کد خبر: ۲۶۲۳۲۵۲

تاریخ: ۲۹ آذر ۱۳۹۳ - ۱۱:۱۳

احمد مبلغی:

نیازمند حرکت فقهی در سطح جهان اسلام هستیم/ لزوم هوشیاری در استنباطات فقهی

گروه حوزه‌های علمیه: رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس تاکید کرد: اگر ارتباط با جهان اسلام نداشته باشیم، نمی‌توانیم زیبایی‌های تجربه فقهی خود را به دیگران انتقال و یک حرکت حقوقی و فقهی جهان اسلامی ایجاد کنیم.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا) حجت‌الاسلام والمسلمین احمد مبلغی، رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس 29 آذر در مراسم تجلیل از پژوهشگران این مرکز گفت: شورای فقهی مرکز تحقیقات اسلامی که نوعا داری کرسی درس خارج هستند، باید اجتهاد اشباع شده‌ای نسبت به بسیاری از مسائل، طرح‌ها و لوایح مجلس که موادی ناظر به فعالیت‌های اجرایی، عملیاتی و واقعیت‌های زندگی را به انجام برسانند؛ آن هم  در قالب الزامات حقوقی و به صورت تفصیلی و تبصره‌ای شده.

وی، نو و جدید بودن را از شاخص‌های فعالیت های مرکز تحقیقات اسلامی مجلس ذکر کرد و اظهار داشت: حوزه علمیه قم خصوصا بعد از انقلاب اسلامی اصولا در هر زمینه‌ای از مطالعه، ورود و تجربیات خوبی را کسب کرده است ولی کاری که مرکز تحقیقات مجلس امروز به دست گرفته، در نوع خود کم نظیر است و مسبوق به سابقه نیست.

وی ادامه داد: کاری که ما در دست گرفتیم در دنیای اسلام و حتی در حوزه علمیه قم به این صورت جاری نبوده است، چون از یک سو،  لوایحی که ناظر به فعالیت های اجرایی، عملیاتی و واقعیت های زندگی در قالب الزامات حقوقی به صورت تفصیلی و تبصره یافته از طرف مجلس برای مطالعه دقیق و تطبیق با فقه به مرکز ارجاع داده می‌شود .

مبلغی یادآورشد: از سوی دیگر، فقه نیز باید فراتر از گزاره‌های کلی و افتراضی (که در جای خود نوعی مهارت و ورزیدگی ذهنی است)  به  یک مجموعه‌ای از قانون و مواد که به واقعیت توجه جدی دارد به صورت دقیق پاسخ  دهد و مثلا بگوید که آیا این تبصره‌ها، از باب مصلحت اندیشی‌های قانونگذارانه فقهی است یا موضوع جدیدی است در قالب یک تبصره؟ این مساله تاکنون نبوده واگر بود، برخی از فقها نسبت به  بندها  یا ماده‌هایی فقط فتوا داده‌اند.

استاد حوزه علمیه قم، صعوبت را از دیگر شاخص‌های پژوهش‌های این مرکز دانست و گفت: علم فقه از سخت‌ترین و پیچیده ترین علم‌هاست به گونه ای که نقل می‌کنند، حکیم ابوعلی سینا، که در هر کدام از علوم سرامد بود، می‌گوید وقتی به فقه روی آوردم خودم را با یک دریای بزرگ مواجه دیدیم که امکان غرق شدن در آن زیاد است. مبلغی بیان کرد: علم فقه از چنان صعوبتی برخوردار است که اگر کسی بتواند در فقه به صورت منهجی راه را دقیق بپیماید حقیقتا یک نابغه بزرگ است، چون هر لحظه باید هوشیار باشد که به بیراهه نرود.

استاد درس خارج فقه و اصول حوزه علمیه قم به عنوان نمونه عنوان کرد: در فقه گاهی یک مسئله، ده‌ها بار از سوی فقها بحث شده است ولی وقتی یک فقیه می‌خواهد در این مسئله اجتهاد و یا تدریس خارج کند باید حداقل یک شب وقت خود را بگذارد تا ادله‌ها را ببیند و این مسیری که برای ایشان هموار شده، را طی کند.

وی تاکید کرد: قانون ما باید به سمت مسائل جدید و نو با زوایا و توجه به ساحت و ابعاد مختلف واقعیات برود و در عین حال اصالت‌ها را حفظ کند از این رو  اجتهاد در این زمینه از سخت‌ترین کارهاست.

مبلغی جنبه دیگر کار مرکز را، دامنه‌دار بودن از نظر جغرافیایی دانست و گفت: مرکز تحقیقات اسلامی مجلس چون نوعی نمایندگی از سوی حوزه علمیه قم را نیز دارد، رسالت خود را صرفا برای قوانینی که در مجلس می گذرد تعریف نمی‌کنیم بلکه نوعی احساس مسئولیت نسبت به جهان اسلام نیز داریم.

استاد حوزه علمیه قم اظهار کرد: اگر ارتباط با جهان اسلام نداشته باشیم و اخذ و تلقی بین ما و جهان اسلام انجام نشود نه تنها نمی‌توانیم به رسالت خود عمل کنیم بلکه نمی‌توانیم با در اختیار گذاشتن زیبایی‌های تجربه فقهی خود به دیگران، یک حرکت حقوقی و فقهی جهان اسلامی ایجاد کنیم.

وی ادامه داد: نوعی رغبت همراه با علاقه و احساس نسبت به فعالیت پژوهشی در محققان مرکز دیده می‌شود چرا که می‌دانند نتیجه کار آنها به مجلس شورای اسلامی عرضه و در فرآیند قانونگذاری نیز تاثیرگذار هستند.

وی در عین حال گفت: مرکز تحقیقات اسلامی مجلس، مرکز مطالعاتی بسیار مهم است که بسیاری از اهداف آن هنوز ناشناخته است و نباید اجازه دهیم  به دلیل مشکلات و امکانات، این فرصت که بعد از 30 سال نصیب کشور شده است با خلل مواجه شود.