کد خبر: ۳۵۰۴۶۱۶

تاریخ: ۲۵ خرداد ۱۳۹۵ - ۰۹:۴۶

گپ و گفتی با کاتبان وحی/ 6

ضرورت رفع آسیب نوسان قیمت‌گذاری آثار کاتبان قرآن

گروه ادب: یکی از مشکلات بارز در حوزه کتابت قرآن کریم، نبود شورایی منصف برای قیمت‌گذاری علمی و ارزشی آثار کاتبان است که همین موضوع سبب شده است که مصاحف کتابت شده در این حوزه دچار نوسان قیمت شوند.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا)، کتابت قالبی است برای نوشتن و بیشترین کاربرد را در حوزه خوشنویسی دارد که همان کتابت کتب و نوشته‌های متعدد از جمله ادعیه‌هاست و سرآمد همه آنها کتابت کتاب آسمانی مسلمانان (قرآن مجید) است و کسی که مشغول به چنین فعالیتی است، کاتب نام دارد. نظر به اهمیت این هنر و ضرورت بررسی آسیب‌های حوزه کتابت گفت‌وگویی با سیدمحمدوحید موسوی جزایری، کاتب و خوشنویس خط کوفی داشته‌ایم.

سیدمحمدوحید موسوی جزایری یکی از آسیب‌های اصلی حوزه کتابت را نبود شورا و گروهی برای قیمت‌گذاری آثار کاتبان عنوان کرد و گفت: فقدان وجود شورایی منصف و دقیق باعث بروز مشکل نوسان قیمت شده است.

وی با بیان اینکه اکنون قیمت‌گذاری آثار کاتبان توسط نهادهای خریدار و طرف قرارداد بر اساس اسم و رسم و شهرت کاتبان انجام می‌شود، افزود: این امر منصفانه نیست چون گاه شاهد آن هستیم که نیروهای جوان و کم‌تجربه آن قدر تبحر و استعداد دارند که آثاری مشابه و هم‌درجه کاتبان حرفه‌ای شناخته شده خلق می‌کنند، ولی چون شهرت و اسم و رسم ندارند، اثرشان در سطح پایین قیمت‌گذاری می‌شود. باید شورایی منصف بدون در نظر گرفتن منافع اقتصادی و باندبازی‌ها تشکیل شود تا به بررسی کارشناسی آثار کاتبان بدون در نظر گرفتن ملاحظاتی غیر از عیار هنری بپردازد.

این کاتب عنوان کرد: در این راستا باید شورایی وجود داشته باشد که توان کاتبان را به درستی ارزیابی کند. در یک دهه اخیر کسانی از انجمن خوشنویسان ایران درجه استادی گرفته‌اند که شایستگی دریافت این عنوان را نداشته‌اند. از سوی دیگر در عرصه کتابت با کمبود محسوس پژوهشگر مواجه هستیم. باید دانست که پژوهش و آموزش مکمل هم هستند. ورود به عرصه پژوهش و تالیف کتاب شرایط خاص و توانمندی ویژه را می‌طلبد، ولی آموزش امری دم‌دستی است و افراد به آن رغبت بیشتری دارند.

این خوشنویس خط کوفی که اخیراً کتاب «سوره واقعه به خط کوفی» را به رشته تحریر درآورده است، گفت: اکنون بیشتر اساتید راغب به خط نستعلیق هستند و خطوط دیگر چون نسخ و ثلث و کوفی مهجور مانده‌اند. برای احیای این خطوط باید تلاش کنیم جذابیت آنها را برای مخاطبان افزایش دهیم.

موسوی با بیان اینکه با وجود تلاش‌های صورت گرفته در قالب برگزاری کارگاه‌های تخصصی کتابت به خط کوفی، این روند با حمایت‌های دولتی سریع‌تر به نتیجه مطلوب می‌رسد، عنوان کرد: متاسفانه تاکنون هیچ نهاد دولتی از کتابت قرآن به خط کوفی حمایت نکرده و من نیز به عنوان یک کاتب، با عشق و علاقه شخصی تلاش دارم با برگزاری کلاس‌ها و کارگاه‌های آموزشی، خط کوفی را خوانا و جوانان را به کتابت با این خط ترغیب کنم. خط کوفی دارای قابلیت‌های کاربردی بسیاری است و از این خط علاوه بر کتابت قرآن در کتیبه‌ها و سفالینه‌ها و ... نیز استفاده می‌شود.

این خوشنویس درباره شیوه‌های نگارشی این خط گفت: علاوه بر خط کوفی اولیه می‌توان به دو شیوه بومی شده این خط، یکی شیوه شرقی که در بخش‌های شرقی از جمله ایران، ترکیه و کشورهای مجاور رایج بوده و دیگری شیوه کوفی مغربی اشاره کرد. البته خط کوفی اولیه از جهاتی مهم‌تر است، چون در تمام ممالک اسلامی رایج بوده و منحصر به منطقه خاصی نیست. برای دانستن اهمیت خط کوفی کافی است بدانیم که نخستین نسخه‌های قرآن کریم متعلق به دو قرن اول هجری بیشتر با این خط کتابت شده‌اند. پس از آن اما سبک کوفی در قرآن‌های مربوط به آن دوره که در دسترس هستند ناگهان ناپدید و از سبک‌های دیگر برای خطاطی قرآن استفاده شد.