مسلمانان بلاروس؛ جامعه‌ای کمتر شناخته شده با پیشینه‌ای 700 ساله

به گزارش ایکنا به نقل از مسلمون حول العالم، فیلیپ ناصر، تولیدکننده محتوا و گردشگر، در سفر  به یکی از ناشناخته‌ترین مناطق اسلامی اروپا، داستان یک جامعه مسلمان را که حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ سال در بلاروس زندگی کرده‌اند روایت کرده است.

 این سفر، حضور اسلام را  در یک کشور اروپایی که ارتباط کمی با جوامع بزرگ مسلمان داشته آشکار می‌کند.

سفر وی از ویلنیوس، پایتخت لیتوانی آغاز می‌شود و سپس از مرز بلاروس عبور می‌کند. این ویدیو بینندگان را به سفری می‌برد که تاریخ و رویدادهای جاری را در هم می‌آمیزد و بقایای یکی از قدیمی‌ترین جوامع مسلمان در اروپا یعنی تاتارهای لیپکا که قرن‌ها پیش در این منطقه ساکن شدند را بررسی می‌کند.

فیلیپ ناصر سفر خود را از مینسک، پایتخت بلاروس آغاز می‌کند، جایی که از بزرگترین مسجد کشور که می‌تواند تقریباً ۱۵۰۰ نمازگزار را در خود جای دهد و بزرگترین مسجد بلاروس است بازدید کرد. این ویدئو نشان می‌دهد که مسجد فعلی تنها حدود ده سال است که ساخته شده و از محل مسجد تاریخی که از سال ۱۹۰۲ در کنار رودخانه قرار داشت، به این مکان منتقل شده است. مراسم افتتاح مسجد جدید با حضور رئیس‌جمهور بلاروس و رئیس جمهور ترکیه، رجب طیب اردوغان برگزار شد.

این ویدئو همچنین گشتی در داخل مسجد، از جمله نمازخانه‌ها و یک موزه کوچک که تاریخ تاتارهای مسلمان بلاروس را معرفی می‌کند، به همراه مصاحبه‌هایی با برخی از مسلمانان محلی در پایتخت را به تصویر می‌کشد.

تجربه زندگی روزمره در بلاروس

روایت این جهانگرد صرفاً بر جنبه مذهبی تمرکز ندارد؛ بلکه نگاهی اجمالی به زندگی روزمره در بلاروس، از حمل و نقل و متروی مینسک گرفته تا غذاهای محلی که این کشور به خاطر آنها مشهور است و بیش از ۳۰۰ دستور غذای مبتنی بر سیب‌زمینی دارد ارائه می‌دهد.

فیلیپ یکی از محبوب‌ترین غذاهای محلی، معروف به درانیکی را امتحان می‌کند و چالش‌های غذای حلال و امکان مصرف برخی از گزینه‌های گیاهی مناسب برای مسلمانان را توضیح می‌دهد.

 ایو: قلب تاریخ اسلام در بلاروس

در روز دوم، این ویدیو به شهر ایو در غرب بلاروس سفر می‌کند، که آن را به عنوان یکی از مهمترین مناطق مرتبط با تاریخ مسلمانان در این کشور توصیف می‌کند.

این ویدیو حضور جامعه تاتارهای لیپکا را مستند می‌کند که حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ سال پیش در این منطقه ساکن شدند. این جامعه در قرن ۱۴ میلادی با جنگجویان تاتار و خانواده‌هایی از سپاه عثمانی آغاز شد که در ازای خدمت سربازی در دوک‌نشین بزرگ لیتوانی ساکن شدند. به آنها زمین‌هایی در مناطقی که اکنون بلاروس، لیتوانی و لهستان است اعطا شد.

این ویدیو نشان می‌دهد که چگونه این جوامع اسلام را حفظ کردند، مسجد ساختند و به تدریج با پذیرش زبان‌ها و آداب و رسوم محلی در جامعه محلی ادغام شدند، در حالی که همچنان جنبه‌هایی از هویت اسلامی خود را حفظ کردند.

یکی از نکات برجسته این سفر، بازدید از یک مسجد چوبی تاریخی در این شهر است. این ویدیو توضیح می‌دهد که این مسجد یکی از معدود مساجدی است که در دوران شوروی باز ماند. همچنین فضای داخلی مسجد، از جمله نمازخانه‌ها، نمازخانه‌های زنانه، نقاشی‌ها و تزئینات و روش سنتی وضو گرفتن را به نمایش می‌گذارد. همچنین رسم دادن شیرینی به بازدیدکنندگان هنگام ورود به مسجد را به تصویر می‌کشد.

همزیستی مذهبی

این ویدیو، میدانی مرکزی در شهر را به نمایش می‌گذارد که دارای بنای یادبودی با چهار وجه است که هر کدام نمایانگر یکی از ادیان موجود در منطقه، از جمله اسلام هستند و نشان‌دهنده حضور تاریخی ادیان متنوع در شهر است.

فیلیپ ناصر خاطرنشان می‌کند که شاید بسیاری انتظار نداشتند که یک جامعه مسلمان قرن‌ها در بلاروس زندگی کرده باشد. او تأکید می‌کند که بزرگترین جمعیت مسلمان امروز در پایتخت، ساکن هستند جایی که مسلمانان با پیشینه‌های متنوع زندگی می‌کنند در حالی که حضور تاریخی تاتارهای لیپکا در شهرهای کوچک‌تر بیشتر مشهود است.

در نهایت، این ویدیو نگاهی اجمالی به فصلی کمتر شناخته شده از تاریخ مسلمانان در اروپای شرقی ارائه می‌دهد، سفری که تاریخ، مکان و جامعه را در هم می‌آمیزد تا داستان یک جامعه مسلمان را که قرن‌ها وجود خود را حفظ کرده است آشکار کند.