کد خبر: ۳۶۱۱۲۰۴

تاریخ: ۳۰ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۰:۳۹

انتشار کتاب «بازگشت به خویش» در «شهْرُ التَّوْبَـﺔ»

گروه اندیشه: کتاب «بازگشت به خویش؛ توبه و استغفار به روایت نهج البلاغه» منتشر شد.

فهیمه غلامی‌نژاد، پژوهشگر در حوزه قرآن و نهج‌البلاغه در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا)، از انتشار کتاب «بازگشت به خویش؛ توبه و استغفار به روایت نهج‌البلاغه» خبر داد.
غلامی‌نژاد درباره این کتاب گفت: این کتاب مجموعه‌ای کامل از کلام نورانی امیرالمؤمنین علی(ع) در باب توبه و استغفار است که علاقه‌مندان دانشگاهی و غیر‌دانشگاهی می‌توانند از آن استفاده کنند، زیرا در اين كتاب‌ تلاش شده مطالب با بياني ارائه شوند كه برای تمامی اقشار جامعه قابل فهم باشد و تا حد امکان ساده‌سازي صورت گيرد تا درك مفاهيم ساده شود و همه بتواند از آن‌ها استفاده كنند. همچنین اساتید دانشگاه نیز می‌توانند در درس تفسیر موضوعی نهج‌البلاغه به عنوان کتاب کمک‌درسی از این کتاب استفاده کنند، زیرا توبه و استغفار یکی از مباحث مهم در معارف اسلامی است و در واقع یکی از مهمترین آموزه‌های اخلاقی و تربیتی در اسلام است، به گونه‌ای که بدون توبه و شستن لوح دل از نقش گناه جایی برای نقش توحید نیست. علاوه بر این در کلام امام علی (ع) در نهج‌البلاغه، توبه و بازگشت به سوی خدا به دنبال امر به تقوی آمده است و آن حضرت توبه را سببی برای قرار گرفتن انسان در جاده حق و راه راست دانسته‌اند.
مولف کتاب «بازگشت به خویش؛ توبه و استغفار به روایت نهج‌البلاغه» افزود: نخستين چاپ این كتاب در سال 1396، با عنوان «بازگشت به خویش» در 148صفحه و شامل چهار فصل است. در این فصول مهم‌ترين و اساسی‌ترين نکات ضرورت توبه و استغفار، واژه‌شناسی توبه و استغفار، جایگاه توبه و استغفار، و آثار توبه و استغفار از دیدگاه امام علی (ع) بیان شده است. در نحوه تدوین مطالب نیز نکاتی چون تعیین عنوان مناسب برای کلام امام (ع) در نهج‌البلاغه پیرامون موضوع مرتبط، استفاده از منابع و مآخذ معتبر و فراوان پیرامون هر عنوان، نشان دادن عناوین با شاهد مثال از نهج‌البلاغه و مشخص کردن آیات قرآن، اشعار و برخی نکات بلاغی پیرامون سخن امام (ع) رعایت شده است.
وی تصریح کرد: در این پژوهش بر آن بودیم که با بررسی کتاب نهج‌البلاغه، راه بازگشت به سوی خدا را برای خطاکاران و شکست‌خوردگان فراهم نماییم.
اين پژوهشگر اظهار کرد: آنچه این اثر را ارزشمند می‌سازد، افزون بر غنای علمی آن، فقدان پژوهشی اینچنین در موضوع توبه و استغفار است. از این ‌رو تبیین علمی این موضوع گامی ارزشمند در راستای ترویج فرهنگ نهج‌البلاغه تلقی می‌شود.
وی ادامه داد: پژوهش حاضر در راستای سیاست‌های انتشارات بنیاد نهج‌البلاغه مبنی بر داوری  و حمایت از پژوهش‌های دانشجویی صورت گرفته، بر اساس پایان‌نامه سرکار خانم فهیمه غلامی‌نژاد و با راهنمایی سرکار خانم دکتر فاطمه علایی رحمانی عضو هیئت علمی دانشکده الهیات دانشگاه الزهراء(س)، تنظیم و ویراسته شده است. این کتاب به صورت مشترک توسط دکتر فاطمه علایی رحمانی و خانم فهیمه غلامی نژاد به چاپ رسیده است.
