کد خبر: ۳۴۷۷۱۱۰

تاریخ: ۰۲ اسفند ۱۳۹۴ - ۰۹:۳۹

حجت‌الاسلام رضایی اصفهانی عنوان کرد:

راهبرد چهارم قرآن در زمینه نسبت حقوق زن و مرد

گروه حوزه‌های علمیه: عضو هیئت علمی جامعه المصطفی(ص) با بیان اینکه چندین نوع نگاه به زن و مرد وجود دارد گفت: اسلام با مردسالاری، زن سالاری و تساوی میان زن و مرد مخالف است و نگاه چهارمی را بیان فرموده است که قابل طرح در سطح جهانی است و می‌تواند بسیاری از مشکلات دنیای کنونی را برطرف کند.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا) حجت‌الاسلام والمسلمین محمدعلی رضایی اصفهانی شب گذشته اول اسفند ماه در ادامه سلسله جلسات پاسخگویی به شبهات جدید قرآنی در دارالقرآن علامه طباطبایی(ره) به تبیین مفاد آیه شریفه «الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء بِمَا فَضَّلَ اللّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ وَبِمَا أَنفَقُواْ»(34 نساء) پرداخت.
وی در ابتدا به شبهه برخی از مستشرقان از جمله دکتر سها، نویسنده کتاب نقد قرآن درباره این آیه پرداخت و گفت: وی در ترجمه این آیه واژه «قوامون» را به معنای صاحب اختیار گرفته و در طرح شبهه خود آورده است که این ایه دلیلی برتری صریح شوهر بر زن است و اینکه این مسئله خواست خداوند است. همچنین مرد چون خرجی و نفقه زن را می دهد به همین دلیل این برتری را پیدا کرده است که هر دوی این استدلالات باطل است زیرا زن و مرد مساوی هستند و نفقه نیز دلیل برتری محسوب نمی شود و پرداخت نفقه برای برتری یافتن بر زن حتی نوعی خفت تحمیلی و تحقیر است.
عضو هیئت علمی جامعه المصطفی(ص) با بیان اینکه وی، قوامیت را دلیل برتری گرفته است و برای این مسئله شاهدی از لغت نیز نیاورده است تصریح کرد: پیش فرض سها این است که تساوی زن و مرد، عدالت است و تفاوت میان این دو ظلم است.
این قرآن‌پژوه با اشاره به مغالطه سها در این مسئله با بیان اینکه این آیه یکی از جاذبه‌های شگفت‌انگیز قرآن در جذب افراد ادیان دیگر به اسلام است بیان کرد: زن و مرد دارای مشترکاتی هستند از جمله اینکه هر دو دارای روح و جسم هستند، هر دو شغل و مالکیت و ازدواج و ... دارند و به خصوص هر دو می توانند براساس آیه 97 سوره نحل به حیات طیبه برسند که اوج کمال انسانی است و قرآن صریحا دخالت ذکوریت و اناثیت را در رسیدن به حیات طیبه رد می‌کند و می فرماید زن و مرد فارغ از جنسیت می توانند به حیات طیبه برسند.
رئیس مرکز تحقیقات قرآن کریم المهدی(عج) عنوان کرد: در عین حال زن و مرد تفاوت هایی نیز با یکدیگر دارند که این تفاوت ها اصلی نیست و عرضی است زیرا زن و مرد در انسانیت یکسان هستند اما در وظایف و مسئولیت ها که متناسب با توانایی های ظاهری و روحی است با هم تفاوت دارند.
وی تاکید کرد: نکته مهم این است که تفاوت میان زن و مرد ارزشی نیست، مانند اینکه پلیس به خاطر تسهیل در رفت و آمد بر سر یک خیابانی چراغ راهنمایی بگذارد و در خیابان دیگر نگذارد که این محدودیت ارزشی نیست و تابع مصالحی است، بنابراین اگر اسلام مدیریت بیرون خانه را به مرد واگذار کرده و مدیریت درون را به زن سپرده است دلیل بر این نیست که مردها بهتر از زنان هستند.
رضایی اصفهانی اظهار کرد: در تفسیر و تحلیل آموزه‌های قرآنی به خصوص در بحث خانواده قرآنی باید نگاه سیستمی به قرآن کریم داشته باشیم و نمی‌توان مثلا به مسئله ارث زن توجه کنیم، بدون اینکه به نفقه و مهریه و جایگاه زن در مدیریت خانواده قرآنی توجه نداشته باشیم.
وی اظهار کرد: بسیاری از اشکالاتی که در غرب و حتی در جامعه خودمان در زمینه خانواده داریم این است که نگاه سیستمی به این مسئله از منظر قرآن کریم نیانداخته‌ایم.
مبنای تفاوت میان مرد و زن از دید اسلام
