کد خبر: ۳۶۱۹۳۳۹

تاریخ: ۲۵ تير ۱۳۹۶ - ۱۱:۰۲

یادداشت اسماعیل حاتمی کیا درباره نسخه بلو رِی بادیگارد

تکنولوژی هالیوودی در اختیار بادیگارد ایرانی

گروه هنر: نسخه بلوری فیلم سینمایی «بادیگارد» این روزه‌ها در سینما عرضه شده است. این کیفیت کم می‌‌کند تا تکنولوژی هالیوودی این فیلم بهتر دیده شود.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا) به نقل از روابط عمومی سازمان هنری رسانه‌ای اوج، بعد از تولید و انتشار نسخه بلورِی فیلم سینمایی «بادیگارد»، اسماعیل حاتمی‌کیا مدیر تیم توسعه پروژه «بادیگارد» یادداشتی درباره جزئیات فنی این نسخه نوشت که متن آن را از نظر می‌گذرانید:

چند روزی‌ست که خبر پخش «اولین فیلم بلورِی ایران» در فضای فرهنگی و مجازی کشور پخش شده است و نظرات متفاوتی از صاحبنظران این حوزه به گوش می‌رسد. از این رو لازم دیدم توضیحی در این‌باره ارائه کنم.

فیلم «بادیگارد»، ساخته ابراهیم حاتمی‌کیا، که پیش‌تر در سینما و بعد از آن در شبکه نمایش خانگی (البته با فرمت دی وی دی) به نمایش گذاشته شده بود، جدا از ملاحظات داستانی و سینمایی خود، در قالب بلورِی هم ارائه شد که این نکته از نظر فنی ارزش منحصر به فردی دارد، چر که اولین فیلم بلورِی برنامه‌نویسی شده ساخت داخل کشور است.

برای توضیح باید عرض کنم که دیسک بلورِی، تکنولوژی جدیدتری نسبت به دیسک دی وی دی است که ظرفیت‌های 25 گیگابایت (تک لایه) و 50 گیگابایت (دو لایه) را در مقابل دیسک دی وی دی با ظرفیت‌های 4.7 گیگابایت (تک لایه) و  9.4گیگابایت (دو لایه) در اختیار مصرف کننده می‌گذارد. این ظرفیت چند برابری به تولیدکنندگان محصولات مولتی مدیا از قبیل فیلم، انیمیشن، کلیپ و موسیقی این امکان را می‌دهد که بتوانند کیفیت خروجی محصول خود را افزایش دهند و از تصاویر با ابعاد 720*576 پیکسلی که اصطلاحاً کیفیت SD نامیده می‌شود، به تصاویر با کیفیت FULL HD با ابعاد تصویری 1920*1080 یا حتی بالاتر مانند  4Kرو بیاورند. البته که صرف تولید تصاویر با کیفیت کافی نیست و مصرف‌کنندگان و بینندگان این تصاویر نیز بایستی از دستگاه‌های پخش متناسب با این فرمتها بهره ببرند.

استفاده از این ظرفیت بالا و تولید یک محصول با کیفیت، نیازمند بکارگیری تکنولوژی‌های خاص خود است و همانطور که احتمالا می‌دانید ساختار دیسک بلو رِی مشابه فرمت دی وی دی نیست. دیسک بلورِی دو فرمت دارد. یکی ساختار نشانه‌گذاری و دیگری برنامه‌نویسی. در ساختار نشانه‌گذاری (HDMV)  تعریف ساختار و اجزا با یک زبان نشانه‌گذاری و بکارگیری چندین فایل و اجزای درختی صورت می‌پذیرد. این ساختار علی‌رغم کارآمد بودن، پیچیده، کم انعطاف و تا حدودی قدیمی و از رده خارج است، چرا‌که آخرین ساختار بکار رفته برای دی وی دی‌ها و دیسک‌های با فرمت نهایتاً HD (تصاویر با ابعاد 1280*720) است و تولیدکنندگان این تکنولوژی، به دلایلی که اشاره شد، آن را برای نسل بعدی تصاویر، که FULL HD،  2Kو 4k هستند، توصیه نکرده‌اند، ولی با این حال تولید‌کنندگانی که قصد ارائه تصاویر تا فرمت HD را دارند، همچنان از سیست‌مهای خود با ساختار نشانه‌ای استفاده و اقدام به تولید محتوا می‌‌کنند.

فرمت دیگر فرمت قابل برنامه نویسیBD-J)  ) است که نسبت به فرمت نشانه‌ای، دارای انعطاف فوق‌العاده در تک تک اجزای کار، کاملاً به روز و کاملاً قابل تطبیق و تغییر است. ساختاری که از همان ابتدای بررسی، نظر تیم تولیدکننده فیلم بلورِی بادیگارد را به خود جلب کرد. گرافیک چند لایه، امنیت، سادگی، قابلیت تعریف روال‌های مختلف و قدرت مانور در این فرمت به گونه‌ای است که نه تنها آن را برای فیلم و انیمیشن، بلکه برای موسیقی و سایر محتواهای مالتی مدیا مناسب و منحصر بفرد کرده است.

