آيه 11سوره حجرات به آداب معاشرت اشاره میكند
گروه انديشه و علم: در آيه 11 سوره مباركه حجرات درخصوص آداب معاشرت سخن بهميان آمده است.
به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا) شعبه اصفهان، در مقالهای از «سيدرضا واجدی» درباره آداب معاشرت سخن بهميان آمده است.
طبق آيه 11 سوره حجرات آمده است كه «يا اَیُهَاالَّذينَ آمَنوُا لا یَسخَر قَومٌ مِن قَومٍ عَسی اَن یَكوُنوُا خَيراً مِنهُم وَلا نِساءٍ عَسی اَن یَكُنَّ خَيراً مِنهُنَّ وَلا تَلمِزوُا اَنفُسَكُم وَلا تَنابَزوُا بالاَلقابِ؛ ای كسانی كه ايمان آورده ايد نبايد گروهی از مردان، گروه ديگر را مسخره كنند، شايد آنها از اينها بهتر باشند و نه زنانی از زنان ديگر، شايد آنان بهتر از اينان باشند و يكديگر را مورد طعن و عيب جويی قرار ندهيد و با القاب زشت و ناپسند ياد نكنيد.»
به نقل از واجدی سوره مباركه حجرات به واسطه طرح مسائل مهم اخلاقی به سوره اخلاق و آداب ناميده شده كه آيه فوق نيز يكی از آن مباحث است.
اموری كه خداوند در اين آيه و آيات بعد به آن اشاره می كند از قبيل مسخره كردن، بدگمانی، غيبت، تجسس و القاب زشت، میتواند هركدام جرقهای برای روشن كردن آتش جنگ و اختلاف باشد.
در آيه مورد بحث خداوند مؤمنان،اعم از مردان و زنان را مورد خطاب قرار داده به همه هشدار میدهد كه از مسخره كردن يكديگر بپرهيزيد، چراكه سرچشمه استهزا و سخريه همان حس خود برتری، كبر و غرور است كه عامل بسياری از جنگهای خونين در طول تاريخ بوده است.
قرآن درمورد عيبجوئی تعبير به «انفسكم» كرده و اين اشارهای است به اينكه همه مؤمنان به منزله نفس واحدی هستند كه اگر از ديگری عيبجوئی كنند در واقع از خودشان عيبجوئی كردهاند.
بعضی از افراد بیبند و بار همواره سعی میكنند تا با گذاشتن القاب زشت بر افراد، انسانها را تحقير كرده و شخصيت آنان را بكوبند و يا احياناً با اين كار از آنان انتقام بگيرند كه اسلام صريحاً از اين عمل زشت نهی میكند و هر اسم و لقبی را كه كوچكترين مفهوم نامطلوبی دارد و مايه تحقير مسلمانی است، ممنوع شمرده است.
انسانها معمولاً با چهار گروه ارتباط دارند كه آداب برخورد با هركدام را سوره مباركه حجرات مشخص كرده است.
اولين ارتباط، رابطه انسان با خداوند بوده كه در اولين آيه اين سوره می فرمايد در هيچ حكمی خود را از خداوند جلو نياندازيد، يعنی مؤمنين بايد همواره احكام اعتقادی و عملی خود را از خداوند دريافت كنيد.
ارتباط بعدی رابطه انسان با پيامبر(ص) است كه در آيه دوم تا پنجم اين سوره خداوند آداب حضور در مقابل پيامبر را به ما میآموزد همچون بلند نكردن صدا بالاتر از صدای پيامبر(ص) و مسائلی از اين قبيل كه در صورت رعايت نكردن موجبات حبط عمل فراهم میشود.
رابطه انسان با افراد فاسق نوع سوم ارتباط است كه اين وظيفه را خداوند در آيه شش مطرح فرموده كه اولاً شما هرگز به سراغ فاسق نرويد، اما اگر آنها به سراغ شما آمدند وخبری برای شما آوردند چشم و گوش بسته قبول نكنيد بلكه درمورد اخبار آنها حتماً تحقيق كنيد.
