کد خبر: ۳۶۴۶۸۶۱

تاریخ: ۰۴ مهر ۱۳۹۶ - ۱۶:۲۰

محمد باقر نوبخت مطرح کرد:

بودجه‎ریزی عملیاتی در راستای اجرای سیاست‎های اقتصاد مقاومتی

گروه اقتصاد: رئیس سازمان برنامه و بودجه با بیان اینکه در سال‏‌های گذشته همواره اعلام کردیم که به سمت اجرایی کردن کامل بودجه‎ریزی عملیاتی حرکت می‌‏کنیم، گفت: این نوع بودجه‎ریزی از جمله آخرین متدهای بودجه‎ریزی و استفاده از آن در راستای تحقق سیاست‏‌های اقتصاد مقاومتی است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا)، به نقل پایگاه اطلاع‎رسانی دولت، محمدباقر نوبخت، معاون رییس جمهور و رئیس سازمان برنامه و بودجه در جمع خبرنگاران به تشریح آمار عملکرد بودجه‎های سالانه در دولت یازدهم پرداخت و با بیان اینکه انضباط مالی بسیار قوی در تصویب و تخصیص بودجه ویژگی مهم بودجه‎ریزی در دولت یازدهم بوده و در تدوین بودجه سال آینده هم با تاکید بیشتر دنبال می‏شود، از کاهش سهم نفت و افزایش درآمدهای مالیاتی در منابع بودجه خبر داد و گفت: براساس جدیدترین آمار ارایه شده از سوی مرکز آمار ایران؛ نرخ مشارکت در تابستان سال ۹۶ به ۴۱ درصد رسیده و نرخ بیکاری از ۱۲.۷ درصد در تابستان سال گذشته به ۱۱.۵ درصد در تابستان امسال رسیده است و این مسئله در کنار افزایش نرخ رشد اقتصادی بدون احتساب نفت در فصل بهار و مثبت شدن سایر شاخص‎ها نشان دهنده موفقیت و اثرگذاری سیاست‎های اقتصادی دولت در همه حوزه‎ها از جمله در بودجه‎ریزی است.
محمدباقر نوبخت، با بیان اینکه براساس انضباط مالی و اصول اساسی که دولت در بودجه‎ریزی در پیش گرفت، سهم درآمدهای نفتی در بودجه مطابق با قوانین بالادستی و خواسته‏ های سیاست‎های ابلاغ‎شده از سوی مقام معظم رهبری کاهش پیدا کرد و سهم درآمدهای مالیاتی هم افزایش یافته است، افزود: سهم نفت در بودجه از ۴۱ درصد در سال ۹۲ به ۲۶ درصد در سال ۹۵ کاهش پیدا کرد که نشان دهنده حرکت در جهت وابستگی به نفت است. با تصمیم‎های کارشناسی که در دولت اتخاذ شد با وجود کاهش۵۸ درصدی  درآمدهای نفتی از سال ۹۱ تا ۹۵ نسبت به درآمدهای نفت بین سال‎های ۸۸ تا۹۱ ، موفق شدیم اداره کشور را با کیفیت‎ بالاتری به انجام برسانیم و یکی از ابزارهای حصول این موفقیت هم انضباط مالی و بودجه‎ریزی مناسب بوده است.

ترکیب رشد بودجه‎های جاری و عمرانی

رییس سازمان برنامه و بودجه با بیان اینکه بودجه جاری کشور از ۱۲۰ هزار میلیارد تومان در سال ۹۲ به۲۰۷ هزار میلیارد تومان در سال ۹۵ رسیده، گفت: با این حساب کل بودجه جاری در سال ۹۵ نسبت به سال ۹۲ با احتساب تورم و... ۷۳ درصد رشد کرده است. همزمان بودجه عمرانی از ۲۲ هزار میلیارد تومان از سال ۹۲ به ۴۲ هزار تومان در سال ۹۵ بدون احتساب بودجه مهار آب‎های مرزی رسیده  و رشد ۹۰ درصدی را شاهد هستیم و با احتساب بودجه مهار آب‎های مرزی این رشد به حدود ۱۴۰ درصد می‏رسد.

