کد خبر: ۳۴۸۲۱۳۰

تاریخ: ۱۹ اسفند ۱۳۹۴ - ۱۲:۲۳

وظیفه مردم در قبال ذکر مصیبت‌های غیر مستند

گروه جامعه: پايگاه اطلاع‌رساني دفتر مقام معظم رهبري پاسخ تعدادی از استفتائات مطرح شده از ایشان در خصوص مربوط به عزاداری از جمله عزاداری حضرت فاطمه(س) را منتشر کرد.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) پايگاه اطلاع‌رساني دفتر مقام معظم رهبري، احكام عزاداري را با توجه به در پيش رو بودن سالروز شهادت حضرت فاطمه زهرا(س) منتشر كرده است.

پاسخ‌هاي حضرت آيت‌الله خامنه‌اي رهبر انقلاب اسلامي به سوالاتي در زمينه احكام عزاداري به شرح زير است:

1. در حسينيه‌ها و مساجد بيشتر مناطق به‌خصوص روستاها مراسم شبيه‏ خواني به اعتبار اينكه از سنت‌هاي قديمي است برگزار مي‌شود كه گاهي اثر مثبتي در نفوس مردم دارد، اين مراسم چه حكمي دارند؟

جواب) اگر مراسم شبيه‏ خواني مشتمل بر امور دروغ و باطل نباشند و مستلزم مفسده هم نباشند و با توجه به مقتضيات زمان باعث وهن مذهب حق هم نشوند، اشكال ندارند، ولي در عين حال بهتر است كه به جاي آنها، مجالس وعظ و ارشاد و ذكر مصائب حسيني و مرثيه‌خواني برپا شود.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۴۰

۲ . در بعضي از هيأت‏‌هاي مذهبي مصيبت‏‌هايي خوانده مي‏‌شود كه مستند به مقتل معتبري نيست و از هيچ عالم يا مرجعي هم شنيده نشده است و هنگامي كه از خواننده مصيبت از منبع آن سؤال مي‏‌شود، پاسخ مي‏‌دهند كه اهل‌بيت(عليهم‌السلام) اين‌گونه به ما فهمانده‏‌اند و يا ما را راهنمايي كرده‏‌اند و واقعه كربلا فقط در مقاتل نيست و منبع آن هم فقط گفته‏‌هاي علما نمي‏‌باشد بلكه گاهي بعضي از امور براي مدّاح يا خطيب حسيني از راه الهام و مكاشفه مكشوف مي‏‌شود، سؤال من اين است كه آيا نقل وقايع از اين طريق صحيح است يا خير؟ و در صورتي كه صحيح نباشد، تكليف شنوندگان چيست؟

جواب: نقل مطالب به‌ صورت مزبور بدون اينكه مستند به روايتي باشد و يا در تاريخ ثابت شده باشد، وجه شرعي ندارد مگر آنكه نقل آن به عنوان بيان حال به حسب برداشت متكلّم بوده و علم به خلاف بودن آن، نداشته باشد و تكليف شنوندگان نهي از منكر است به شرطي كه موضوع و شرايط آن نزد آنان ثابت شده باشد.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۴۶

۳. از ساختمان حسينيه صداي قرائت قرآن و مجالس حسيني بسيار بلند پخش مي‏‌شود به‌طوري كه صداي آن از بيرون شهر هم شنيده مي‏‌شود و اين امر منجر به سلب آسايش همسايگان شده است و مسئولين و سخنرانان حسينيه اصرار به ادامه آن دارند، اين عمل چه حكمي دارد؟

جواب) اگرچه اقامه مراسم و شعائر ديني در زمان‌هاي مناسب در حسينيه از بهترين كارها و جزو مستحبّات مؤكد مي‏‌باشد، ولي واجب است برگزاركنندگان مراسم و عزاداران تا حد امكان از اذيّت و ايجاد مزاحمت براي همسايگان بپرهيزند هرچند با كم‏ كردن صداي بلندگو و تغيير جهت آن به طرف داخل حسينيه باشد.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۴۷

۴. استفاده از آلات موسيقي مانند اُرگ (از آلات موسيقي و شبيه پيانو است) و سنج و غير آن‌ها در مراسم عزاداري چه حكمي دارد؟

