سوم خرداد، سالروز آزادسازی خرمشهر در تاریخ ایران اسلامی تنها یک تاریخ نیست؛ نماد معادلهای است که به باور بسیاری «ایمان مردمی» در همآمیخته با «مدیریت هوشمندانه رهبری» به رمز موفقیت در این روز تبدیل شد.
خبرنگار ایکنا به مناسبت سالروز آزادسازی خرمشهر، گفتوگویی با سردار سرتیپ پاسدار رسول سناییراد، معاون سیاسی دفتر عقیدتی ـ سیاسی دفتر فرماندهی معظم کل قوا و از پیشکسوتان دفاع مقدس، انجام داده است. محور این گفتوگو، واکاوی وجوه تشابه و افتراق مقاومت دیروز و امروز و درسهای مدیریتی امام خمینی(ره) برای عبور از شرایط کنونی است.
سردار سناییراد در این مصاحبه، با تأکید بر این که «شباهتها به مراتب بیشتر از تفاوتهاست»، نقش مردمباورى، تمرکز بر «جنگ در رأس امور» و تبیین بهموقع را کلید پیروزی در میدانهای دشوار معرفی میکند.
مشروح این گفتوگو را در ادامه میخوانیم:
ایکنا - محور گفتوگوی ما سوم خرداد و حماسه آزادسازی خرمشهر است. مقاومتی که در آن روزها توسط رزمندگان صورت گرفت، چه ویژگی منحصربهفردی داشت که نتیجه آن فتح خرمشهر بود؟ و چرا این نوع مقاومت میتواند برای شرایط کنونی کشور الهامبخش باشد؟
آنچه مسلم است، اصل مقاومت در برابر دشمن در هر جنگی نه تنها ضرورت دارد، بلکه نقش تعیینکنندهای در نتیجه نبرد ایفا میکند. چه در جنگ هشت ساله و چه در نبرد اخیر، یکی از عوامل اصلی تعیینکننده، همین روحیه مقاومت بود. اگر در خرمشهر به پیروزی عینی و نتایج خوشایند دست یافتیم، دلیل روشنی داشت و آن هم مقاومت جانانهای بود که حتی پس از سقوط موقت این شهر، روحیه رزمندگان به هم نریخت. آنها با ایمان راسخ و توکل بر خدا، کارزار خود را ادامه دادند و سرانجام در سوم خرداد ماه، آن فتح بزرگ رقم خورد.
نکته مهم اینجاست که در آن دوره نیز معادله حاکم بر جنگ کاملاً نابرابر بود. رژیم بعثی عراق از حمایت همهجانبه قدرتهای فرامنطقهای و منطقهای برخوردار بود و آمادگی کاملی برای تجاوز داشت اما امروز که صحبت از نبرد اخیر میکنیم، وضعیت دشوارتر هم شده است؛ زیرا امروز با آمریکای ابرجنایتکاری مواجهیم که از نظر سختافزاری و دسترسی به فناوریهای روز هیچ محدودیتی ندارد. ضمن اینکه این دشمن، هیچ خط قرمز حقوقی، اخلاقی و انسانی را رعایت نمیکند. با این حال، آنچه موجب شده تا امروز دشمن به اهداف شوم خود نرسد و حتی مجبور به درخواست آتشبس شود، همین روحیه مقاومت در میان ملت و رزمندگان ماست.
امام خمینی(ره) همواره بر بسیج مردمی تأکید داشتند و حضور مردم را کلید حل بحرانها از جمله جنگ میدانستند. در این مرحله نیز بحمدالله بعثتی در مردم اتفاق افتاده است. همان حضور جانانه مردم در صحنه، بخش بزرگی از طرح دشمن را که در واقع بازگرداندن کشور به وقایع تلخ دیماه بود، خنثی کرد. اگر چنین اتفاقی میافتاد، به حتم بخش دیگری از عناصر مسلح نیز به آنها میپیوستند و ما همزمان شاهد هم تهاجم بیرونی و هم آشوب داخلی میبودیم. لذا من قائل به این هستم که شباهتهای مقاومت امروز با دوران دفاع مقدس به مراتب بیشتر از تفاوتهاست. گرچه نوع جنگ هشت ساله مرزهای شناخته شده و جبهههای مشخصی داشت و فقط عدهای توفیق حضور در خط مقدم را پیدا میکردند اما در نبرد اخیر، تمام ملت ما در جنگ حضور دارند. بایستی از همه کسانی که در میدان خیابان ایستادند، به عنوان «رزمندگان اسلام» در برابر تجاوزگران یاد کرد.
