کد خبر: ۱۴۶۱۳۲۰

تاریخ: ۲۶ مهر ۱۳۹۳ - ۱۵:۳۵

مروری بر فعالیت‌های قرآنی کشور از دهه ۶۰ تا ۹۰

گروه فعالیت‌های قرآنی: در برنامه «افق» این هفته رادیو قرآن، مروری بر فعالیت‌های قرآنی دهه ۶۰ تا ۹۰ صورت گرفت.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا)، برنامه رادیویی «افق» روز گذشته، 26 مهر با حضور رضا سلامت‌پناه، معاون برنامه‌ریزی و مطالعات راهبردی شورای توسعه فرهنگ قرآنی کشور و با اجرای و کارشناسی محمدرضا پورمعین به موضوع «آینده‌پژوهی فعالیت‌های قرآنی کشور» پرداخت.
در ابتدای برنامه این هفته افق پس از گرامیداشت یاد و خاطره مرحوم استاد ابراهیم پورفرزیب(مولایی)، رضا سلامت‌پناه، معاون برنامه‌ریزی و مطالعات راهبردی شورای توسعه فرهنگ قرآنی کشور اظهار کرد: نخستین دهه پس از انقلاب که دهه 60 است یک حرارتی از انقلاب اسلامی در قلوب مردم و عملکرد مردم دیده می‌شد و مردم به حقیقت دریافتند که قرآن دوباره در آغوش آنها قرار گرفت به همین دلیل دهه 60، دهه‌ای است که نظرها به سمت قرآن بازمی‌گردد.

دهه 60؛ دهه بازگشت به آستانه قرآن
وی افزود: دهه 60 رویکرد تبرک‌جویی و بازگشت به آستانه قرآن می‌توان نامگذاری کرد، اما بعد از دهه 60 کم‌کم فعالیت‌های تخصصی آغاز می‌شود. ما در دهه 60 کمتر خروجی داشتیم و سهم و درصد عناوین کتاب‌های قرآنی در آن دهه بسیار محدود بود که از دهه 70 وضعیت بهتر می‌شود و در دهه‌های بعدی به خوبی رشد می‌کند.

دهه 70؛ دهه بازگشت به هنر قرآنی است
سلامت‌پناه ادامه داد: در دهه 70 یک رویکرد غالبی را در فعالیت‌های قرآنی شاهد هستیم؛ در این دهه به واسطه دغدغه و روحیه‌ای که در هنرمندان ما نسبت به قرآن بوده است شاهد خلق آثار فراوان هنری با مضامین قرآنی هستیم تا جایی که این دهه را می‌توان بازگشت به هنر قرآنی نام برد. همچنین، در دهه 70 شاهد برپایی نمایشگاه بین‌المللی قرآن بودیم که تا به امروز نیز ادامه پیدا کرده است.

زمینه مطالعات میان‌رشته‌ای قرآن برای تمامی دانشجویان فراهم شود
در این بخش از برنامه افق، ابوالفضل خوش‌منش، دبیر کمیسیون توسعه و پژوهش شورای توسعه فرهنگ قرآنی میهمان تلفنی برنامه بود که درباره آینده فعالیت‌های قرآنی گفت: امیدواریم با برنامه‌ریزی‌ها و پوشش‌هایی که صورت می‌گیرد قرآن بیش از آنکه دلی، قلبی و محبوب بماند، کتاب فکری و کتاب اندیشه نیز شود و اینکه سهم قرآن فقط به مطالعات مربوط به این موضوع در رشته‌های مرتبط با خودش محدود نشود، اهمیت بسزایی دارد.
وی افزود: اینکه ببینیم برای شمار زیادی از دانشجویان ایران و خارج از ایران که رشته مطالعات قرآنی را هم ندارند اما کارهای میان‌رشته‌ای در زمینه قرآن انجام می‌دهند، بسیار اهمیت دارد که باید شرایط تحقق این امر را فراهم کنیم تا کار قرآن‌پژوهی محدود به دانشجویان رشته‌های قرآنی نشود.

لزوم توجه ویژه به امور قرآنی در دهه چهارم انقلاب
خوش‌منش ادامه داد: انقلاب اسلامی به سمت ورود به چهارمین دهه عمر خود می‌رود که این دهه در واقع دهه اقتدار و تثبیت است و در این دهه باید به این امور قرآنی توجه ویژه‌ای داشته باشیم. در کمیسیون توسعه و پژوهش، برنامه‌ریزی‌های بسیار خوبی برای رسیدن به این نقطه و موفقیت در پژوهش‌های قرآنی صورت گرفته است.