جواب) استفاده از آلات موسيقي، مناسب با عزاداري سالار شهيدان نيست و شايسته است مراسم عزاداري به همان صورت متعارفي كه از قديم متداول بوده برگزار شود.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۴۹

۵ . اگر انسان در زيارتگاه‌هاي ائمه(عليهم‌السلام) خود را به زمين بيندازد و همانند بعضي از مردم كه صورت و سينه خود را برزمين مي‏‌مالند تا از آن خون جاري شود و به همان حالت وارد حرم مي‏‌شوند، عمل كند چه حكمي دارد؟

جواب) اين اعمال كه به عنوان اظهار حزن و عزاداري سنّتي و محبت ائمه(عليهم‌السلام) محسوب نمي‏‌شوند از نظر شرعي اعتباري ندارند، بلكه اگر منجر به ضرر بدني قابل توجه و يا وهن مذهب شوند، جايز نيست.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۵۱

۶. باقي‌ مانده اموالي كه به عنوان هزينه‏‌هاي مراسم عاشوراي امام حسين(ع) جمع ‏آوري مي‏‌شود، در چه موردي بايد خرج شود؟

جواب) مي‏‌توان اموال باقي‌مانده را با كسب اجازه اهداء كنندگان آن‌ها در امور خيريه مصرف كرد و يا آنها را براي مصرف در مجالس عزاداري آينده نگه داشت.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۵۳

۷ . آيا جايز است در ايام محرم از افراد خيّر اموالي را جمع آوري كرد و با تقسيم آنها به سهم‏‌هاي مختلف، قسمتي را به قاري قرآن و مرثيه‌خوان و سخنران داد و باقي‌مانده را براي برگزاري مجالس مصرف كرد؟

جواب) اگر با رضايت و موافقت صاحبان اموال باشد، اشكال ندارد.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۵۴

۸ . آيا جايز است زنان با حفظ حجاب و پوشيدن لباس خاصي كه بدن آنان را بپوشاند، در دسته‏‌هاي سينه‌ زني و زنجيرزني شركت كنند؟

جواب) شركت زنان در دسته‏‌هاي سينه زني و زنجير زني شايسته نيست.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۵۵

۹. آيا خواندن زن در مجالس عزاداري با علم او به اينكه مردان نامحرم صداي او را مي‏‌شنوند جايز است؟

جواب) اگر خوف مفسده باشد بايد از آن اجتناب شود.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۵۹

۱۰. معيار شرعي ضرر اعم از جسمي يا روحي چيست؟

جواب) معيار، ضرري است كه در نظر عرف، قابل توّجه و معتنابه باشد.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۶۲

۱۱. زنجيرزدن به بدن همان‌گونه كه بعضي از مسلمانان انجام مي‏‌دهند، چه حكمي دارد؟

جواب) اگر به نحو متعارف و به‌ گونه‏‌اي باشد كه از نظر عرفي از مظاهر حزن و اندوه در عزاداري محسوب شود، اشكال ندارد.

اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۶۳

۱۲- اگر بعضي از واجبات از مكلّف به سبب شركت در مجالس عزاداري فوت شود مثلاً نماز صبح قضا شود، آيا بهتر است بعد از اين در اين مجالس شركت نكند يا اين‌كه عدم شركت او باعث دوري از اهل‌بيت(عليهم السلام) مي‏‌شود؟

جواب) بديهي است كه نمازِ واجب، مقدم بر فضيلت شركت در مجالس عزاداري اهل‏‌بيت(عليهم السلام) است و ترك نماز و فوت شدن آن به بهانه شركت در عزاداري اهل بيت (عليهم السلام) جايز نيست، ولي شركت در عزاداري به‌گونه‏‌اي كه مزاحم نماز نباشد ممكن و از مستحبّات مؤكد است.

برگرفته از اجوبه الاستفتائات سوال ۱۴۴۵

۱۳- آيا مي‌شود «اضافه‌خرج» مراسم فاطميه را در محرم خرج كرد؟

جواب) اگر نذر خاص نشده باشد كه در مراسم فاطميه مصرف شود و يا خلاف نظر اهدا كنندگان نباشد، اشكال ندارد.