این پژوهشگر با اشاره به این‌كه به دلیل جامع بودن این پژوهش، چندین مقاله نیز در ارتباط با این موضوع به رشته تحریر در آمد از جمله «بررسی پدیدار اخلاقی "توبه و استغفار" در نهج‌البلاغه و چهل حدیث امام خمینی با رویکرد بینا متنی»، در مجله پژوهش‌های‌ نهج البلاغه؛ «جایگاه شناسی توبه و استغفار بر اساس آموزه های اخلاقی نهج‌البلاغه»، ارائه شده در دومین کنگره بین‌المللی فرهنگ و اندیشه دینی؛ «بررسی و تبیین جلوه‌های ادبی کلام امیرالمومنین علی(ع) در موضوع استغفار با تأکید بر نهج‌البلاغه»، ارائه در نخستین همایش ملی نهج‌البلاغه و علوم ادبی و چندین مقاله دیگر در راستای این موضوع که هنوز در حال چاپ و داوری در مجلات هستند.
وی همچنين از چاپ‌های بعدی این کتاب به زبان‌های عربی و انگلیسی خبر داد و افزود: قصد آن داریم که با توفیق الهی و عنایت مولایمان علی(ع) بتوانیم در چاپ‌های بعدی این کتاب را به زبان‌های زنده دنیا منتشر کنیم زیرا در هر جامعه ای توجه به مسأله توبه و استغفار به عنوان یک اصل ضروری، اهمیت در خور توجهی دارد. به طوری که در جوامع غیر اسلامی نیز، توبه و استغفار با نام‌ها، عنوان‌ها و شیوه‌های مختلفِ دیگر از جمله: تخلیه احساسات نزد روانشناس در کشورهای لاییک، اعتراف به گناهان نزد پاپ در کشورهایی با دین مسیحیت و یهود، قرار دادن ایامی در سال به نام "ده روز توبه و بازگشت" که به ایام محاکمه خداوند موسوم شده است و برای آنها این روزها دارای اهمیت خاصی است، به طوری که این ایام باعث ایجاد تحولات روحانی بزرگی برای بازگشت از خطا و توبه به سوی پروردگار است. راهکارها و شیوه های مذکور در جوامع غیراسلامی به منظور جلوگیری از: روحیه یأس و نامیدی در افراد جامعه، بی‌هویتی شخصیتی، تخریب بیش از حد روح ، دچار شدن به بیماری‌های روانی چون افسردگی و رو آوردن افراد به پوچ‌گرایی و درنهایت خودکشی و ... می‌باشد.
غلامی‌نژاد ادامه داد: ماه رمضان بهترین فرصت برای توبه و آمرزش گناهان است. آنهايی كه در زندگی خويش آلودگي‌هايي داشته‌اند که قطعاً همه انسان‌ها به دلیل معصوم نبودن احتمال خطا در زندگی‌شان داشته‌اند. می‌توانند با توبه روح خود را شستشو دهند. و به پاكي درون خود بپردازند و از خدای خويش طلب آمرزش كنند. رسول خدا صلى الله عليه و آله از ماه رمضان به‏ «شهْرُ التَّوْبَـﺔ» تعبير كرده‏‌اند و در فضيلت ماه رمضان فرموده‌اند: «و هو شهر المغفرۃ ...». «ماه رمضان ماه مغفرت، آمرزش گناهان و رهايی از عذاب و عقال الهي است.» در متن قرآن کریم نیز کراراً به توبه و استغفار امر شده است. لذا می‌توان گفت: در این تکرار، هدفی مد نظر است که همانا این هدف، توجه و تذکر بندگان به اهمیت توبه نزد خالق متعال می‌باشد.