کد خبر: ۱۴۷۷۷۶۱
تاریخ: ۱۹ ارديبهشت ۱۳۸۵ - ۱۳:۴۴
تفسير ترابطی سوره مباركه فتح در وبلاگ رحماء
گروه وبلاگ: بلاگر «رحماء» به آدرس www.rohama.mihanblog.com در پستی از وبنوشت خود، به تفسير ترابطی سوره مباركه فتح پرداختهاست.
نويسنده در اين پست از وبنوشت خود محور اصلی اين سوره را، فتح و پيروزی آشكار از رهگذر ايمان حقيقی به خداوند متعال و رسول اكرم (ص) و جانشينان حقيقی ايشان برشمرده و میافزايد: حضرت حق در اين سوره پس از بشارت فتح و پيروزی و بيان شرايط رسيدن به پيروزی، دستههای موجود در جامعه را تقسيم بندی نموده و در نهايت با اشاره به وضعيت يك جامعه ايده آل اسلامی، پيروزی را در گرو آن میداند.
بلاگر در ادامه مطلب خود اين تحقيق تفسيری را در بخشهای مختلفی همچون: پيروزی آشكار و رهآوردهای آن، فتح المبين چيست؟، رهآوردهای فتح برای مومنان، عاقبت فتح برای اهل باطل، ماندگاری فتح از رهگذر انجام وظايف، وظايف و مقامات عالی پيامبر (ص) و وظايف اهل ايمان، عنوان كرده است. نويسنده در بخش اول اين مطلب به بررسی آيات يكم تا هفتم سوره مباركه فتح میپردازد، كه پيرامون معنا و مقصود فتح مبين، و همچنين رهآوردهای فتح برای مؤمنان، و سرانجام اسفبار كافران و منافقان سخن به ميان میآورد، در قسمتی از اين متن آمده است: «إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُّبِينًا(فتح آيه1)»؛ «ما برای تو پيروزی آشكاری فراهم ساختيم»، محتوای سوره فتح و موضوع و محور اين سوره شريفه، پيروزی الهی در پرتو ايمان حقيقی میباشد. ابتدا بايد دانست كه مقصود از فتح مبين چيست. فتح مبين در فارسی يعنی پيروزی آشكار و چشمگير. حال سؤال اين است كه چه پيروزی و فتحی میتواند آشكار و چشمگير باشد ؟!
مفسرين در اين خصوص نظريات متفاوتی دادهاند كه عمده آنها به شرح ذيل میباشد:
1- مراد، فتحی است كه خداوند به واسطه صلح حديبيه نصيب مسلمانان نمود. اكثر مفسران قائل به اين نظريه میباشند، همچون: ابوالفتوح رازی، فيض كاشانی، صاحب كتاب فی ظلال القرآن و همچنين علامه طباطبايی.علامه در الميزان میفرمايند: «تمامی پيشرفتهايی كه اين سوره اشارهای به آنها دارد، از روزی شروع شده كه حضرت از مدينه بهسوی مكه بيرون رفت و سرانجام مسافرتش به صلح حديبيه منتهی گرديد. مانند منت نهادن بر رسول خدا(ص) ومؤمنين؛ مدح مؤمنين و خشنوديش از بيعت ايشان؛ وعده جميلی كه به ايشان داده و مذمت عربهای متخلف كه رسول خدا خواست آنان را به سوی جنگ حركت دهد ولی حاضر نشدند؛ مذمت مشركين در اينكه سد راه رسول خدا صلی الله عليه وآله وسلم و همراهان ايشان شدند، همه اينها اگر صريح نباشد، نزديك به صريح است»
2- مراد از فتح مبين، فتح مكه است. شيخ طوسی در تبيان، زمخشری در كشاف ، فخر رازی در تفسيركبير و طبرسی در مجمع البيان ، اين قول را پسنديدهاند.
3- مراد از فتح مبين، فتح خيبر است.
4- مراد از فتح مبين، برتری اسلام بر تمامی دشمنان از طريق قدرت منطق برتری دلايل معجزات آشكار میباشد.
5- مراد از فتح مبين، گشودن تمام اسرار علوم بر پيامبر صلی الله عليه وآله وسلم است.
با دقت در اقوال فوق و بررسی محققانه در دلايل و روايات، قول اول بر ديگر اقوال ترجيح میيابد منظور از فتح مبين، پيروزی آشكار و چشمگيری است كه از رهگذر صلح حديبيه نصيب مؤمنان حقيقی میگردد.
اين بلاگر در پايان بخش اول اين مطلب، ضمن ذكر داستان صلح حديبيه اين صلح را سرشار از درسها و عبرتهای فراوان برای مؤمنان، در طول تاريخ عنوان میكند كه در آيات شريفه سورهی فتح بدان اشاره گرديده است و به بيان نقاط حساس و سرنوشتساز اين صلح كه از آن به نام «فتح مبين» ياد شده است، میپردازد.