وی تاکید کرد: در اسلام تفاوت میان زن و مرد براساس فطرت، مصلحت، خلقت و عدالت است، اما در طول تاریخ در روابط میان زن و مرد نگاه های متفاوتی وجود داشته است که از جمله قبل از اسلام سیستم مردسالاری برخانواده حاکم بود و برای زنان ارزشی قایل نبودند.
وی افزود: نگاه دوم فمینیستی یا زن سالاری است که در این نگاه زن حاکمیت پیدا کرده است؛ نگاه سوم نیز تساوی در مدیریت است که سها این نوع نگاه را عنوان کرده که مستلزم پیدایش اختلافات زیاد در میان اعضای خانواده است اما اسلام هیچکدام از این سه نوع نگاه را قبول ندارد و نگاه جدیدی را بیان فرموده است و آن اینکه زن و مرد مکمل یکدیگر هستند نه مساوی و این نگاه می تواند حرف جدیدی را در دنیا مطرح کند و برهمین اساس در سنت نیز کارهای بیرون منزل بر عهده مرد و کارهای درون خانه بر عهده زن نهاده شده است البته ممکن است استثنائاتی وجود داشته باشد اما استثناء مبنای قاعده نیست.
رضایی اصفهانی اظهار کرد: در شیوه چهارم نه تفوقی در طرفین بر دیگری وجود دارد و نه پایمال شدن حق دیگری در میان است و هر دو مدیریت بر خانواده دارند اما یکی در بیرون منزل و دیگری در درون خانه و اگر مبنای ما در روابط خانواده قرآنی باشد مشکلی درست نمی‌شود.
وی بیان کرد: اصل اخلاقی و تربیتی حاکم بر خانواده مشورت، مودت و محبت میان زن و مرد است اما در جنبه حقوقی مردان مایه قوام خانواده و تکیه گاه زن و مکمل یکدیگرند و این برخلاف نگاه غرب به روابط زن و مرد است که تساوی را مبنا قرار می دهد.
این قرآن پژوه تصریح کرد: مفسران در تفسیر این آیه شریفه دو تفسیر را بیان کرده اند یکی اینکه آیه خبری است و می فرماید که مردان مایه قوام خانواده هستند و زن، مرد را تکیه گاه خود می داند و دیگری اخبار در مقام انشاء است که در صورت نخست اصولا اشکالات سها جای طرح و بررسی ندارد اما در نگاه دوم باید به شبهات وی پاسخ داد و از جمله آنکه وی در ترجمه و تبیین آیه دچار مغالطه شده و اولین اشکال وی این است که قوامیت را دلیل بر برتری ارزشی گرفته است  و این واژه را به معنای حاکم مستبد و صاحب اختیار مفروض دانسته در حالی که برخی مفسران ما مانند آیت الله العظمی مکارم شیرازی، قوامیت را نشانه خدمتگزاری مرد به خانواده همسر می داند و واقع مطلب هم همین است که مرد با تلاش و کوشش در بیرون خدمتگزار خانواده خود و محافظ آنان است.
وی عنوان کرد: مردان چون هزینه زندگی را پرداخت می کنند و از طرفی مهریه نیز می دهند بنابراین در ارث نیز بیشتر از زن سهم می برند.
وی در ابتدای سخنانش با تسلیت ایام فاطمیه تصریح کرد: درباره فضایل حضرت زهرا(س) در قرآن کریم کتاب ها و مقالاتی نوشته شده از جمله مقاله ای است که بنده آن را نوشته ام و روایاتی را در ذیل ایات پذیرفته ایم و روایاتی را رد کرده ایم.
اعجاز سوره کوثر
وی افزود: آیات مرتبط با حضرت زهرا(س) چند دسته است از جمله اینکه برخی مانند سوره کوثر، تفسیر حضرت زهراست؛ برخی مانند سوره قدر، تاویل برای ایشان است، برخی مانند آیه تطهیر مصداق جری و تطبیق است و برخی نیز مانند «فاذکرولله ذکرا کثیرا» ذکر کثیر مصداق تسبیحات آن حضرت است که بعد از نماز می‌خوانیم.
رئیس دانشگاه عالی قرآن و حدیث المصطفی تصریح کرد: سوره مبارکه کوثر دارای دو اعجاز است یکی اینکه عاص بن وائل که پیامبر را متهم به ابتر بودن کرد خودش ابتر شد؛ در تاریخ آورده اند که وی ده پسر و دختر داشت اما بعد از یکی دو نسل، نسل او منقرض شد و در تاریخ اثری از نسل او نیست؛ اعجاز دوم نیز کوثر بودن فاطمه(س) است که دارای ابعاد چندگانه است؛ از جمله کوثر جسمانی که ذریه آن حضرت و سادات در عصر کنونی بیش از 50 میلیون نفر هستند.
وی اظهار کرد: ایشان از بعد معنوی نیز کوثر هستند و 12 معصوم فرزندان ایشان محسوب می شوند و از بعد علمی نیز برکات فراوانی دارند از جمله علوم اهل بیت(ع) و علومی که از بزرگان و مراجع از ذریه ایشان مانند علمای سادات مانند امام به دست ما رسیده است که بیانگر ابعاد گوناگون کوثر است.