با تمام این اوصاف و شاید بهتر است بگویم از روی یک کنجکاوی، جرقه تولید فیلم بلورِی در داخل کشور زده شد. جرقه‌ای که به دنبال این پرسش در ذهن مان ایجاد شد که «آیا می‌توانیم خودمان در کشور فیلمی با ساختار بلورِی تولید کنیم؟». طی بررسی‌هایی که در روزهای نخست توسط تیم توسعه انجام دادیم، مشخص شد که نه تنها در کشور، بلکه در همسایگی ما نیز چنین کاری انجام نشده است و تولید دیسک بلو‌رِی در انحصار چند کشور معدود از جمله امریکا است. این نکته عزم‌مان را برای کنکاش بیشتر راسخ کرد. ادامه راه نیز هموارتر نبود و روز به روز که مراحل کار پیش می‌رفت، جنبه‌های تازه ای از دشواری‌های این کار برای ما روشن می‌شد و نبود منبع و اطلاعات کافی همواره تهدیدی برای ادامه کارمان به شمار می‌آمد.

اما با توکل بر خدا و تلاش جمعی، کاری آماده شد که اکنون در اختیار عموم قرار گرفته است. کاری که از ابتدا باید گفت که «مشق اول» ماست و یقینا بی‌اشکال نیست، ولی مطمئناً نهایت تلاشمان را کرده‌ایم تا رضایت خاطر هموطنانمان را به دست بیاوریم. این فیلم حدودا 110 دقیقه‌ای با فرمت برنامه‌نویسی شده، نه به دلیل کپی بودن دیسک آن به زعم برخی دوستان کارشناس (!) بلکه به دلیل احترام به کاربران شبکه خانگی که اکثرا از سیست‌مهای پخش FULL HD استفاده می‌کنند (Bluray Player, PS3, PS4)  در همین فرمت تولید شد. صدای منحصر بفرد آن در پنج صورت (صدای  5.1 کاناله دالبی فارسی، 2 کاناله دالبی فارسی،  دی.تی.اس فارسی و همچنین صدای 5.1 کاناله دالبی عربی و یک روایت صمیمانه و گرم از ابراهیم حاتمی‌کیا از اتفاقات فیلم) ارائه شده است. زیرنویس‌های انگلیسی، عربی، ژاپنی و فارسی ویژه ناشنوایان برای آن در اختیار مخاطب قرار گرفته است که این فیلم را نه تنها برای مخاطب داخلی، بلکه به صورت بین‌المللی قابل ارائه و نمایش می‌‌کند. وجود بخش‌های پشت صحنه درباره کارگردان، بازیگران، تدوین، تولید، فیلمبرداری، موسیقی، جلوه‌های بصری، صدا و طراحی صحنه نه تنها برای مخاطب عام جذاب است، بلکه برای هنرجویان و علاقه مندان به سینما و بازیگری نیز، جنبه آموزشی دارد.

از دیگر ویژگی‌های جالب توجه این دیسک، ارائه آلبوم عکسی است از عوامل، بازیگران، صحنه‌ها و پشت صحنه‌ها که در این دیسک گنجانده شده است. آلبوم کامل موسیقی متن فیلم نیز به همراه یک پخش کننده در دسترس است و نیازی به جستجوی این موسیقی‌ها در اینترنت و یا پخش در دستگاه دیگری وجود ندارد.

این دیسک با صرف ماه‌ها وقت تیم توسعه و با برنامه نویسی حدود 6000 خط کد تولید شد. در تولید آن از تمامی منابع موجود، هرچند اندک خارجی، استفاده گردید ولی در مقابل دانش آن به صورت کامل بومی شد.

اکنون ما مفتخریم که اعلام کنیم می‌توانیم دیسک‌هایی با تکنولوژی روز فیلم‌های هالیوودی تولید کنیم و این نکته، کار را برای رقابت فرهنگی و اقتصادی با بازارها و صنعت فیلمسازی خارجی هموارتر می‌کند.
خلاصه مطلب اینکه، همه و همه اینها با یاری خداوند و به همت تیمی از هنرمندان، کارشناسان، متخصصین و مدیران عرصه فرهنگ، تولید شده و در اختیار شما قرار گرفته است تا هم کاری در جهت ارتقای توان علمی و فرهنگی کشور صورت گرفته باشد و هم اینکه محصولی تولید شود که همگام با پیشرفت تکنولوژی، بتواند کیفیتی در خور و شایسته شان مخاطب ایرانی را به شما بیننده عزیز ارائه کند. امیدوارم که بتوانیم نظر مساعد شما را جلب کنیم و از نقد سازنده و ارزشمند شما در جهت بهبود کارمان بهره ببریم.
اسماعیل حاتمی‌کیا