کد خبر: ۳۵۵۴۳۶۷

تاریخ: ۲۷ آذر ۱۳۹۵ - ۰۱:۰۰

معاون بین‌الملل جامعه مدرسین عنوان کرد:

عدالت، معنویت و اخلاق؛ مهم‌ترین شاخصه تمدن نبوی

گروه حوزه‌های علمیه: معاون بین‌الملل جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با بیان اینکه اگر انحرافات بعد از دوره پیامبر(ص) نبود امروز بشریت در سایه تمدن اسلامی به زندگی سعادتمندی می‌رسید گفت: عدالت، معنویت و اخلاق، مردم‌سالاری و آزادی مهم‌ترین شاخصه‌های تمدن نبوی است که تمدن‌های بشری تنها شعاری از آن را سر می‌دهند.

حجت‌الاسلام والمسلمین مجید حکیم‌الهی، معاون بین‌الملل جامعه مدرسین و جامعة المصطفی(ص) در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) ضمن تبریک میلاد با سعادت منجی بشریت از ضلالت و گمراهی به همه مسلمین جهان و بشریت گفت: همزمان با ولادت آن نور مقدس و وجود گرامی حوادث مهمی در جهان رخ داد که هر کدام از آن‌ها نشان از عظمت این مولود با سعادت و عظیم دارد.

وی با بیان اینکه یکی از مهم‌ترین فلسفه بعثت پیامبر(ص) ترویج و تثبیت مکام اخلاقی در میان بشریت بود افزود: برای نشان دادن نقش پیامبر اکرم(ص) در این زمینه باید مقایسه‌ای میان بشر قبل از ولادت پیامبر(ص) و بعد از ایشان داشته باشیم؛ رسول اکرم(ص) در زمانی مبعوث شدند که مردم حجاز در جهل مرکب به سر می‌بردند و این جهل نه فقط به معنای داشتن سواد و یا بی‌سوادی ظاهری بلکه به معنای مرگ ارزش‌های انسانی و اخلاقی و وحیانی بود.

حکیم‌الهی تاکید کرد: در این دوره جهل مردم به‌حدی بود که بر سر کوچک‌ترین مسائل مادی جنگ و خونریزی به راه می‌انداختند؛ ارزش انسان‌ها در گرو نسب و قبیله و خون و نژاد و رنگ بود و دختران و زنان در مقام یک برده بودند و فرزندان دختر زنده به گور می‌شدند و اگر کاری به ظاهر نیک هم انجام می‌شد با نیت به رخ کشیدن برتری فرد و گروهی بر گروه دیگر بود.

معاون بین‌الملل المصطفی(ص) ادامه داد: پیامبر اکرم(ص) با ندایی جهانی، با ولادت و بعثت خویش و با حرکتی وحیانی، انسانی و بشری و علمی در جهان توانستند بشر را از یک مرحله سخیف و پست و دانی به مرحله عالی انسانی هدایت کنند و ظلم و جور و بی‌عدالتی را زائل و برطرف کنند؛ مردم را به مسیر نورانیت و هدایت بکشانند و کتابی به عنوان معجزه از سوی خداوند بیاورند که تا قیامت این خاصیت نوربخشی و نورانی کردن فرد و جامعه را دارد.

حکیم‌الهی تصریح کرد: تاثیرگذاری پیامبر(ص) در دنیای عصر خویش و در تمامی اعصار و قرون بعدی چیزی نیست که فقط مورد تاکید مسلمین باشد بلکه اندیشمندان غربی و دوست و دشمن بر این مسئله اعتراف دارند و اگر امروز بشر دارای تمدن شده است و ارزش‌های بشری رشد کرده مرهون آن وجود مقدس است.

این استاد حوزه گفت: امروز باید چهره رحمانی، انسانی و الهی و ارزش‌های اخلاقی پیامبر اکرم(ص) برای جوامع بشری تبیین شود؛ زیرا متاسفانه عده‌ای که خود را منسوب به اسلام و مسلمین می‌دانند با استفاده از مهر نبوت به عنوان شعار و لوگوی خود مرتکب جنایات و اعمالی می‌شوند که نه‌تنها هیچ سنخیتی با رفتار و گفتار پیامبر اکرم(ص) ندارد بلکه صددرصد مخالف با سنت و سیره و اهداف نبوت و بعثت ایشان است و متأسفانه برخی نیز از روی سادگی چهره اسلام را به همین ویژگی می‌شناسند در حالی که پیامبر(ص) به تعبیر قرآن رحمة للعالمین و اسوه حسنه است؛ پیامبری که وقتی فتح مکه رخ داد با آن همه جنایاتی که کفار و مشرکان در حق ایشان مرتکب شده بودند همه را بخشیدند و فرمان بخشش عمومی صادر کردند و حتی در جنگ نیز حاضر نبودند کاری خلاف دستورات الهی انجام دهند.