معاون رییس جمهور در خصوص بودجه مهار آب‎های مرزی گفت: با توجه به اهمیت مسئله کمبود آب با موافقت و مساعدت مقام معظم رهبری ۸ میلیارد دلار از منابع صندوق توسعه ملی به این بخش اختصاص داده شده که باید سالی ۲ میلیارد دلار از آن در این بخش هزینه شود و معادل ریالی در حدود سالی ۶ هزار میلیارد تومان است.

وی با بیان اینکه برخی مواقع از اختصاص بودجه‎های جاری دولت انتقاد می‎شود و بلافاصله این مطلب به ذهن برخی منتقدان متبادر می‏ شود که هزینه‎های اضافی بوده است، توضیح داد: چهار بخش امور رفاه عمومی که شامل بخش‎هایی از جمله بازنشستگان، کمیته امداد، بهزیستی و ..می‏ شود، بخش آموزش وپرورش، دفاع و سلامت عمده هزینه‎های جاری را به مصرف می‎رساند و بر کسی پوشیده نیست که نمی‎‏توان بیش از این هزینه این بخش‏ها را کاهش داد.  وی با بیان اینکه ما در بودجه ریزی باید هزینه و فایده را در نظر بگیریم و به هر بخشی به اندازه اهمیت آن اولویت بدهیم، گفت: مسئله اولویت بندی، برای ما بسیار مهم است و تخصیص بودجه در بخش عمرانی را هم بر اساس این رویکرد انجام می‏ دهیم.

وی با بیان اینکه با وجود حرکت انقباضی در بودجه‏ جاری در دولت اما در بخش پرداخت به کارکنان سعی کرده‏ایم که بیشترین افزایش را داشته باشیم، گفت: متوسط حقوق کارمندان از یک میلیون و۴۷۰ هزار تومان در سال ۹۲ به ۲ میلیون و ۹۷۰ هزار تومان است و حداقل حقوق هماز ۴۹۰ هزار توماندر سال ۹۲ به یک میلیون و ۳۵ هزار تومان رسید و متوسط دریافت فرهنگیان هم از  یک میلیون و ۲۵۰ هزار تومان در سال ۹۲ به  ۲ میلیون ۸۵۰ هزار رسید.  رییس سازمان برنامه و بودجه به آمار تولید نفت هم اشاره کرد و گفت: تولید نفت از ۲ میلیون و ۸۴۳ بشکه  در روز به ۳میلیون و ۷۴۴ بشکه در سال ۹۵ رسیده است.

برنامه‎ای افزایش قیمت حامل‎های انرژی نداریم

نوبخت در پاسخ به سوالی در مورد احتمال افزایش قیمت حامل‎های انرژی در قالب هدفمندی یارانه‏ ها گفت: در حال حاضر هیچ برنامه‏ای در دولت برای تغییر در قیمت حامل‎های انرژی مطرح نشده و سازمان برنامه و بودجه تاکنون هیچ پیشنهادی در این زمینه نداشته است. وی گفت: منابع هدفمندی یارانه‎ها ازمحل افزایش قیمت حامل‏های انرژی و همچنین مجوز برداشت از خزانه تامین می‌شود که طی چند سال اخیر حدود ٤٨ هزار میلیارد تومان پیش‌بینی می‌شود. این در حالی است که آنچه طی سال های اخیر از درآمد این بخش به سازمان هدفمندی یارانه‌ها اختصاص پیدا کرده حدود ٣٢ هزار میلیارد تومان است.

نوبخت ادامه داد: با توجه به پرداختی حدود ٤٢ هزار میلیاردی در سال برای پرداخت‌های نقدی مانده از خزانه برداشت می‌شود که طی سال های اخیر بین ١٠ تا ١٢ هزار میلیارد تومان بوده است. با توجه به این که از سال ١٣٩٢ تنها یکبار افزایش قیمت حامل انرژی داشتیم عملا منابع و مصارف در ٤٢ هزار میلیارد به ٤٢ هزار میلیارد تومان بوده است. این در حالی است که اگر قرار باشد منابع تا ٤٨ هزار میلیارد مجوز قانون بودجه پیش برود باید قیمت حامل های انرژی به طور قابل توجهی افزایش یابد.

