کد خبر: ۲۸۶۲۹۶۷

تاریخ: ۲۸ بهمن ۱۳۹۳ - ۱۸:۰۸

قطب‌الدین صادقی:

بی‌کلام بودن نمایش «عزیز شنگال» به حرمت سکوت نوجوان کوبانی در لحظه مرگ است

گروه هنر: کارگردان نمایش «عزیز شنگال» گفت: در برابر سبوعیت داعش و جنایاتی که در حق مردم بی‌دفاع و مظلوم روا می‌دارد هیچ انسان آزاده‌ای نمی‌تواند سکوت اختیار کند، من به سهم خود و با تخصصی که در زمینه هنرهای نمایشی داشتم این کار را کردم و به حرمت سکوت نوجوان کوبانی در زمان مرگ، نمایشی بی‌‎کلام تولید و اجرا شد.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) نشست خبری نمایش «عزیز شنگال» به نویسندگی و کارگردانی قطب‌الدین صادقی عصر امروز سه‌شنبه 28 بهمن در سالن کنفرانس مجموعه تئاتر شهر برگزار شد.
در این نشست قطب‌الدین صادقی، کارگردان نمایش «عزیز شنگال» با ابزار خرسندی از برقراری این نشست گفت: با این وجود گله‌مندم که چرا این نوع نشست‌ها که در راستای اطلاع رسانی مؤثر و فراگیر پدیده و جریانات فرهنگی و هنری صورت می‌گیرد به موقع برگزار نمی‌شود در حالیکه ما در مورد موضوعات بی‌اهمیت‌تری در حوزه فرهنگ و هنر بعضاً مانور پر سر و صدایی را شاهد هستیم.
وی ادامه داد: نمایشی که ما آن را تولید و در تالار اصلی مجموعه تئاتر شهر به روی صحنه آورده‌ایم در حقیقت یک پرفورمنس یعنی نمایش متکی به فرم و حرکت است و در آن کلام مطرح نیست و با استفاده از ریتم، حرکت، ضرباهنگ و تصویر سعی در القای مفهوم و پیام مورد نظرخود به مخاطب داریم.
صادقی گفت: پیش از این هم در اجرای نمایش «پیکرهای بازیافته» که براساس نقوش سفالینه‌های تاریخ فلات ایران تولید شد نیز سکوت و استفاده از حرکت را به جای کلام اختیار کرده بودم و تصور می‌کنم از نظر موسیقی و اسطوره برای بیان فرهنگی در غنای کافی به سر می‌بریم و باید سعی در بروز توانایی‌ها و شایستگی‌های خودمان به زبان هنر داشته باشیم.
«عزیز شنگال» براساس  ماجرایی واقعی تولید شد
این کارگردان تئاتر تصریح کرد: «عزیز شنگال» را ابتدا به شیوه میدانی نوشته بودم درست زمانی که در شوک حمله داعش به کوبانی و منطقه کردنشین عراق بودم و نوجوانی به نام عزیز که در این یورش ابتدا به یرموک  می‌رود و سیر مشقات و فجایعی که برسر او می‌آید برای من بسیار وحشتناک و دردناک بود؛ آنچنان که وقتی او را پیدا می‌کنند از شوک این حمله حرف نمی‌زند، قرینه‌هایش از کار افتاده و کور می‌شود و از ‌هوش می‌رود و در نهایت سکوت نیز 24 ساعت پس از پیدا شدن می‌میرد.
صادقی ادامه داد: معمولاً در جریان جنگ و فجایع انسانی که در گوشه و کنار جهان هر از چند گاهی شاهد وقوع آن هستیم  کمتر صحبتی در مورد زنان و کودکان و ستم‌هایی که بر آنها روا می‌شود به میان می‌آید و با در جریان قرار گرفتن فرجام عزیز در حالیکه حس بدی داشتم و مدتها مغموم و ناراحت از بلایی که بر سر این نوجوان آمده است، تصمیم گرفتم با تکیه بر تخصص خودم اثری تولید کنم که شأنیتی همسان با این نوجوان به عنوان نماد انسانی مظلوم و صلح طلب داشته باشد.
این مدرس دانشگاه گفت: براساس مستنداتی که در مورد فجایع داعش و گروه‌های تکفیری به دست آورده بودم و جنبه‌های گوناگون این گروه تروریستی را مورد مطالعه قرار دادم به موضع یورش آنها به منطقه کوبانی پرداختم و اینکه در پایان دختران شیردل این بلاد کردنشین جواب دندان‌شکنی به آنها می‌دهند؛ داعش نماد خشونت و ترور، بی‌رحمی و غارت، است که موجب شده ارزش‌های اخلاقی از میان برود و فرهنگ متعالی شرقی و اسلامی زیرسؤال رفته و لذا هیچ کس در مقابل این گروه و فجایعی که به بار می‌آورد نمی‌تواند ساکت بنشیند و نظاره‌گر باشد.
ما مسبب هیچیک از فجایع تاریخی نیستیم اما نمی‌توانیم در مورد بروز آنها بی‌تفاوت باشیم
