کد خبر: ۳۵۵۱۷۵۳

تاریخ: ۱۷ آذر ۱۳۹۵ - ۰۸:۳۶

کمیته «صیانت از فعالان قرآنی» آری یا خیر/ قرآنی‌ها چه می‌گویند

گروه فعالیت‌های قرآنی: شاید تا دو ماه دیگر شاهد شکل‌گیری کمیته‌ای برای فعالان قرآنی کشورمان باشیم که نام آن بیش از هر چیزی نام کمیته‌های انضباطی فدراسیون‌های ورزشی را تداعی کند، هر چند که مسئولان و طراحان این کمیته این موضوع را انکار کنند و هر چند کلمات به نحوی دیگر کنار هم چیده شوند.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا)، حدود دو سال قبل بود که از سوی دبیرخانه شورای توسعه پیش‌نویس طرحی جهت مطرح شدن در این شورا تهیه شد، طرحی که البته در آن روزها که جامعه قرآنی در حال طی کردن آرامش همیشگی خود بود، مجالی برای ورود به صحن اصلی شورا پیدا نکرد تا رفته رفته به ورطه فراموشی سپرده شود.
هرچند که این طرح به طور کامل فراموش نشده بود و ارائه‌دهندگان آن منتظر فرصتی بودند تا پس از کم شدن حجم دستورکارهای مهم مجدد آن را مطرح کنند، اما اتفاقاتی که اخیراً رخ داد باعث پیش کشیده شدن این طرح شد.
طرح یا کمیته‌ای که هنوز اسم کامل و جزئیات آن به صورت رسمی منتشر نشده است و حتی ممکن است مورد تصویب اعضای شورای توسعه فرهنگ قرآنی نیز قرار نگیرد، با عنوان کامل «کمیته صیانت و تعالی نخبگان قرآنی» تعریف شده است.
روز شنبه هفته گذشته این طرح برای اولین بار به صحن شورای توسعه رفت تا به رأی گذاشته شود، در نهایت و با توجه به حساسیت موضوع مقرر شد تا کمیته‌ای هفت نفره تشکیل شود و بررسی‌های بیشتری بر روی آن انجام دهند. بر اساس شنیده‌ها این کمیته موظف شده است تا طی مدت حداکثر دو ماه بررسی‌های خود را انجام داده و نتایج را در جلسه آینده شورا ارائه دهند. جلسات این کمیته از هفته آینده آغاز خواهد شد.
اما آن چیزی که بیش از همه مهم به نظر می‌رسد سؤالاتی است که در مورد این طرح وجود دارد، سؤالاتی از این دست که آیا در شرایط فعلی لزومی برای راه‌اندازی چنین کمیته‌ای دیده می‌شود؟ کارکرد این کمیته چه چیزی خواهد بود؟ خود فعالان و نخبگان قرآنی چه دیدگاهی در مورد این کمیته دارند، دیدگاهشان در مورد آن مثبت است یا منفی و سؤالات دیگری که تلاش شده است تا در این گزارش پاسخی به آنها داده شود.
هرچند که تنها موفق به گفت‌وگو با دو نفر از پیشکسوتان و اساتید قرآنی کشورمان که از قضا عضو شورای توسعه فرهنگ قرآنی نیز هستند شدیم، اما دیدگاه‌های این دو استاد قرآنی می‌تواند برآورد جامعی از نظرات کل جامعه قرآنی در مورد این کمیته باشد. برای تکمیل این گزارش با چند نفر از قاریان و حافظان کریم نیز صحبت شد که برخی به‌دلیل عدم اطلاع از چنین کمیته‌ای و برخی دیگر نیز بنا بر برخی ملاحظات حاضر به گفت‌وگو با خبرنگار ایکنا نشدند.