رییس سازمان برنامه و بودجه گفت: به دلیل توقیف حساب شرکت پالایش و پخش و گاز از سوی سازمان مالیاتی، مجبور به برداشت از خزانه برای پرداخت یارانه شدیم. رییس سازمان برنامه و بودجه افزود: بر این اساس با توجه به اینکه باید ۴۲ هزار میلیارد تومان در بین خانوارها توزیع شود، باید۱۰هزار میلیارد تومان از خزانه برداشت شود، در حالی که هر سال به طور متوسط ۱۲ هزار میلیارد تومان از خزانه برداشت شده است. وی تصریح کرد: هر چه قیمت حامل های انرژی افزایش یابد، مستقیم به حساب سازمان هدفمندی یارانه‏ ها نمی‎آید، بلکه دستگاه‎هایی مثل  شرکت گاز و توانیر خرج خود را بر می‎دارند؛ بنابراین با توجه به اینکه برای شرکت گاز و پالایش و پخش تکالیفی تعیین شده، قرار بر این شد که پول به بهسازی لوله‏ ها اختصاص یابد، این در حالی است که ۲۲۰۰ میلیارد تومان برای حدود توانیر پرداخت میشود که کمک به تولید تلقی می‎شود.

هیچ مانعی برای استفاده بخش خصوصی از فاینانس‎ها وجود ندارد

نویخت در پاسخ به سوالی در مورد نحوه استفاده بخش خصوصی از منابع مالی خارجی جذب شده  و نگرانی‎های فعالان این بخش گفت: دولت هیچ مانعی در برابر بخش خصوصی برای استفاده از این منابع قائل نشده و راه برای فعالان این بخش برای دسترسی به این منابع کاملا باز است. نوبخت در ادامه با بیان اینکه تامین امنیت غذایی خصوصا تامین کالای استراتژیک گندم در قالب سیاست‏های اقتصاد مقاومتی مورد تاکید قرار گرفته است، گفت: امنیت غذایی برای ما بسیار مهم است به همین دلیل در سال ۹۵ هر کیلو گندم خریداری شده از کشاورزان یک هزار و ۲۷۱ تومان بود که در سال ۹۶ به یک هزار و ۳۰۰ تومان رسید در حالی که هر کیلو گندم وارداتی حدود کیلو ۸۰۰ تا ۹۰۰ تومان برای دولت تمام می‎شود اما گندم را کالایی استراتژیک می‎دانیم که هر چقدر هم گران تولید و خریداری کنیم، ارزش دارد.  وی تصریح کرد: ۱۱ هزار و ۵۸۱ میلیارد تومان در سال ۹۶ به کشاورزان برای خرید گندم پرداخت خواهد شد که تا کنون هشت هزار و ۴۰ میلیارد تومان در حدود ۷۰ درصد آن پرداخت شده و حدود سه هزار و ۵۴۰ میلیارد تومان آن باقی مانده است که این میزان را نیز هزینه جاری کشور محسوب کرده‏ ایم.

وی درباره مشکلات اقتصادی کشور به اصلاح نظام بانکی و پرداخت مطالبات صندوق‏ ها از دولت اشاره کرد و گفت: باید بدهی خود را پرداخت کنیم چون بانک‎ها از همین منابع تسهیلات پرداخت می‎کنند؛ از طرفی نیز باید سرمایه خود نزد بانک‎ها را افزایش دهیم تا بانک‎ها آن را مسیر توسعه سرمایه‎گذاری کنند.  نوبخت گفت: سال گذشته ۲۹ هزار میلیارد تومان سرمایه دولت را نزد بانک ها افزایش دادیم که باعث افزایش قدرت تولید شده و به بیش از ۱۷ هزار واحد تولیدی وام پرداخت شده است.