ایکنا - درباره مدیریت فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در مقطع فتح خرمشهر گفتید، مهمترین ویژگیهای مدیریتی ایشان در آن برهه چه بود؟ و امروز چگونه میتوان از آن درسها در شرایط مشابه بهره برد؟
اگر بخواهیم بر شخصیت و مدیریت حضرت امام تمرکز کنیم، به درستی به گوهر اصلی انقلاب اسلامی رسیدهایم. ایشان یک رهبر خداباور و خدامحور بودند و در کنار آن، توجه ویژهای به مردم داشتند. به هر حال جنگ در راه خدا بود اما حضرت امام حضور مردم در جنگ را کاملاً باور داشتند و هیچگاه نقش تودههای مردم را نادیده نمیگرفتند. امروز نیز ما میتوانیم همین مؤلفه اساسی مدیریت فرماندهی ایشان را به کار بگیریم.
یکی دیگر از مؤلفههای برجسته مدیریت حضرت امام(ره) در جنگ، تمرکز بر موضوع اصلی بود. ایشان با صراحت فرمودند: «جنگ در رأس امور است.» یعنی همه اتفاقات، رویدادها، تصمیمات و برنامهریزیها بایستی ذیل این اصل تعریف میشدند. امروز هم اگر چنین باوری داشته باشیم که این جنگ تعیینکننده است و آن را در رأس امور قرار دهیم، میتواند سرنوشتساز باشد.
مؤلفه دیگری که در مدیریت فرماندهی حضرت امام(ره) بایستی از آن یاد کنیم، وحدت ملی و انسجام میان همه نیروهاست. در خود جنگ، حضرت امام بر همکاری ارتش و سپاه تأکید ویژهای داشتند. ایشان همواره نگاه مشارکتی را دنبال میکردند؛ بدین معنا که هم حضور بسیج مردمی در جبههها را میخواستند و هم حمایت و پشتیبانی پشت جبهه را ضروری میدانستند. خروجی این نوع مدیریت، همافزایی بود و در نهایت به فتح خرمشهر انجامید و بالاتر از آن، دشمن در دسترسی به اهداف اصلی خود ناکام ماند. دشمن مجبور شد به همان شرایط قبل از جنگ یعنی بازگشت به مرزها تن دهد و قطعنامهای را که خود پاره کرده بود، بار دیگر بپذیرد.
به نظر میرسد در شرایط فعلی نیز بتوان از همین مدل فرماندهی و مدیریت برای عبور از این شرایط استفاده کرد. خوشبختانه چشمههای آمادگی مردم را در این ایام مشاهده کردیم؛ مردمی که با گذشت روزهای طولانی، همچنان در خیابانها حضور دارند و مردانه ایستادهاند.
ایکنا - امروز پس از جنگ تحمیلی سوم، مشابه همان وحدت ایام فتح خرمشهر را شاهد هستیم. برای حفظ و تقویت این انسجام ملی، مهمترین اقداماتی که دولت و سیاستگذاران باید انجام دهند چیست؟ و رسانه چه نقشی در این زمینه دارد؟
مردم ایران اگر باور کنند که مسئولان پای کار هستند، نشان دادهاند که قدرشناس و وفادارند. متأسفانه در برخی موارد، تبیین اقدامات انجام شده یا اصلاً صورت نمیگیرد و یا با تأخیر زیاد انجام میشود. حال آنکه باید به بلوغ و رشد مردم اعتماد کرد. همان حضور مردم در این ایام، نشاندهنده همراهی و وفاداری آنهاست. لذا مسئولان باید در همه موضوعات، به موقع مسائل را با مردم در میان بگذارند و رسانه را جدی بگیرند.
امام خمینی(ره) خود در جنگ قائل بودند که «سلاح تبلیغات برندهتر از شمشیر است». ایشان همواره مسائل را با مردم در میان میگذاشتند و مردمباوری را در کنشگری دنبال میکردند. امروز هم مسئولان باید همین مسیر را ادامه دهند. انصافاً در این جنگ، همانگونه که میدان فعال بود و مردم کف خیابان بودند، کارگزاران نیز فعالانه در پی حل مشکلات بودند و با وجود همه فشارها، هیچ کمبود اساسی در داخل احساس نشد.
اما یک نقطه ضعف بزرگ وجود دارد و آن ضرورت تبیین کامل مسائل برای مردم است. هرجا که کار خوبی انجام میشود، باید اطلاعرسانی شود و هرجا تنگنایی وجود دارد، باید با مردم در میان گذاشته شود و مشارکتشان جلب گردد. همانطور که عبور از خشکسالی و کمآبی در اواخر سال گذشته، با مشارکت مستقیم مردم محقق شد. این یک نمونه عینی و ملموس است. در مواجهه با مسائل راهبردی و حیاتی کشور نیز میتوان از همین شیوه استفاده کرد و مردم را به مشارکت در حل مشکلات برانگیخت.
وحدت امروز سرمایه بزرگی است. همانطور که وحدت در سوم خرداد باعث فتح خرمشهر شد، امروز نیز اگر دولت، سیاستگذاران، رسانهها و مردم در کنار هم باشند و باور داشته باشیم که «جنگ در رأس امور است»، بیتردید در این نبرد سخت نیز پیروز خواهیم شد.
انتهای پیام