عباس سلیمی، از جمله اساتید قرآنی کشورمان است که نظرات جامعی در مورد فعالیت‌های قرآنی کشور دارد، وی اردیبهشت‌ماه امسال به‌عنوان عضو حقیقی صاحب‌نظر امور قرآنی شورای توسعه فرهنگ قرآنی انتخاب شده و مناسب‌ترین چهره قرآنی برای پاسخ دادن به سؤالات مربوط به این گزارش است.
وی قبل از هر چیز و در ابتدای صحبت‌های خود بر بالا بودن شأن فعالان قرآنی و فراتر بودن شأن آنها از هرگونه برداشتی در مورد کمیته صیانت از فعالان قرآنی می‌گوید: باید در استعمال واژگان بسیار دقت کنیم، چرا که عنوان دقیقی که فعلاً به‌عنوان پیشنهاد از سوی کمیسیون‌های مورد نظر ارائه شده است و در جلسه شورای توسعه فرهنگ قرآنی توسط اعضاء در مرحله مقدماتی تأیید شده «کمیته صیانت و تعالی نخبگان قرآنی» است.
وی در ادامه و در پاسخ به این سؤال که راه‌اندازی چنین کمیته این ذهنیت را ایجاد نمی‌کند که قرآنی‌ها از این پس بیشتر زیر ذره‌بین هستند، می‌افزاید: این نامگذاری چند واقعیت را به ما منتقل می‌کند، اولاً اینکه احدی در شورای توسعه فرهنگ قرآنی اعتقاد به این ندارد که باید جامعه محترم و پرافتخار قرآنی را تحت نظارت و مراقبت قرار داد. معنای صیانت از منظر ما اینگونه نیست، ما در حقیقت بحث کل جامعه قرآنی و حتی فعالان قرآنی را مطرح نکرده‌ایم، در واقع تعدادی از افرادی که به برکت قرآن کریم از جایگاه و منزلت والایی در جامعه برخوردار هستند و آبرو اعتبار و حیثیت خود را از برکت قداست قرآن کریم و انس با کتاب وحی دریافت کرده‌اند، را شامل می‌شود.
این عضو شورای توسعه فرهنگ قرآنی در بخش دیگری از صحبت‌های خود در این گفت‌وگو حیثیت ارزشمند اجتماعی فعالان قرآنی را ایجادکننده یک مسئولیت برای آنها عنوان می‌کند و بیان می‌دارد: تا آنجایی که ما این گونه شخصیت‌های برجسته قرآنی را به مانند سایر شخصیت‌ها و نخبگانی که در صحنه مسائل علمی، هنری، صنعتی و ... می‌توانند به‌عنوان سرمایه ملی تلقی شوند، تلقی می‌کنیم، در واقع آنها سرمایه‌های ملی نظام جمهوری اسلامی ایران هستند و در این طرح و این کمیته نیز به‌عنوان سرمایه‌های ملی و اسلامی ارزیابی می‌شوند.
این قاری بین‌المللی در ادامه در مورد کلیت کمیته صیانت و تعالی نخبگان قرآنی می‌گوید: پیشنهادی که در شورای توسعه مطرح شده است عبارت از این بوده است که با توجه به اینکه هر چند انسان‌ها به مدارج بالاتر اجتماعی و معنوی بیشتر و بهتری نائل می‌شوند، بیشتر در معرض حسادت دشمنان و بدخواهان قرآن و مکتب هستند و از آنجا که هیچ کدام از ما در شمار معصومین به حساب نمی‌آییم، در حقیقت اگر این سرمایه‌های ملی از یک‌سو صیانت شوند و از سوی دیگر مراحل تعالی و ارتقاء در زمینه‌های مختلف را طی کنند، یک ارزش افزوده‌ای در آن سرمایه‌های ملی خواهد بود.
وی می‌افزاید: این کلیت دیدگاه خدمتگزاران در شورای توسعه فرهنگ قرآنی است و به خاطر اینکه این مسئله پخته شود به نحوی که از جایگاه حقوقی مقبول و همچنین از مقبولیت نزد اساتید پیشکسوت و نخبه قرآنی و علما برخوردار باشد، قرار شد تا یک جمع هفت نفره از اساتید و مدیران فرهنگی و قرآنی کشور حداکثر طی مدت دو ماه جنبه‌های مختلف و زوایای این قضیه را از همه جهات بررسی کنند و پیش‌نویس یک آئین‌نامه را به جلسه شورای توسعه فرهنگ قرآنی تقدیم کنند.
سلیمی در ادامه در پاسخ به سؤالی در مورد اهداف طراحی چنین کمیته‌ای خاطرنشان می‌کند: هدف از این کار به هیچ عنوان بحث نظارت و مراقبت از برگزیدگان و نخبگان قرآنی نیست، بلکه بحث یک کمک و همراهی در این زمینه است که این جایگاه والای قرآنی که از دیدگاه قرآن، پیامبر(ص) و ائمه(ع) به‌عنوان یک جایگاه بسیار ارزشمند تلقی شده است، پاس داشته شود. پیامبر(ص) در رابطه با جایگاه قرآنیان یک بیان مهم دارند که می‌فرمایند، «إنَّ اَكْرَمَ العِبادِ إلَي اللهِ بَعْدَ الاَنبياءِ العُلَماءُ ثُمّ حَمَلَةُ القُرآن» یعنی بعد از پیامبران و علماء دین و دانشمندان برترین طبقه‌ای که نزد خداوند از احترام و جایگاه ویژه برخوردار هستند حاملان قرآن کریم هستند.
این قاری پیشکسوت قرآنی اظهار می‌کند: به حکم عقل و منطق و برای رعایت همه مصالح، می‌طلبد که هرگونه اقدامی که می‌توانیم در زمینه حفظ و حراست از این شخصیت‌های ویژه و سرمایه‌های بزرگ ملی به عمل بیاوریم، در این زمینه کوتاهی نکنیم.
از سخنان عباس سلیمی، عضو صاحب‌نظر شورای توسعه فرهنگ قرآنی چنین که برمی‌آید که تصویب این کمیته چندان دور از ذهن نخواهد بود. کمیته‌ای که تنها قصد دارد حامی فعالان قرآنی طبق تعریفی که سلیمی بیان کرده است، باشد.