صادقی تأکید کرد: هیچ‌کدام از ما مسبب و مسئول فجایع تاریخی و به ویژه تاریخ معاصری که در آن زندگی می‌کنیم نیستیم، فاشیست را هیچ کدام از ما و پدرانمان باعث نشده اند اما این مسئله به این معنا نیست که در مقابل پدیده‌های شوم پیرامونمان که در آنها نقشی نداشته و نداریم نیز ساکت بنشینیم بلکه باید هر کس از ما به شیوه خود زبان به اعتراض به این ناحقی و بی‌عدالتی بازکند و تصور می‌کنم با تولید و اجرای این نمایش تا اندازه‌ای توانستم به سهم خودم در تقبیح گروه داعش و کارهای خفت‌بار و غیرانسانی که در حق مردمان بی‌گناه روا می‌دارد اقدامی انجام داده باشم.
وی با اشاره به اینکه موضوع داعش و تهدید آن در منطقه تنها در مورد همسایگان ما نیست گفت: داعش بیخ گوش ماست و ما چاره‌ای نداریم در برابر این بدویت و سبوعیت داعش به ذکر مجموعه‌ای از مفاهیم و مضامین اخلاقی و دینی در آثار هنری خود دست بزنیم تا نقاب کنار رفته و ماهیت کثیف و متحجر این گروه تروریست برملا شود.
صادقی گفت: قطعاً هر پیامی که با زیبایی‌شناسی موجود در هنر همراه شود  قدرت و تأثیری کوبنده‌تری خواهد داشت و من با انتخاب نمایشی که همانگونه که گفتم محوریتش بر حرکت و فرم است قصد آن داشتم تا از پیچ و خم روانشناسی واژگان خارج شده و به راحتی مقصود خود را از تولید و اجرای این نمایش  بیان کنم.
«عزیز شنگال» در جستجوی مفاهیم ارزشی و انسانی گمشده است
این مترجم و مؤلف تئاتر تأکید کرد: نمایش «عزیز شنگال» در جستجوی مفاهیم ارزشی و انسانی است و اگر در سکوت و بدون دیالوگ اجرا می‌شود و تنها تکیه بر فرم و حرکت دارد اینها همه به حرمت آن نوجوان کوبانی است که در لحظه مرگ سکوت اختیار کرد.
وی با اشاره به اینکه تصور نمی کنم نمونه این نمایش در محکومیت عملکرد داعش در جایی از دنیا تولید شده باشد گفت: تنها یکی دو فیلم با موضوع داعش در حال تولید است، در نتیجه این نمایش ظرفیت لازم برای حضور و اجرا در فرامرزهای ایران و کشورهایی که همچون ایران، داعش و جنایات آن دغدغه آنها نیز به حساب می‌آید را دارد که البته  با توجه به تعداد زیاد نفرات عوامل این نمایش باید مقدمات آن فراهم شود.
صادقی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاونت هنری آن برای حمایت از اجرای این نمایش تشکر و قدردانی کرد و گفت: به نظرم حمایت از این نمایش از سوی مسئولان فرهنگی و هنری کشور حرکتی هوشمندانه بود و این موضوع را می‌رساند که آنها موضوعاتی که دغدغه مردم ایران و ملل مختلف است را رصد و از نظر می‌گذرانند.
همه ما در برابر داعش موضعی واحد و همسان داریم
وی از عدم حمایت برخی جریان‌های فرهنگی از تولید و اجرای این نمایش گله کرد و گفت:  با وجود آنکه موضع داعش تهدیدی برای مواضع ارزشی و اسلامی جمهوری اسلامی ایران نیز محسوب می شود متأسفانه علیرغم مراجعه به 6 نهاد فرهنگی و انقلابی، هیچیک از آنها از اجرای این نمایش حمایت نکردند و حتی در کمال تعجب یکی از آنها شرط حمایت از این نمایش را منوط به حذف عنوان داعش در آن کرد؛ همینجا باید به این دوستان مسئول این نکته را بگویم که خوشبختانه همگی ما در مقابل داعش دارای موضعی واحدی هستیم، این گروه تروریستی به پیروان هیچ یک از ادیان آسمانی رحم نکرده و همه را از شیعه و سنی، مسیحی و غیره مرتد شمرده و از لب تیغ می‌گذراند پس باید ملاحظات سیاسی را کنار گذاشته و فکری برای امنیت انسانی و حقوق بشر کرد.
وی که خود طراحی صحنه این نمایش را نیز به عهده دارد گفت: موضوع طراحی صحنه این نمایش بسیار مفصل است اما با توجه به امکانات ناقصی که سالن‌های نمایشی دارند مجبور شدیم از بسیاری از چیزهایی که مد نظر داشتیم صرفنظر کنیم و البته تنها  عنصر ثابت در صحنه بشکه‌های نفتی است که نماد جاه‌طلبی و قدرت‌طلبی داعش برای در اختیار گرفتن تسلیحات جنگی و تداوم جنایاتش است.
این گزارش حاکی است، در پایان این نشست نیوشا صادقان؛ مدیر برنامه‌ریزی نمایش، مهرداد میرزایی؛ آهنگساز و ناصر رحیمی؛ دستیار کارگردان توضیحاتی درباره روند تولید این نمایش ارائه کردند.
یادآور می‌شود، نمایش «عزیز شنگال» تا پایان اسفند ماه سال جاری در سالن اصلی تئاتر شهر روی صحنه خواهد رفت.