این محقق و پژوهشگر حوزه با بیان اینکه به نظر بنده علما، فرهیختگان و اندیشه‌ورزان امروز باید در سه محور به تبیین سیره و سنت پیامبر(ص) بپردازند اظهار کرد: اولین رسالت و وظیفه تبیین فضایل و مناقب و ارزش‌های انسانی و الهی است که پیامبر(ص) برای آن مبعوث شدند که در آیات و روایات متعددی نیز بر این مسئله تاکید شده است؛ روایت معروفی در کتب شیعه و سنی ذکر شده که «انی بعثت لاتمم مکارم الاخلاق» یعنی من برای کامل کردن مکارم اخلاقی و ترویج و نهادینه کردن آن در میان بشر مبعوث شده‌ام و بهترین پیروی از پیامبر(ص) گام نهادن در این راه است.

حکیم الهی گفت: همچنین در آیات متعددی از قرآن کریم بر فلسفه رسالت و نبوت پیامبر تاکید شده است؛ از جمله فرموده است که پیامبر(ص) برای تلاوت ایات الهی، تزکیه مردم و تعلیم کتاب و حکمت بر مردم مبعوث شده است و سیر 23 ساله زندگی پیامبر(ص) نشان‌دهنده این مسئله است؛ زیرا پیامبر(ص) خود به هر آنچه می‌گفت عمل می‌کرد و همین مسئله باعث ایجاد انقلابی تمدنی در طول مدت کوتاهی در حجاز آن دوره با آن وضعیت فرهنگی شد که خود این موضوع نوعی معجزه محسوب می‌شود.

معاون بین‌الملل جامعه مدرسین ادامه داد: دومین محوری که باید در تبیین شخصیت پیامبر(ص) به آن پرداخته شود، بحث وحدت و ایجاد امت واحده است که پیامبر(ص) برای آن زحمت زیادی کشیدند و امام علی(ع) و سایر ائمه(ع) نیز برای حفظ آن از خود گذشتگی‌های فراوانی به خرج دادند؛ آنچه پیامبر(ص) همواره دنبال آن بود جلوگیری و پرهیز از تفرقه در میان امت اسلامی بوده است خصوصا با توجه به جنایاتی که تکفیری‌ها در مخدوش کردن چهره اسلام انجام می‌دهند پایبندی به لوازم امت واحده اسلامی و تقویت آن بسیار مهم است.

معاون بین‌الملل جامعة المصطفی(ص) افزود: سومین محوری هم که علما و اندیشمندان باید بر روی آن فعالیت داشته باشند ایجاد تمدن اسلامی با اقتداء به سیره تمدنی نبوی است؛ زیرا پیامبر(ص) از اوج جاهلیت اولی موفق شدند تمدنی را ایجاد کنند که توانست بر سایر تمدن‌های موجود در دوره خویش بلکه تا قرون متمادی بعد از آن تسلط فرهنگی و علمی و ... داشته باشد و همه را تحت‌الشعاع خود قرار دهد.

حکیم‌الهی عنوان کرد: اگر انحرافات بعد از دوره پیامبر(ص) نبود امروز بشر در پرتو مدینه فاضله نبوی زندگی می‌کرد؛ اما به علت تفرقه و اختلافات این تمدن بعد از چند قرن جای خود را به دیگر تمدن‌ها داد و ما از تمدن پیامبر اکرم(ص) فاصله گرفتیم؛ بنیان و پایه تمدن اسلامی بزرگترین هدیه الهی و پیامبر به مسلمین بوده است و امروز هم باید با بازسازی آن متناسب با اقتضائات زمانه در برابر تمدن غرب قدعلم کند و هدیه‌ای درخشان به بشر امروز ارائه کند.

