کد خبر: ۱۴۴۰۸۹۵

تاریخ: ۲۸ مرداد ۱۳۹۳ - ۱۲:۲۱

برای نخستین بار؛

«تاریخ مختصر فلسفه اسلامی» در اروپای شرقی منتشر شد

شعب خارجی: کتاب «تاریخ مختصر فلسفه‏ اسلامی» که نخستین اثر تألیفی در حوزه تاریخ فلسفه اسلامی در اروپای شرقی است به همت مرکز علوم دینی قم در صربستان منتشر شد.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) شعبه اروپا، این کتاب  توسط «تهران خلیل‌‏اویچ»، «خلیل‏‌اویچ» و «معمر خلیل‏‌اویچ» که نزدیک به دو دهه در حوزه علمیه قم مشغول به تحصیل علوم دینی و فلسفه‏ اسلامی بودند، و اعضای هیئت موسس این مرکز نیز هستند به رشته‏ تحریر درآمده است.
از جمله ویژگی این کتاب، انطباق آن بر شیوه‏ سنتی تعلیم و تعلم فلسفه اسلامی بوده که به مدت چند سده از مؤلفه‏‌های شاخص نظام آموزشی بنام‏‌ترین حوزه‏‌های علمیه جهان اسلام به حساب می‏‌آید.
رویکرد بنیادی کتاب پرده از بنیان فلسفه‏ اسلامی بر معارف ناب و عمیق قرآن و احادیث اهل بیت(ع) بر می‏‌دارد و همه تحلیل‌ها و نتایج ارائه شده مستقیماً متکی به آثار اصلی عربی و فارسی فیلسوفان مسلمان است. در کتاب‏نامه 177 عنوان ذکر شده است که همه‏ منابع مستقیماً در کتاب مورد استفاده قرار گرفتند.
خوانندگان بالکانی این کتاب با مهم‏‌ترین نمایندگان سه مکتب اصلی فلسفه اسلامی و همچنین با مکتب عرفان نظری اسلام که میراث‏ نقش پراهمیت  تعمیق و توسعه‏ اصل فکر فلسفی داشتند، آشنا می‏‌شوند.
همچنین در بخش‏‌های جداگانه و به قلم سه مؤلف کتاب، جهت‌‏گیری‏‌های معرفتی کلان حکمت مشاء و معروف‌ترین نماینده‏ی آن «ابن سینا»، حکمت اشراق شیخ «شهاب‏‌الدین سهروردی» و حکمت متعالیه «ملاصدرای شیرازی» معرفی شده است، آ‏نچه در این کتاب به شکل ویژه جلب توجه می‏‌کند، فصل پایانی کتاب است که در آن نشان داده می‌شود فلسفه‏ اسلامی تا به امروز پر نشاط و سرزنده است.
با این وجود به لحاظ رعایت اقتضائات شیوه تعلیمی در این کتاب، امکان تدریس در نظام‏‌های آموزشی و دانشگاهی منطقه بالکان وجود دارد، تنها یکی از معیارهای متون درسی دانشگاه‌‏های منطقه دارا بودن نمایه‏ اعلام و کتاب‏‌هاست که در نمایه‏‌نامه‏ «تاریخ مختصر فلسفه‏ اسلامی» 427 نام ذکر شده است، اصطلاحات سنگین فلسفی و براهین پیچیده در این کتاب به چشم نمی‏‌خورند.

«پردراگ میلیدراگ»، پژوهشگر مشهور انستیتوی فلسفه و نظریه  اجتماعی دانشگاه بلگراد هم، در ضمن تقریظ خود، می نویسد: کتاب تاریخ فلسفه  اسلامی  همه  استانداردهای یک اثر علمی را داراست و اثری مَدرَسی به تمام معنای کلمه است. مؤلفین مقتدرانه در محتوای کتاب سیر می کنند و آن را در ضمن توضیحات روشن و جامع ارایه می‌دهند. خوانندگان عادی آن را بدون هیچ مشکلی خواهند خواند و مختصصین هم در آن منبع ارزشمند اطلاعات در باب مسایل فلسفی و مآخذ پژوهش‌های بعدی خود را خواهند یافت.
وی در ادامه می نویسد: «کتاب تاریخ مختصر فلسفه  اسلامی در ضمن توضیحاتی  جزیی، اصیل و پر از اطلاعات، به تاریخ فلسفه در جهان اسلام می‌پردازد؛ آن هم از عصر شکل گیری که در آن هنگام فلسفه  اسلامی تأثیر شگرفی بر فلسفه  اروپای قرون وسطا داشت، تا همه  جریان‌های بعدی اندیشه  اسلامی و حتی تا به عصر حاضر. آن چه فایده فراوان دارد این است که مؤلفین این تاریخ را تا به دوره  معاصر رسانده و بدین ترتیب این امکان را برای خوانندگان فراهم آوردند که نگاهی جامع به اصلی‌ترین مشخصات اندیشه  فلسفی مسلمانان و استمرار آن داشته باشند. مؤلفین توجه ویژه به عناصر عرفانی و تأثیر آن بر اندیشه  اسلامی دارند، امری که در کتاب‌های غربی پیرامون فلسفه اسلامی به اندازه  کافی پژوهش نشده است. قاطعانه می توان گفت که در نوشته‌های غربی‌ها در این باب نوع نگاه مؤلفین به این موضوع به چشم نمی‌خورد، و این همان نگاه و تفسیر درونی محققان مسلمان به میراث خودشان است. عین این مطلب در مورد حکمت متعالیه هم کاملاً صادق است.»
یادآور می‌شود، مرکز علوم دینی قم  پیش از این دوره آموزشی تخصصی و کوتاه‏ مدت فلسفه‏ اسلامی را در بلگراد و همچنین سلسله ‏نشست‏‌های تخصصی فلسفه اسلامی را در شهر «پریه‏‌پولیه» در منطقه‏ مسلمان‌‏نشین جنوب صربستان بر پایه محتوای تدوین شده‏ «تاریخ مختصر فلسفه‏ اسلامی» برگزار کرده است.
همچنین، این مرکز با یکی از بزرگ ترین مراکز پخش کتاب‌ها در صربستان، به نام «ماکارت» موافقت‌نامه‌ای امضا کرده است که بر اساس آن کتاب «تاریخ مختصر فلسفه‏ اسلامی» در تمامی کتاب فروشی‌های مهم در سراسر صربستان و در چند شهر در بوسنی و هرزگوین به فروش خواهد رسید. با شروع سال جدید تحصیلی، این کتاب در چند دانشکده و انستیتوی تأثیرگذار در بلگراد و سارایوو معرفی رسمی و همچنین در نمایشگاه آتی کتاب بلگراد عرضه خواهد شد.