کد خبر: ۳۵۳۵۹۷۶

تاریخ: ۱۵ مهر ۱۳۹۵ - ۰۹:۱۰

«شب دهم»؛ نمونه‎ای همیشگی برای یک سریال موفق عاشورایی

گروه هنر: سریال «شب دهم» از جمله آثاری است که از آن باید به عنوان کاری نام برد که همیشه در میان تولیدات عاشورایی تلویزیون، نمونه‎ای تکرارنشدنی است.

«شب دهم» عنوان یک سریال تلویزیونی به کارگردانی حسن فتحی است. این کار در قالب داستانی عاشقانه و تاریخی سعی دارد پیام عاشورا را با زبانی گیرا به بیننده منتقل کند. در داستان مجموعه آمده؛ جوانی از طبقه پایین جامعه که نقشش را حسین یاری ایفا می کند، عاشق دختری از طبقه اعیان می شود، اما در این میان شرطی پیش می آید که جوان باید برای رسیدن به محبوبش آن را اجرا کند، آنهم اجرای تعزیه در شب های محرم است. این اتفاق رخ می دهد تا روز پایانی. در شب آخر  اجرای تعزیه از سوی دولت رضاخانی منع می شود، اما قهرمان داستان که دیگر عاشقی را در جایی بالاتر از عشق زمینی یافته، چشم به روی این امر بسته و خود را فدای تعزیه امام حسین (ع) می کند.
حسن فتحی کارگردان «شب دهم» به زیبایی هر چه تماتر داستان خود را تعریف می کند برای همین است که پس سالها، هربار که این سریال از تلویزیون پخش می شود، دیدن آن خالی از لطف نیست. درباره این سریال تا به امروز نقدهای بسیاری هم نوشته شده که همگی مثبت هستند برای همین نمی خواهم آنچنان به روی مسائل تکنیکی تاکید کنم، اما به طور گذارا به دو موضوع اشاره ای مختصر دارم. ابتدا بحث فیلمنامه که چارچوبی بسیار قوی و جذاب دارد.
در قصه کشش داستانی بسیار گیراست. درضمن تعلیق هایی که در سناریو وجود دارد جذابیت کار را بالا برده، اما از همه مهمتر اینکه در فیلمنامه به هیچ وجه شعارزدگی مشاهده نمی شود، یعنی در هیچ جای «شب دهم» پیام کار از قصه بیرون نزده است؛ امتیازی که برای این دست کارها بسیار گرانبهاست. جدا از فیلمنامه تیم بازیگر این کار بسیار خوب انتخاب شده است. به ویژه انتخاب حسن یاری و کتایون ریاحی به عنوان بازیگران اصلی مجموعه، یکی از شاهکارهای کارگردان بوده است. این خصیصه را می توان درباره نقش های دیگر نیز به خوبی مشاهده کرد.

جدا از بحث فنی، باید به پیام عاشورایی این سریال هم، تاکید و توجهی ویژه نشان داد، چراکه می بایست بررسی کنیم کارگردان چه کرده که این سریال به عنوان مثالی برتر در حوزه تولیدات عاشورایی همیشه از سوی کارشناسان مطرح می شود؟ در گام اول آنچه مشخص است عشق و علاقه ای است که کارگردان به پیام فیلمش دارد این مطلب را نیز بارها حسن فتحی در مصاحبه هایش بیان کرده که عشق به امام حسین(ع) از کودکی در وجود وی تنیده شده، برای همین این علاقه وقتی قرار است در بستر داستانی امروزی بیان شود نیاز به ابزاری دارد که فیلمساز آن را داراست آنهم دانستن زبان تماشاگر است. فتحی در تمام کارهایش نشان داده که می داند تماشاگر چه می خواهد برای مثال در کار جدیدش «شهرزاد» دیدیم که چگونه وی توانست تمام ایران را با داستانی عاشقانه تحت تاثیر قرار دهد.

مطلب مهم تر اینکه فیلمساز نیامده پیام را در قالب دیالوگ به بیینده منتقل کند، بلکه مفهوم مورد نظرش را در پناه داستان بیان می کند، این خصیصه نیز در بخش بخش سریال وجود دارد. برای همین عاشقی به امام حسین (ع) از قسمت اول تا قسمت آخر در کار به چشم می خورد، اما مطلب پایانی به جلوه گری تعزیه در سریال بر می گردد. تعزیه اولین نمایش ملی ما ایرانیان است که در آن واقع عاشورا بیان می شود. این هنر ملی و آیینی در تار و پود ما ایرانیان بافته شده برای همین وقتی به شکلی خوب اجرا می شود ما را به نوعی شیفته و جادوی خود می کند؛ امتیازی که به خوبی در «شب دهم» به چشم می خورد.