نبود اخلاق بشر را نابود خواهد کرد

بین‌الملل جامعة المصطفی(ص) با بیان اینکه بشر بعد از رنسانس در مرحله‌ای از رشد صنعتی و تکنولوژیکی به خصوص بعد از جنگ جهانی دوم قرار گرفت که چشم‌ها را به خود خیره کرد گفت: در این میان از یک مسئله مهم غفلت شده است و آن این است که مادی‌گرایی سبب شده تا بشری که دارای فطرت الهی و ساختار روحی الهی است از رابطه میان زمین و آسمان و عبدبودن فاصله بگیرد و این رابطه کم‌رنگ شود و اومانیسم جایگزین رابطه بنده و اله بودن قرار گیرد؛ لذا بشر با همه آسایش مادی که ایجاد کرده نتوانسته آرامش هم به ارمغان بیاورد و مشکلات زیاد روحی و روانی در سراسر دنیا حاکی و گواه این مسئله است.

وی افزود: به تحلیل بسیاری از جامعه‌شناسان و روان‌شناسان بشر در اوایل قرن 21 که الان در آن قرار داریم بشر بیشترین رشد علمی و صنعتی و ... را داشته است که در طول عمر بشر بی‌سابقه است ولی به اعتقاد خود اندیشمندان غربی اگر بشر با همین سرعت رشد و پیشرفت کند نابود خواهد شد؛ زیرا این رشد فاقد اخلاق و معنویت است و بشر از این مسئله به‌شدت در رنج و عذاب است البته منظور این نیست که انسانی روی کره زمین نخواهد بود بلکه مراد آن است که خود بشر به جنگ روحی بشر می‌رود و روحیه حیوانی بر روابط بشری حاکم می‌شود و این مسئله امروز به صراحت از سوی مسئولان برخی کشورهای غربی و اندیشمندان آنان بیان می‌شود.

معاون بین‌الملل المصطفی(ص) با بیان اینکه مهم‌ترین شاخصه تمدن پیامبر(ص) معنویت در کنار رشد علمی و صنعتی است، تصریح کرد: پیامبر(ص)، قرآن و اسلام تاکید زیادی بر عالم شدن و کسب علم و دانش دارند به صورتی که مشتقات علم در قرآن کریم بسیار زیاد است و مباحث علمی زیادی نیز در قرآن مطرح شده است اما این رشد علمی باید در سایه معنویت صورت گیرد که تمدن غرب فاقد این موضوع است.

وی افزود: دومین شاخصه تمدن پیامبر اکرم(ص) که تمدن امروز بشر از آن بهره نبرده است اخلاق است که با معنویت تفاوت دارد؛ مسئله‌ای که هدف بعثت پیامبر(ص) به تعبیر رویات «انی بعثت لاتمم مکارم‌الاخلاق» است؛ همچنین سومین شاخصه تمدن نبوی برقراری عدالت در میان جوامع بشری و مسلمین است که متاسفانه امروز شاهد ذبح عدالت در تمدن غربی و برخوردهای دوگانه و منفعت‌طلبانه آنان در برخورد با مردم دنیا هستیم؛ امروز همه چیز با یک کیل و میزان وزن نمی‌شود و تمدن غرب با وجود ادعایی که در مورد عدالت و صلح و ... دارد اما در عمل از آن خبری نیست.

این استاد حوزه عنوان کرد: چهارمین شاخصه تمدن نبوی آزادی به معنای واقعی است که در یک چارچوب و پارادیم معینی تعریف شده و تضمین‌کننده آزادی روحی و جسمی انسان است در حالی که در تمدن امروز غرب با وجود اینکه از آزادی سخن زیادی گفته می‌شود اما بشر دربند و اسیر شهوات و ثروت ثروتمندان و قدرت قدرت‌مداران است.

وی تاکید کرد: دیگر ویژگی و شاخصه تمدن نبوی، وجود مردم‌سالاری دینی به معنای واقعی است که در آن دوره با عنوان بیعت صورت می‌گرفت و جامه عمل می‌پوشاند و آیات و روایات زیادی نیز معطوف به این موضوع وجود دارد.

حکیم‌الهی ادامه داد: عدالت، اعطای هر حقی به ذی حق با قطع نظر از جنسیت و نژاد و رنگ و ملیت و ... است که در قرآن کریم آیه شریفه «يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَأُنْثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ»(حجرات/13) مؤید آن است و در سیره نبوی قرارگرفتن انسانی مانند امیرالمؤمنین(ع) در کنار سلمان فارسی و بلال حبشی و ... نماد بارز این مسئله در تمدن نبوی است اما امروز تقریبا کشوری وجود ندارد که در آن مسئله نژاد و رنگ و پوست و زبان و ... در عدالت تاثیرگذار نباشد.