] و چون برگشتيد هفت [روز ديگر روزه بداريد] اين ده [روز] تمام است اين [حج تمتع] براى كسى است كه اهل مسجد الحرام [=مكه] نباشد و از خدا بترسيد و بدانيد كه خدا سخت‏ كيفر است.

يكی ديگر از ويژگی‌های اين عمل، برگزاری آن در روز عرفه است. در حديثی از پيامبر اكرم (ص) آمده است: روز عرفه بهترين روز سال است.

با عمل ذبح قربانی عمل حج به پايان می‌رسد. برخی ادعا می‌كنند كه دين اسلام برگزاری اعياد را ممنوع كرده است. اما اعياد ديگری، از جمله عيد سعيد فطر در هر سال و عيد جمعه در هر هفته بعنوان اعياد اسلامی از سوی مسلمانان برگزار می‌شود. در احاديث پبامبر اكرم (ص) بر برگزاری اين اعياد از سوی جامعه اسلامی تاكيد شده است.

شركت در مراسم حج آرزوی هر مسلمانی است كه نصيب همه نمی‌شود. هر كس اين عمل را انجام دهد، برای ادای دين خود در مقابل خداوند متعال انجام وظيفه كرده است؛ چراكه اين عمل نمی‌تواند برای كسب نماد باشد.

يادداشت از «روفيظ حافظ اوغلو» مدير بخش خاورميانه خبرگزاری ترند