
به گزارش ایکنا، سعید طاووسی مسرور، استاد تاریخ دانشگاه علامه طباطبایی، در جریان برگزاری پنل نخست همایش «امر ملی و جنگ» که ۲۳ اردیبهشتماه در دانشگاه شهید بهشتی برپا شد، ضمن گرامیداشت یاد شهدای جنگ اخیر و نبرد ۱۲ روزه، به تحلیل جایگاه تاریخی و تمدنی ایران پرداخت. وی با اشاره به پایداری این سرزمین در برابر آسیبهای بیشمار تاریخی، تأکید کرد: ایران به پشتوانه جانفشانی فرزندانش از اقشار مختلف، اعم از فرماندهان، مسئولان، دانشمندان و حتی مردم عادی و کودکان، همچنان استوار ایستاده است.
طاووسی در ادامه اظهار کرد: حملات صورتگرفته به دانشگاهها، دانشمندان و مراکز علمی را نباید تنها در چارچوب اختلافات سیاسی با یک حکومت یا جریان خاص تحلیل کرد؛ چرا که مسئله بنیادین در این حملات، تقابل با فرهنگ ایرانی و بنیانهای تمدنی این سرزمین است. وی با بیان اینکه دشمنی با پیشرفت علمی ایران موضوعی دیرینه است، ترور دانشمندانی همچون شهریاری، علیمحمدی و رضایینژاد را گواهی بر استمرار این مسیر برای ضربه زدن به دانش و هویت ملی ایران دانست.
وی در ادامه با تبیین ریشههای تاریخی استعمار، اظهار کرد: غرب در دوران توسعه خود به شدت به ظرفیتها و تولیدات شرق، از جمله ابریشم و کالا گوناگون، وابسته بود و همین نیاز، طمع قدرتهای استعماری را برای سلطهجویی بر منطقه برانگیخت.
طاووسی با اشاره به حضور اشغالگرانه پرتغالیها به عنوان یک قدرت بزرگ دریایی در خلیج فارس، بیان کرد: آنها از سواحل هند تا هرمز، قشم، بحرین و بندر گمبرون را تصرف کرده و حتی به داخل خاک ایران نفوذ کردند. وی هدف اصلی استعمارگران را تسلط اقتصادی و سیاسی دانست که برای دستیابی به آن، حتی از اختلافات منطقهای نیز بهره میبردند؛ با این حال، ایران توانست با تکیه بر توان داخلی و بهرهگیری هوشمندانه از رقابت میان قدرتها، آنها را عقب براند.
این استاد تاریخ با تمجید از نقش تعیینکننده امامقلیخان در مقابله با پرتغالیها، تصریح کرد: ایران در آن دوران با استفاده از اختلاف میان قدرتهای خارجی در جهت منافع ملی، الگویی را پایهگذاری کرد که بعدها «موازنه عدمی» نام گرفت.
وی تأکید کرد خلیج فارس به برکت همین مقاومتها، خلیج فارس باقی ماند و اگرچه پس از پرتغالیها، هلندیها و بریتانیاییها نیز وارد منطقه شدند، اما ایستادگی چهرههایی همچون میرمهنا و رئیسعلی دلواری، گواهی بر استمرار تاریخ مقاومت ملت ایران در برابر بحرانهای ریشهدار استعماری است.
وی با اشاره به فقدان پیشینه تاریخی و هویتی عمیق در برخی کشورهای منطقه، بیان کرد: ادعاهای امروزی درباره جزایر ایرانی با اسناد معتبر تاریخی و حتی نقشههای رسمی قدرتهای غربی در تضاد است؛ چرا که در بسیاری از این نقشههای قدیمی، جزایر سهگانه صراحتاً بخشی از خاک ایران معرفی شدهاند.
طاووسی تصریح کرد: ملت ایران در طول تاریخ همواره بر سر دوراهی «ایستادگی» و «وابستگی»، مسیر مقاومت را برگزیده است؛ در حالی که کشورهایی که امنیت خود را به قدرتهای خارجی گره زدند، در بزنگاههای حساس با تحقیر و بیاعتنایی همان قدرتها مواجه شدند.
این استاد دانشگاه اظهار کرد: غرب امروز نیز تاب تحمل ایرانِ مستقل، صنعتی و قدرتمند را ندارد و از مسیر توسعه و اقتدار کشور نگران است. وی در ادامه بر ریشههای فکری سلطهگری غرب تأکید کرد و افزود که از دوران باستان تا امروز، همواره این تفکر بر غرب حاکم بوده که برخی ملتها شایسته فرمانروایی و برخی دیگر سزاوار تبعیت هستند؛ نگاهی که دستاویزی برای لشکرکشیها و سلطه بر ملتها بوده و هنوز هم در کلام سیاستمداران غربی نسبت به ایران دیده میشود.
طاووسی در پایان، ضمن هشدار درباره شکافهای داخلی، تأکید کرد: هرگونه مطالبه یا انتقادی باید بهگونهای دنبال شود که در جهت منافع ملی باشد و زمینه سوءاستفاده دشمن را فراهم نکند. وی با تأکید بر لزوم همدلی ملی برای حفظ ایران، خاطرنشان کرد که حتی کسانی که از روی ناآگاهی یا عصبانیت مواضع متفاوتی دارند نیز بخشی از این ملت هستند و عبور از شرایط دشوار کنونی، مستلزم کنار هم نگه داشتن تمامی ظرفیتهای جامعه و تقویت همراهی عمومی است.