کد خبر: ۱۴۲۹۳۵۰

تاریخ: ۲۳ تير ۱۳۹۳ - ۰۹:۱۵

یادداشت وارده/

توصیه‌های طب ایرانی و اسلامی در جهت حفظ سلامتی بیماران دیابتی در ماه رمضان

گروه سلامت: مطالعات متعدد در طب جدید نشان داده‌اند که روزه داری در بیماران دیابت نوع دو که رژیم غذایی داشته و یا تحت درمان با داروهای کاهنده قند خون هستند، نه تنها مضر نیست و عوارضی ندارد، بلکه می‌تواند مفید نیز واقع شود.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) در طب ایرانی و اسلامی توصیه‌های راجع به چگونگی حفظ سلامتی و پیشگیری از بیماری‌ها عنوان شده است که در برخی از این توصیه‌ها نیز جهت حفظ سلامتی بیماران دیابتی آمده است: مصرف افطار و شام با فاصله از یکدیگر باشد و از یکباره خوردن مقدار زیاد غذا اجتناب کنید شود. طبق تحقیقات انجام شده، با رعایت این توصیه در بیماران دیابتی، از افزایش بیش از حد قند خون در هنگام افطار جلوگیری خواهد شد.
این افراد در وقت افطار و سحر از خوردن قند، شکر، زولبیا و بامیه، انواع شیرینی‌ها و شربت‌ها پرهیز و به جای مصرف قند و شکر، می‌توانند از توت خشک، انجیر خشک و مویز استفاده کنند. همچنین در وقت افطار و سحر نیز غذاهای پرچرب یا سرخ کرده استفاده نکنند و مصرف نمک را نیز کاهش دهند.
بهترین غذا در افطار و سحر برای بیماران دیابتی غذاهای آب پز یا بخارپز است که می‌توانند از غذاهایی مانند خورش کدو، خورش آلو اسفناج، خورش کرفس، خورش فسنجان، مرغ آب پز، ماهی تازه بخارپز، آبگوشت (با گوشت گوسفند، بدون چربی)، سوپ جو و آش جو استفاده کنند. همچنین جهت پیشگیری از تشنگی، از سبزیجات، به ویژه کاهو و میوه جات، به ویژه آلو، خیار و سیب درختی استفاده کنند. همچنین مصرف خاکشیر به میزان دو قاشق غذاخوری به همراه یک لیوان آب، در کاهش تشنگی مؤثر است.
از سوی دیگر مصرف دوغ و ماالشعیر طبی نیز تا حد زیادی تشنگی را کاهش می دهد. که طرز تهیه ماالشعیر طبی نیز بدین شرح است: حدود 100 گرم جو پوست کنده، به همراه یک لیتر آب، پخته شود تا جو کاملاً نرم گردد، سپس آب به دست آمده را صاف کرده و بعد از سرد شدن، آن را به عنوان ماالشعیرطبی استفاده کنند (بهتر است از ماالشعیر تازه استفاده کرده و از نگهداری آن به مدت طولانی پرهیز کنند).
برای بیماران دیابتی، مصرف میوه به طور کامل، بسیار بهتر از خوردن آب میوه‌ها است و از توصیه‌های مفید، خوردن خیار، سیب درختی، به، آلو، انار، عناب، بادام درختی است. از سوی دیگر مصرف ماست به همراه گل سرخ یا تخم خرفه یا پودر سبوس گندم، برای بیماران دیابتی مفید است. استفاده از شیر گاو، پنیر تازه، دوغ نیز توصیه می‌شود.
از توصیه‌های بسیار مفید برای بیماران دیابتی، استفاده از بوهای خوش از جمله بوی گل سرخ، گلاب، بوی سیب و به می‌باشد. این افراد سعی کنند حدود 7-6 ساعت استراحت کنند(خواب شب بسیار بهتر از خواب روز است). از بی خوابی و کم خوابی پرهیز کنند(خواب کمتر از 6 ساعت نباشد) و در صورت داشتن مشکل کم خوابی، مصرف ماست، دوغ و کاهو را بیشتر کنند.
از طرفی پیاده روی آرام در هوای خنک، صبح زود یا شامگاه توصیه می‌شود. از ورزش‌های سنگین همراه با خستگی، ضعف وتعریق زیاد پرهیز و هم چنین از ورزش کردن در حالت گرسنگی و با معده خالی پرهیز شود. همچنین از ایجاد یبوست و خشکی مزاج گوارش جلوگیری شود و در صورت وجود یبوست، می‌توانند از توصیه‌های خوراکی ضد یبوست استفاده کنند مانند: مصرف سوپ جو (به همراه آلو یا تمرهندی، اسفناج) و خورش کدو، خورش آلو اسفناج (در صورت تمایل، موقع صرف این غذاها می‌توانند کمی روغن بادام شیرین هم اضافه کنند).
این افراد می‌توانند در وعده‌های غذایی افطار و سحر، از زیتون کاملاً رسیده استفاده کنند (از مصرف ترشی زیتون یا زیتون شور پرهیز شود).  تخم اسفرزه (پسیلیوم) نیز به میزان 2-1 قاشق چایخوری، به همراه یک لیوان آب ولرم، خیسانیده شده و میل گردد و مصرف انجیر، آلوبخارا، روغن زیتون، روغن بادام شیرین را می‌توانند بیشتر کنند. و حتی پودر سبوس گندم نیز به میزان یک قاشق غذاخوری در یک فنجان آب جوش، به مدت 10-5 دقیقه بماند و سپس میل کنند.
در پایان توجه به این نکته نیز خالی از لطف نیست. مطالعات متعدد در طب جدید نشان داده‌اند که روزه داری در بیماران دیابت نوع دو که رژیم غذایی داشته و یا تحت درمان با داروهای کاهنده قند خون هستند، نه تنها مضر نیست و عوارضی ندارد، بلکه می‌تواند مفید واقع شود. البته در صورتی که مبتلا به عوارض دیابت از قبیل عوارض چشمی، کلیوی، قلبی، عصبی و... هستند یا سابقه حملات افت قند خون داشته‌اند، باید در مورد روزه گرفتن حتماً با پزشک معالج خود مشورت کنند. افراد در صورت صلاح دید پزشک معالج، می‌توانند مصرف داروهای ضد دیابت را در وقت سحر کاهش دهند.
--------------------------------------------------------
مجید اصغری، استادیار مرکز تحقیقات طب سنتی، دانشکده طب سنتی قم