رابطه چهارم مربوط به انسان با مؤمنان است كه شامل دو بخش ارتباط با مؤمن درحضور مؤمن و ارتباط با مؤمن در غياب او است.
طبق آيه 11 سوره حجرات آمده است كه «يا اَیُهَاالَّذينَ آمَنوُا لا یَسخَر قَومٌ مِن قَومٍ عَسی اَن یَكوُنوُا خَيراً مِنهُم وَلا نِساءٍ عَسی اَن یَكُنَّ خَيراً مِنهُنَّ وَلا تَلمِزوُا اَنفُسَكُم وَلا تَنابَزوُا بالاَلقابِ؛ ای كسانی كه ايمان آورده ايد نبايد گروهی از مردان، گروه ديگر را مسخره كنند، شايد آنها از اينها بهتر باشند و نه زنانی از زنان ديگر، شايد آنان بهتر از اينان باشند و يكديگر را مورد طعن و عيب جويی قرار ندهيد و با القاب زشت و ناپسند ياد نكنيد.»
به نقل از واجدی سوره مباركه حجرات به واسطه طرح مسائل مهم اخلاقی به سوره اخلاق و آداب ناميده شده كه آيه فوق نيز يكی از آن مباحث است.
اموری كه خداوند در اين آيه و آيات بعد به آن اشاره می كند از قبيل مسخره كردن، بدگمانی، غيبت، تجسس و القاب زشت، میتواند هركدام جرقهای برای روشن كردن آتش جنگ و اختلاف باشد.
در آيه مورد بحث خداوند مؤمنان،اعم از مردان و زنان را مورد خطاب قرار داده به همه هشدار میدهد كه از مسخره كردن يكديگر بپرهيزيد، چراكه سرچشمه استهزا و سخريه همان حس خود برتری، كبر و غرور است كه عامل بسياری از جنگهای خونين در طول تاريخ بوده است.
قرآن درمورد عيبجوئی تعبير به «انفسكم» كرده و اين اشارهای است به اينكه همه مؤمنان به منزله نفس واحدی هستند كه اگر از ديگری عيبجوئی كنند در واقع از خودشان عيبجوئی كردهاند.
بعضی از افراد بیبند و بار همواره سعی میكنند تا با گذاشتن القاب زشت بر افراد، انسانها را تحقير كرده و شخصيت آنان را بكوبند و يا احياناً با اين كار از آنان انتقام بگيرند كه اسلام صريحاً از اين عمل زشت نهی میكند و هر اسم و لقبی را كه كوچكترين مفهوم نامطلوبی دارد و مايه تحقير مسلمانی است، ممنوع شمرده است.
انسانها معمولاً با چهار گروه ارتباط دارند كه آداب برخورد با هركدام را سوره مباركه حجرات مشخص كرده است.
اولين ارتباط، رابطه انسان با خداوند بوده كه در اولين آيه اين سوره می فرمايد در هيچ حكمی خود را از خداوند جلو نياندازيد، يعنی مؤمنين بايد همواره احكام اعتقادی و عملی خود را از خداوند دريافت كنيد.
ارتباط بعدی رابطه انسان با پيامبر(ص) است كه در آيه دوم تا پنجم اين سوره خداوند آداب حضور در مقابل پيامبر را به ما میآموزد همچون بلند نكردن صدا بالاتر از صدای پيامبر(ص) و مسائلی از اين قبيل كه در صورت رعايت نكردن موجبات حبط عمل فراهم میشود.
رابطه انسان با افراد فاسق نوع سوم ارتباط است كه اين وظيفه را خداوند در آيه شش مطرح فرموده كه اولاً شما هرگز به سراغ فاسق نرويد، اما اگر آنها به سراغ شما آمدند وخبری برای شما آوردند چشم و گوش بسته قبول نكنيد بلكه درمورد اخبار آنها حتماً تحقيق كنيد.
رابطه چهارم مربوط به انسان با مؤمنان است كه شامل دو بخش ارتباط با مؤمن درحضور مؤمن و ارتباط با مؤمن در غياب او است.
سپاس.