حجت‌الاسلام والمسلمین محمد حاج‌ابوالقاسم، حافظ کل قرآن،‌ داور مسابقات بین‌المللی قرآن و عضو مجلس خبرگان رهبری نیز همچون عباس سلیمی اردیبهشت‌ماه امسال به‌عنوان یک فرد صاحب‌نظر قرآنی به عضویت شورای توسعه درآمده است. وی اعتقاد دارد که وجود چنین کمیته‌ای در جامعه قرآنی لازم است. وی در صحبت‌های خود بیشتر بر جنبه پیشگیرانه‌ای این کمیته تأکید می‌کند.
حاج ابوالقاسم در پاسخ به سؤالی در مورد چرایی راه‌اندازی چنین کمیته‌ای برای نخبگان قرآنی می‌گوید: امروزه برای همه سرمایه‌های انسانی کشور فکرهایی می‌شود شما اگر به بنیاد ملی نخبگان نگاه کنید متوجه خواهید شد که در این بنیاد کمیته تعالی نخبگان و کمیته صیانت از نخبگان وجود دارد. بنابراین اگر ما قبول داریم که چهره‌های قرآنی سرمایه هستند، طبیعتاً برای حفظ آنها باید تدابیر لازم اندیشیده شود و نکات مورد نطر تذکر داده شود تا سازوکاری برای نظارت بر فعالیت‌های آنها ایجاد کنیم.
این داور مسابقات بین‌المللی قرآن تصریح می‌کند:‌ در واقع با راه‌اندازی این کمیته اگر احساس شود خدایی نکرده فردی دچار خطایی شده است، قبل از اینکه کار به شرایط دشواری برسد از آن پیشیگری خواهد شد تا این سرمایه‌ها کمتر دچار زیان شوند.
این عضو شورای توسعه فرهنگ قرآنی در ادامه در پاسخ به این سؤال که را‌ه‌اندازی چنین کمیته‌ای باعث این برداشت توسط قاریان و حافظان که تحت نظارت و کنترل هستند، ‌نخواهد شد،‌ می‌گوید: امر به معروف و نهی از منکر وظیفه همه است،‌ فعالان قرآنی نیز اگر بدانند مورد توجه و نظارت دلسوزان قرار دارند موجب می‌شود بیش از پیش مراقب رفتار خود باشند و این مسئله نه تنها مایه نگرانی نیست که مایه توجه بیشتر خواهد شد.
وی در ادامه کارکرد کمیته صیانت از فعالان قرآنی در صورت تصویب را نیز گوشزد می‌کند و می‌گوید: باید این مسئله را مدنظر داشت که کار این کمیته تنها نظارت بر قاریان و رسیدگی به تخلفات آنها نیست، بلکه حمایت از قاریان هم از وظایف این کمیته است. به این معنا که اگر احساس شود شخصیت یا حیثیت یکی از فعالان قرآنی مورد هتاکی قرار گیرد،‌ بتوان از آن شخص حمایت کرد. در واقع کار این کمیته در صورت تصویب حمایت از فعالان قرآنی هم به معنای نظارت و هم جلوگیری از تهدیدهای احتمالی است.
هماگونه که در سطور بالاتر گفته شد برای تکمیل این گزارش با تعدادی از فعالان و نبخگان قرآنی کشورمان برای اظهار‌نظر در مورد این کمیته تماس گرفته شد که برخی نداشتن هیچ اطلاعی از مفاد آئین‌نامه کمیته و برخی دیگر مصلحت‌اندیشی را علت صحبت نکردن در این زمینه عنوان کردند.
با این وجود باید حداقل دو ماه دیگر منتظر ماند و دید آیا این کمیته که می‌تواند حاشیه‌های فراوانی را هم به دنبال داشته باشد، راه اندازی می شود یا خیر، کمیته‌ای که بیش از هر چیز دیگر نام کمیته انضباطی فدراسیون‌های ورزشی به خصوص فوتبال را تداعی می‌کند هر چند که مسئولان و طراحان این کمیته این موضوع را انکار کنند و هر چند کلمات به نحوی دیگر کنار هم چیده شود.
تیمور کاکایی