کد خبر: ۲۵۹۷۳۱۸

تاریخ: ۰۸ مهر ۱۳۹۲ - ۱۳:۱۳

تبيين سبك زندگی اسلامی - ايرانی در فضای مجازی/80

فرهنگ‌سازی در فضای مجازی؛ ظرفيت بالقوه نهادهای دينی كشور

گروه فضای مجازی: مدير گروه رصد فرهنگی و اجتماعی در پژوهشكده مطالعات فرهنگی، اجتماعی وزارت علوم، تحقيقات و فناوری گفت: فرهنگ‌سازی و انتقال فرهنگ در فضای مجازی يك ظرفيت بالقوه برای نهادهايی است كه به صورت دينی فكر می‌كنند.

روح‌الله عباسی، مدير گروه رصد فرهنگی و اجتماعی در پژوهشكده مطالعات فرهنگی، اجتماعی وزارت علوم، تحقيقات و فناوری، در گفت‌وگو با خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا)، با اشاره به رفتارهای انسان در فضای مجازی، اظهار كرد: رفتارهای انسان در حوزه‌های مختلف، حاصل شناخت‌هاست و اين شناخت‌ها مجموعه باورها و المان‌های ذهنی نشئت گرفته از تجربه و دانش فرد را شامل می‌شود.
وی ادامه داد: اگر رفتار فرد را در حوزه مجازی به سبك زندگی مجازی اطلاق كنيم بايد بگوييم كه اين رفتارها نشئت گرفته از شناخت‌های پيشينی است كه در ذهن افراد وجود دارد.
اين كارشناس فضای مجازی تصريح كرد: برای تغيير رفتارهای مجازی افراد، نيازمند آگاهی هستيم. بخشی از آگاهی به دانش فرد، بخشی به انگيزه فرد و بخش ديگری به روش عمل فرد مربوط می‌شود؛ بنابر اين برای تغيير رفتار بايد اين سه عامل را به خوبی شناخت.
مدير سابق گروه رصد فرهنگی و اجتماعی در پژوهشكده مطالعات فرهنگی، اجتماعی وزارت علوم، تحقيقات و فناوری تصريح كرد: روش عمل يعنی عامل سوم در آگاهی افراد در حوزه مجازی به مسئولان مربوط می‌شود و به اين معنی كه متوليان سايبر نقش پررنگی در اين زمينه دارند و نبايد بسترهای لازم را برای ورود افراد به سايت‌های ضد اسلامی و بی‌محتوا را فراهم كنند. اين امر را بايد متوليان امر حل كنند و به ايمن‌سازی فضا بپردازند.
وی نهادينه‌سازی سبك زندگی اسلامی - ايرانی در فضای مجازی از سوی رسانه‌ها را امری ضروری دانست و گفت: گام اول برای آنكه رفتاری در جامعه‌ای نهادينه شود، توليد محتواست. برای مثال در دوره‌ای كه تنبيه دانش‌آموزان در مدارس رايج بود، رسانه‌ها آنقدر به اين موضوع پرداختند و نقدهای عالمانه بر آن داشتند تا جايی كه به مرور سيستم آموزشی، تنبيه دانش‌آموزان را در مدارس ممنوع اعلام كرد.
وی افزود: فرهنگسازی و انتقال فرهنگ در فضای مجازی يك ظرفيت بالقوه برای نهادهايی است كه به صورت دينی فكر می‌كنند. اگر توليد محتوای قوی داشته باشيم، می‌توانيم در ذهن مخاطب اثر بگذاريم.
عباسی اظهار كرد: رسانه‌هايی كه رويكرد دينی دارند و به اين موضوع باور دارند كه فضای مجازی می‌تواند مخرب باشد، می‌توانند با نگاه انتقادی به اين سمت حركت كنند كه فضای مجازی نياز به كنترل حداقلی است.
وی بيان كرد: با مراجعه به صاحب‌نظران می‌توان به توليد محتوا پرداخت تا جايی كه اين محتواها نظير مصاحبه و مقاله، جامعه را به اين بلوغ برساند كه اگر متن و محتوايی از دسترس افراد دور نگه‌ داشته می‌شود، می‌تواند مانع از آسيب زدن به اعتقاد و اخلاق جامعه شود. در واقع رسانه‌ها با پرداختن كامل به اين موضوع می‌توانند به جامعه كمك كنند و به مرور اين فرهنگ در جامعه محقق شود.
اين كارشناس فضای مجازی تصريح كرد: رسانه‌ها در بلوغ جامعه نقش پررنگی دارند و می‌توانند به عنوان ابزاری در شكل‌دهی ايده‌ها مؤثر باشند.
وی افزود: در مجموعه فرای زندگی، هر گونه تغييری كه حاصل می‌شود، قطعاً اثرش را در بخش‌های ديگر شاهد خواهيم بود. برای مثال ورود تكنولوژی همچون تلفن همراه در سبك زندگی اسلامی ايرانی تأثير گذاشت. شايد اين تأثير عميق نباشد اما به هرحال آن تأثير را شاهد بوديم. صله ارحام كه مورد تأكيد اسلام است با ورود اين تكنولوژی كمرنگ شد.
عباسی اظهار كرد: بسياری بر اين تصورند كه فضای مجازی همچون چاقو می‌ماند، اما اين موضوع اشتباه است زيرا شكل و شمايل چاقوی جراحی با چاقوی آسيب به فرد متفاوت از يكديگرند بنابر اين شكل و شمايل اهداف بهره‌مندی از فضای مجازی متفاوت است.
وی بيان كرد: صاحب‌نظران بايد با دقت آثار مخرب تكنولوژی را بشناسند و راهكارهای مقابله با اين آثار را دريابند. ما در فضايی قرار گرفته‌ايم كه حق انتخاب در مواجهه نداريم. آنها اعتقادات اخلاقی و انسانی بشر را نشانه گرفته‌اند بنابر اين بايد به سرعت به بازتوليد راهكارها بپردازيم.
عباسی اظهار كرد: خط مقدم مقابله با جنگ نرم، انديشمندان و متفكران هستند كه بايد همت و اراده داشته باشند تا راه‌كارهای مناسب را دريابند. بی‌ترديد اگر اين آثار مخرب به حال خود رها شود، آسيب‌های بيشتری را شاهد خواهيم بود. آنها بايد همت كنند و به صورت تخصصی و كاربردی در قالب پايان‌نامه و طرح‌های تحقيقاتی به اين موضوع بپردازند.