نشست «آموختن از ایران» در اندونزی برگزار شد

به گزارش ایکنا به نقل از رایزنی فرهنگی ایران در اندونزی، این برنامه از سوی Mandala Project سه‌شنبه ۲۵ اوت ۲۰۲۶ در مجموعه Gerak Gerik Cafe & Book Storeو با همراهی انجمن فارغ‌التحصیلان دانشکده علوم اجتماعی و سیاسی UIN Jakarta برگزار شد. عنوان فرعی برنامه نیز «حفظ شعله استقلال؛ استقلال صددرصدی» (Merawat Api Kemerdekaan 100%) بود.

در این نشست، پروفسور خالد الولید (Prof. Khalid Al-Walid)، استاد فلسفه اسلامی دانشگاه UIN Jakarta؛ گوس هری هاریانتو آزومی (Gus Hery Haryanto Azumi)، نامزد ریاست عمومی PBNU؛ دکتر یحیی جهانگیری، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اندونزی؛ و KH. Abdul Hakim Dubbund، اندیشمند مسلمان و استاد STISNU Tangerang، به‌عنوان سخنران حضور داشتند. Sayyid Reza Al-Habsyi، رئیس Mandala Project، سخنران افتتاحیه و Tubagus Reynaldi Adi Surya Azmatkhan نیز مدیریت جلسه را بر عهده داشت.

جهانگیری: ایران و اندونزی باید تجربه‌های استقلال خود را با یکدیگر به اشتراک بگذارند

یحیی جهانگیری، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اندونزی، در سخنان خود با تأکید بر ضرورت یادگیری متقابل میان ملت‌های مسلمان اظهار داشت که کشورهای اسلامی باید تجربه‌های تاریخی و معاصر یکدیگر را، به‌ویژه در حوزه استقلال و مبارزه با استعمار، با هم به اشتراک بگذارند.

وی گفت: ایران و اندونزی، هر دو دارای تجربه‌های مهم و پرهزینه‌ای در مسیر استقلال و مقابله با اشکال مختلف سلطه هستند و از همین رو می‌توانند از تجربه‌های یکدیگر بیاموزند. به گفته وی، «آموختن از ایران» نباید به معنای تقلید از یک الگو باشد، بلکه مقصود، گفت‌وگوی میان تجربه‌ها و استخراج درس‌های مشترک برای آینده جهان اسلام است.

جهانگیری در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد که استقلال صرفاً به معنای استقلال سیاسی و خروج نیروهای استعمارگر از یک سرزمین نیست. وی با اشاره به اندیشه‌های امام خمینی خاطرنشان کرد که در گفتمان انقلاب اسلامی، استقلال دارای ابعاد مختلف سیاسی، اقتصادی، فکری، فرهنگی و معنوی است.

وی افزود که رهبر شهید ایران نیز مسئله استقلال فکری و علمی را از مسائل بنیادین یک جامعه مستقل می‌دانست و بر این باور بود که یک کشور ممکن است از لحاظ سیاسی مستقل باشد، اما همچنان در دانش، الگوهای فکری، فرهنگ و تعریف خود از پیشرفت، وابسته باقی بماند.

جهانگیری در همین چارچوب، بحث اسلامی‌سازی علوم و تلاش برای تولید دانش متناسب با مبانی و نیازهای جوامع اسلامی را یکی از دغدغه‌های مهم فکری در ایران دانست و از نظریه «تمدن نوین اسلامی» به‌عنوان تلاشی برای عبور از وابستگی فکری و تمدنی و رسیدن به مرحله‌ای از تولید مستقل دانش، فرهنگ و الگوی زندگی یاد کرد.

از استعمار سرزمینی تا «بردگی معرفتی و تکنولوژیک»

رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران بخش دیگری از سخنان خود را به اشکال جدید استعمار در جهان امروز اختصاص داد و گفت استعمار معاصر الزاماً با اشغال نظامی، سرباز و تصرف سرزمین آغاز نمی‌شود؛ بلکه ممکن است در قالب سلطه بر ذهن، اطلاعات، فناوری و نظام تولید معرفت ظاهر شود.

وی از پدیده‌ای با عنوان «بردگی تکنولوژیک» و «بردگی معرفتی» یاد کرد و افزود که در عصر هوش مصنوعی، بشر با شکل تازه‌ای از وابستگی روبه‌روست؛ وابستگی‌ای که گاه در ظاهر با عناوینی مانند آزادی اطلاعات، دسترسی آزاد به فناوری و پیشرفت تکنولوژیک عرضه می‌شود، اما می‌تواند به تمرکز قدرت تولید و مدیریت اطلاعات در دست شمار محدودی از بازیگران جهانی منجر شود.

جهانگیری تأکید کرد که اگر جوامع صرفاً مصرف‌کننده فناوری، داده و معرفتی باشند که دیگران تولید و مدیریت می‌کنند، شکل تازه‌ای از استعمار شکل خواهد گرفت؛ استعماری که این بار نه الزاماً سرزمین، بلکه ذهن و قدرت تصمیم‌گیری انسان‌ها را در اختیار می‌گیرد.

وی از اندیشمندان ایران، اندونزی و دیگر کشورهای اسلامی خواست نسبت به این نسل جدید از استعمار حساس باشند و درباره راه‌های رهایی معرفتی، استقلال علمی و حاکمیت بر داده و فناوری به‌صورت جدی بیندیشند.

مردم؛ فقط برای روز انتخابات نیستند

سومین مؤلفه‌ای که جهانگیری آن را از تجربه جمهوری اسلامی ایران قابل تأمل دانست، جایگاه مردم بود.

وی گفت: در قاموس جمهوری اسلامی، حضور مردم نباید فقط به روز انتخابات محدود شود؛ به‌گونه‌ای که مردم صرفاً در زمان رأی‌گیری به صحنه فراخوانده شوند و سپس تا انتخابات بعدی نقشی برای آنان تعریف نشود.