کد خبر: ۱۳۴۳۷۱۵

تاریخ: ۲۶ آذر ۱۳۹۲ - ۱۳:۴۳

نصب نخستین سیستم روشنایی الکترونیکی آستان قدس توسط حیدرخان ارموی

گروه اجتماعی: حیدرخان اولین مهندس برق ارومیه‌ای مسلمان و ایرانی است که کار سیم‌کشی و روشنایی آستان قدس رضوی را انجام داد.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از آذربایجان‌ غربی، در سال 1259 شمسی در شهر ارومیه در یک خانواده طبیب سنتی پسری متولد شد که نقش مهمی را در تاریخ مشروطیت و فعالیت‌های سیاسی رقم زد، نام مادرش زهرا و نام پدرش حکیم علی اکبر تاری وئردی است.

وی در تاریخ ایران به حیدرخان برقی معروف است که خانواده‌اش وقتی که او پیش از شش سال نداشت در اثر فشار اقتصادی که در آن زمان بر ایران حاکم بود راهی قفقاز شده و در یکی از شهرهای ارمنستان فعلی مستقر می‌شوند.

حیدر پس از پایان تحصیلات راهی ایروان شد و بعدها تحصیلات عالی خود را در شهر تفلیس ادامه داد و وارد دانشکده پلی‌تکنیک که تنها دانشکده فنی در منطقه ماورای قفقاز بود، شد، شرایط سیاسی و اجتماعی آن روز قفقاز به‌گونه‌ای بود که از سنین نوجوانی وارد فعالیت‌های سیاسی و اجتماعی شد.

وی پس از اخذ دیپلم مهندسی برق در اوایل 1901 میلادی به باکو رفت و زیر نظر «لئونید بورسییوویچ» از هم‌رزمان لنین در تأسیس نیروگاه برق بائیلوف به‌عنوان مهندس الکترونیک مشغول به کار شد، وی اولین مهندس برق مسلمان ایرانی الاصل است که در سن 23 سالگی برای نصب و به کار انداختن اولین کارخانه برق به دستور ناصرالدین شاه قاجار در راستای روشن کردن آستان مقدس مقدس رضوی وارد ایران شد، و افتخار نخستین سیم‌کشی و سیستم روشنایی الکترونیکی آستان قدس رضوی متعلق به وی است.

نقش مستقیم حیدرخان در انقلاب مشروطیت ایران انکارناپذیر است، او از معتمدان ستارخان سردار ملی مشروطیت ایران بود.

وی با تأسیس حزب عدالت، به علت اوضاع نابسامان سیاسی ایران فعالیت‌های آزادی‌خواهانه خود را با وارد شدن به صفوف انقلابیون جنگل آغاز کرد. حیدر خان در یازدهم آذر 1300هجری شمسی در دهکده «مسجد پیش» پس از 17 روز دستگیری و 42 سال زندگی و تنها چند روز پیش از مرگ رهبر نهضت جنگل در سرما اعدام شد.