کد خبر: ۳۵۷۲۶۱۸

تاریخ: ۲۱ بهمن ۱۳۹۵ - ۱۴:۱۱

رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی:

تفکر راهبردی؛ مهمترین الگوی حکمت متعالیه در تداوم انقلاب

گروه حوزه‌های علمیه: رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با بیان اینکه مهمترین درس حکمت متعالیه به عنوان یکی از مهمترین عوامل پیدایش انقلاب داشتن نگاه راهبردی است، تاکید کرد: اگر بخواهیم سیاستمان روزمره و مبتذل نشود و دشمنان ما را دچار مشکل نکنند باید برای تداوم انقلاب به حکمت متعالیه رو بیاوریم.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) حجت‌الاسلام والمسلمین نجف لکزایی، رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، امروز 21 بهمن در همایش حکمت متعالیه و انقلاب اسلامی در مجمع عالی حکمت گفت: ما نمی‌خواهیم بگوییم انقلاب اسلامی فقط محصول حکمت متعالیه است بلکه انقلاب از علوم مختلف اسلامی؛ مانند فقه و اخلاق و کلام و تفسیر و... بهره برده است.

وی افزود: اگر ما مبنای فلسفی انقلاب را به بحث نگذاریم دیگران این مبنا را ارائه می‌کنند همان طور که ارائه کرده و برخی فلسفه مارکسیستی را فلسفه انقلاب معرفی کردند و کسانی فلسفه اگزیستانسیالیسم را به عنوان مبنا نشان داده‌اند.

لکزایی با طرح این سؤال که آیا از خود امام(ره) شاهدی داریم که حکمت متعالیه بر شخص ایشان و انقلاب تأثیر گذاشته باشد؟ اظهار کرد: حسنین هیکل که فردی جهانی بود در پاریس با امام مصاحبه کرده و می‌پرسد علاوه بر پیامبر(ص) و امام علی(ع) و قرآن، شما تحت تأثیر چه کتب دیگری بودید که امام در پاسخ فرمودند: «شاید بتوان گفت در فلسفه، ملاصدرا، از کتب اخبار، الکافی و از فقه، جواهر» از این رو 40 حدیث امام همه از الکافی است، در فلسفه هم اگرچه از کتاب نامی نیاورده ولی ملاصدرا را مطرح کرده است و رهبر معظم انقلاب هم فرمودند که امام خمینی چکیده فلسفه ملاصدرا و حکمت متعالیه است.

رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با طرح این سؤال که یکی از مهمترین مطالبی که امام از حکمت متعالیه گرفته است، چیست؟ عنوان کرد: تفکر راهبردی و راهبری راهبردی مهمترین مطلبی است که می‌توان از حکمت متعالیه گرفت. ملاصدرا در اشراق اول در کتاب شواهدالربوبیه خود به این سؤال جواب می‌دهد که خداوند چه انسانی را به عنوان نبی انتخاب می‌کند و برای همین منظور انواع انسان‌ها را تشریح کرده است.

وی افزود: وظیفه ذاتی دولت تأمین و تولید امنیت است و انسان نیز مهمترین دغدغه‌اش امنیت است؛ ملاصدرا با لحاظ بقاء و امنیت، انسان‌ها را تقسیم کرده که تقسیم‌بندی ابتکاری است، می‌فرماید که دسته‌ای از انسان‌ها؛ مانند پروانه هستند و چیزی را که تجربه می‌کنند به حافظه نمی‌سپارند و بارها به کانون خطر می‌افتند تا نهایت در آتش می‌سوزند؛ برخی نمی توانند خودشان امنیت خود را تأمین کنند؛ مانند کسانی که معتاد می‌شوند یا کودکانی که نمی‌توانند به دلیل ناتوانی خود را از مخاطرات محفوظ بدارند.

این استاد و محقق حوزه تصریح کرد: از دید ایشان دسته دیگری از انسان‌ها مانند طیر و پرنده هستند؛ یعنی اگر به آنان آسیب برسد به یادشان می‌ماند که از کجا در معرض خطر و آسیب قرار گرفته‌اند؛ لذا به نقطه آسیب‌رسان بر نمی‌گردند.

لکزایی بیان کرد: انسان چیزهایی را فراتر از حس و خیال و وهم درک می‌کند و آینده‌نگری هم دارد و تفاوت انسان با حیوان نیز در این است؛ لذا از تهدیداتی که در آینده ممکن است متوجه او شود اجتناب می‌کند؛ یعنی نه اینکه خطر به او برسد و بعد بخواهد از آن اجتناب کند.

وی افزود: این مرحله؛ یعنی آینده‌نگری برای کسانی است که نگاه راهبردی داشته‌اند و این آینده‌نگری هم نگاه به آینده عاجل و زودرس و زودگذر نیست بلکه تهدیداتی را که نه تنها در دنیا بلکه ممکن است در آخرت متوجه انسان شود درک می‌کند و طوری رفتار می‌کند که بقاء ابدی او در خطر نیافتد.

معاون فرهنگی مجمع جهانی اهل‌بیت(ع) عنوان کرد: تفکر راهبردی ملاصدرا به ما می‌گوید شما آیا به فکر بقاء ابدی مردم خود هستید یا نیستید؛ اگر به فکر بقاء ابدی مردم هستید باید به فکر امنیت آنان باشید که دولت مهمترین وظیفه‌اش تأمین امنیت است؛ لذا نبی هم برای تأمین امنیت دنیوی و اخروی مردم، دولت‌سازی می‌کند؛ زیرا بدون دولت نمی‌تواند امنیت تأمین کند.

این محقق و استاد حوزه و دانشگاه تصریح کرد: بنابراین امنیتی مورد نظر است که بقاء دنیا و آخرت انسان را تأمین کند؛ لذا انبیاء و اولیاء و فقها از این سنخ انسان‌ها هستند که نه تنها تهدیدات دنیوی و اخروی متوجه خود بلکه مردم را نیز دور می‌کنند.

لکزایی اظهار کرد: حکمت متعالیه در تکوین، استمرار انقلاب از طریق اشراب راهبری راهبردی؛ یعنی همان امامت نقش داشته و دارد؛ زیرا حکمت متعالیه باید به این سؤال پاسخ دهد که چه کسی باید امام و رهبر جامعه شود تا ایمان و امنیت ایجاد کند؛ زیرا هرقدر ایمان بیشتر شود امنیت نیز بیشتر خواهد شد.

لکزایی بیان کرد: اگر بخواهیم سیاستمان روزمره و مبتذل نشود و دشمنان ما را دچار مشکل نکنند باید به حکمت متعالیه رو بیاوریم به همین دلیل امام جهانی می‌اندیشید و نه تنها به فکر ملت ایران بلکه به فکر مردم دنیا بود.

وی ادامه داد: برخی می‌گویند کشورهای دیگر به ما چه ربطی دارد در حالی که اگر کسی بینش الهی داشته باشد می‌خواهد همه انسان‌ها در بقاء ابدی باشند و به فکر همه مردم است.