دهه 80؛ دهه اجرای فعالیت‌های قرآنی در کنار امور فرهنگی
همچنین، رضا سلامت‌پناه که در استودیو برنامه حاضر بود در ادامه سخنان خود گفت: دو هنر قرائت و کتابت و خوشنویسی قرآن که مادر همه هنرهای اسلامی هستند نیز در دهه 70 به اوج خود رسیدند. در دهه 80 هم یک رویکرد غالبی که دیده می‌شود این است که فعالیت‌های قرآنی در کنار فعالیت‌های فرهنگ قرار می‌گیرد اما این فعالیت‌ها، سایه‌نشین فعالیت‌های فرهنگی قرار می‌گیرد و در کنار فعالیت‌های فرهنگی دیده می‌شود و کمتر در قالب برنامه‌های مستقل قرآنی اجرا می‌شود.

شکل‌گیری ساختارهای قرآنی در دهه 80
وی ادامه داد: در دهه 80 ساختارهای قرآنی کم‌کم شکل می‌گیرند و ساختار قرآنی وزارت ارشاد نیز ایجاد می‌شود که البته همانند امروز به شکل مستقلی نبوده است. تکثر موسسات و فراوانی فعالیت‌های فرهنگی و قرآنی در دهه 80 این احساس نیاز را ایجاد می‌کند که این فعالیت‌ها هماهنگ شوند تا اینکه این نیاز ایجاد می‌شود که منجر به تدوین منشور توسعه فرهنگ قرآنی می‌شود.
معاون برنامه‌ریزی و مطالعات راهبردی شورای توسعه فرهنگ قرآنی کشور در ادامه گفت: در دهه 80 یک اداره‌کل ذیل معاونت فرهنگی وزارت ارشاد با عنوان اداره‌کل توسعه و ترویج فعالیت‌های قرآنی داشتیم که بعد از آن، کم‌کم طرح‌های قرآنی ملی رقم می‌خورد و نهادها شکل می‌گیرد و از طرفی نیز مطالباتی در جهت ایجاد ساختارهای مدیریتی در حوزه فعالیت‌های قرآنی مطرح می‌شود.

سیاست‌گذاری‌های شورای توسعه فرهنگ قرآنی لازم‌الاجرا است
سلامت‌پناه گفت: در حوزه فعالیت‌های قرآنی حوزه محدودی مدنظر ما نیست، بلکه باید تمامی حوزه‌های آموزش، پژوهش و... را در نظر بگیرد؛ اما امروز با وجودی که وزارت قرآن تشکیل نشده است، معاونت قرآن و عترت را ذیل وزارت ارشاد داریم و هم‌چنین شورای توسعه فرهنگ قرآنی نیز که راه‌اندازی شده است کمک زیادی به ساماندهی فعالیت‌های قرآنی داشته است و سیاست‌گذاری‌های شورای توسعه فرهنگ قرآنی به مثابه قانون بوده و لازم‌الاجرا است.

دهه 90؛ دهه رویکرد جدید فعالیت‌های قرآنی
وی در ادامه عنوان کرد: اواخر دهه 80 و اوایل دهه 90 که حضور ما به دهه چهارم فعالیت‌های قرآنی است شاهد یک رویکرد جدید هستیم و یک فضای جدید ایجاد می‌شود تا جایی که رهبر معظم انقلاب در دیدار جامعه قرآنی می‌فرمایند کاری که قرآنیان انجام می‌دهند یک کار راهبردی است.
سلامت‌پناه در پایان گفت: همه محاسنی که در حوزه قرآن داشته‌ایم در دهه چهارم فعالیت‌های قرآنی در خدمت رویکرد راهبردی قرار می‌گیرد. در این دهه که هنوز اوایل آن هستیم آنچه که خیلی جذاب است گفتمان جدیدی است که وارد آن شده‌ایم. امروز بسیاری از وزارت‌خانه‌ها و سازمان‌های کشور دارای مأموریت رسمی قرآن هستند و در واقع ما به سمت مسیری می‌رویم که از آن مسیر با عنوان تمدن‌سازی مبتنی بر قرآن یاد می‌کنیم.