کد خبر: ۱۴۵۱۰۷۲

تاریخ: ۲۶ شهريور ۱۳۹۳ - ۱۱:۴۴

تبیین فرهنگ احسان در قرآن و سنت در فصلنامه «مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات»

گروه اندیشه: مقاله «ابعاد فرهنگ احسان در قرآن و سنت» یکی از مقالات شماره ۷۵ فصلنامه علمی ـ پژوهشی مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات است که به شیوه تحلیلی ـ توصیفی به بررسی موضوع مورد نظر پرداخته است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا)، در پنجاه و هفتمین شماره فصلنامه مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات 9 مقاله علمی ـ پژوهشی به چاپ رسیده است که یکی از این مقالات که نوشته علی سروری مجد، استادیار پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات است، به بررسی فرهنگ احسان در چارچوب تعالیم وحیانی قرآن و عترت اختصاص یافته است.
بنا بر این گزارش، این مقاله به شیوه تحلیلی ـ توصیفی به رشته تحریر در آمده و شیوه گردآوری اطلاعات آن به روش کتابخانه‌ای اسنادی بوده است.
نویسنده مقاله پس از واژه‌شناسی، با مراجعه مسئله‌محورانه به منابع دینی، یعنی قرآن و روایت‌های معتبر معصومین(ع)، به اختصار به تحلیل ابعاد فرهنگ احسان پرداخته است.
نویسنده مقاله مدعی است که تا پیش از این مقاله، به طور مشخص، پژوهش مستقلی درباره ابعاد احسان برگرفته از قرآن و روایت‌ها و ناظر به ویژگی‌های فرهنگ‌ساز آن صورت نگرفته است؛ هر چند در این موضوع متفکران اسلامی در کتاب‌های تفسیری، اخلاقی، عرفانی و حتی فقهی به بحث پرداخته‌اند یا کتاب‌ها و مقالات ارزشمندی با رویکرد تربیتی به رشته تحریر درآمده است. اما این مقاله در صدد تبیین ابعاد احسان با رویکرد فرهنگی است.
در بخشی از این مقاله می‌خوانیم: «فرهنگ احسان از موضوعاتی است که هم شناخت ابعاد آن و هم راه‌های تحقق آن از نیازهای ضروری بشر است. هیچ جامعه‌ای بدون فهم و گسترش این فرهنگ به تعالی نمی‌رسد و ضرورت امروز و فردای جوامع بشری نهادینه کردن فرهنگ احسان است. آموزه‌های قرآن و عترت که ناظر به تعالی فرد و جامعه بوده، درصدد گسترش این فرهنگ در تمام زوایای زندگی مردم است. لذا پرسش اصلی این است که ابعاد انسان‌ساز فرهنگ احسان از دیدگاه قرآن و روایت‌ها چیست؟»
یکی از محورهای مورد استفاده نویسنده برای تحلیل جنبه‌های فرهنگ احسان خطاب‌های قرآنی «یا ایها الناس» است که ناظر به تغییر، تحول و تعالی زندگی بشر است.
به عقیده نویسنده، منشأ احسان، باور به معنویت و عمل به مقتضای انسانیت و تأله اوست و بر همین اساس، منشأ فرهنگ احسان در چارچوب تعالیم وحیانی قرآن و عترت همان هدف خلقت انسان است.
نویسنده معتقد است که فرهنگ احسان در چند بعد، یعنی ایمان به خدا و عمل صالح، نیکی به خلق، صبر، عفو، صفح و کظم غیظ و جهاد در راه خدا خلاصه می‌شود و در مقاله خود به تبیین فرهنگ احسان در این ابعاد پرداخته است.
بنا بر این گزارش، «مصرف موسیقیایی» از سیدمجتبی رضوی طوسی و سجاد یاهک، «پیشبرد حقوق‌بشر در عرصة نابرابری‌های اجتماعی ـ اقتصادی(رویکرد فرهنگی)» از جلال درخشه و بهنام سرخیل، «کارکرد و جایگاه نظریه ناهماهنگی شناختی در بین روزنامه‌نگاران وبلاگ‌نویس» از محمدمهدی فرقانی و آتنا ابراهیمی‌معیر، «تحلیل آثار صادق چوبک بر اساس جامعه‌شناسی ساخت‌گرا» از فاطمه کاسی، یحیی طالبیان و رحیمه سیاهی‌پور، «رویکردی رسانه‌ای به تحلیل ارتباطی امر به معروف و نهی از منکر» از ناصر باهنر و محمدرضا روحانی، «همزیستی فرهنگی در فرایند جهانی‌شدن و تقویت فرهنگ ملی ـ قومی جوامع» از رضا اسماعیلی، نسرین قلانی و مینا جلالی، «تأثیر مؤلفه‌های‌ واژگانی بر میزان صراحت یا پوشیده‌گویی در متون مطبوعاتی» از زهرا حامدی شیروان و شهلا شریفی و «بازنمایی برکناری مرسی در اخبار تلویزیونی صداوسیمای ج. ‌ا. ا. و بی‌بی‌سی فارسی» از سیدمحمد مهدی‌زاده و عبدالرحمان علیزاده دیگر مقالات شماره 75 فصلنامه مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات است.
یادآور می‌شود، فصلنامه مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات فصلنامه‌ای علمی ـ پژوهشی است که به صاحب امتیازی پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مدیرمسئولی محمدهادی همایون و سردبیری جلال درخشه منتشر می‌شود.