رشد اقتصادی و روند کاهشی نرخ بیکاری

وی با بیان اینکه عملکرد چهار سال گذشته دولت باید در رشد اقتصادی، کاهش تورم، کاهش بیکاری آثار خود را نشان دهد، اظهار داشت: بر اساس اعلام سازمان آمار تورم از سال ۹۲ از ۳۴.۷ در سال ۹۵ به ۶.۸ کاهش یافته است. همچنین رشد اقتصادی بر اساس آمار سازمان آمار درسال ۹۱ از منفی ۷.۴ درصد به ۱۱.۱ درصد در سال ۹۵ رسید و بر اساس آمار بانک مرکزی نیز در سال ۹۱ از منفی ۷.۷ درصد در سال ۹۵ به ۱۲.۵ درصد رسیده است. نوبخت تصریح کرد: تراز تجاری غیرنفتی در ۲ سال گذشته یعنی سال های ۹۴ و ۹۵ مثبت بود ولی در چند ماهه اول امسال منفی شد که با رفتارهایی که در پیش گرفتیم، درصدد کنترل آن هستیم.  رییس سازمان برنامه و بودجه گفت: در بهار امسال نرخ رشد اقتصادی با احتساب حدود ۶.۵ درصد است که اگر نفت خارج شود به هفت درصد خواهد رسید چون دیگر نفت برای ما رشد اقتصادی ایجاد نمیکند و باعث کاهش رشد اقتصادی می شود.  وی ادامه داد: سرمایه گذاری در کشور نیز مثبت شد و بخش ساختمان در زمستان سال گذشته و بهار امسال رشد ۷.۱ درصدی ارزش افزوده داشته است. نوبخت گفت: نرخ مشارکت افراد جویای کار ۴۱ درصد و نرخ بیکاری ۱۱.۵ درصد در بهار امسال بوده است در حالی که نرخ بیکاری در تابستان پارسال ۱۲.۷ و نرخ مشارکت ۴۰.۶ بود.

تسریع پرداخت‏های عمرانی

نوبخت گفت: در سال جاری برای طرح‎های عمرانی باید ۳۱۵۰۰ میلیارد تومان از طریق اسناد خزانه، صکوک و اوراق مشارکت تامین خواهد شد، اما در تبصره ۵ قانون بودجه سال جاری، لحاظ شده تا کمیته ای تشکیل شود که متشکل از رئیس سازمان برنامه و بودجه، وزیر اقتصاد و رییس کل بانک مرکزی است تا نوع اوراق منتشره را تعیین تکلیف کنند. رییس سازمان برنامه و بودجه افزود: زمان انتشار نیز به نحوی خواهد بود تا فشار به سر رسیدهای پرداختی وارد نیاورد، البته این کمیته با تاخیر تشکیل شده است و وزیر اقتصاد باید در دولت دوازدهم، حضور می یافت، این در حالی است که در دو ماه آینده، پرداختی‎ها انجام خواهد شد. تا پایان ماه جاری نیز بیش از ۳۴ هزار میلیارد تومان از پرداخت‎های بودجه عمرانی از سوی دولت صورت خواهد گرفت. وی تصریح کرد: بودجه خیلی رشد نکرده است و اگر تورم خارج کنیم، منقبض هم بوده است، اما مهم این است که ترکیب منابع و مصارف در این بودجه ریزی چطور است، این در حالی است که سهم منابع نفتی در سال ۹۲ تا ۹۵، به نحوی بود که در سال ۹۲ معادل ۴۱ درصد بوده که در سال ۹۵ به ۲۶ درصد کاهش پیدا کرده است.

تسویه بدهی دولت به بانک‎ها

نوبخت با بیان اینکه افزایش سرمایه و پرداخت بدهی دولت به نظام بانکی از جمله راهکارهای افزایش قدرت وام‏ دهی بانک‏ها است، گفت: سرمایه بانک ‏های دولتی از ۲۵ هزار میلیارد تومان در سال ۹۱  به ۵۴ و ۳۰۰ میلیارد تومان در سال ۹۵ افزایش یافته است و  ۲۹ هزار میلیارد تومان از این افزایش سرمایه  در سال گذشته اتفاق افتاد. وی افزود: سال قبل ۳۹۱۵۰ میلیارد تومان از بدهی دولت به اشخاص حقیقی و حقوقی پرداخت کنیم  این در حالی است که بخش قابل توجهی از آن، از طریق اوراق تعدیه شده است. البته باید توجه داشت که پیمانکاران و اشخاص حقیقی و حقوقی از دولت طلب داشتند و دولت قادر به پرداخت نبود، بنابراین اوراق بدهی را در بازار فروختیم و پول نقد آن را امروز داریم، اما اکنون سال به سال این پول پرداخت می شود. پس بدهی دولت ۳۰ هزار میلیارد تومان تا سه سال آینده، افزایش خواهد یافت، اما چاره‎ای نیست. رییس سازمان برنامه و بودجه گفت: در سایر کشورها نیز دولت بدهی خود را به روز تسویه کرده و اوراق آن را در بورس به فروش می‌رساند؛ بنابراین دولت نیز باید سود اوراق را بپردازد تا به پیمانکار کمک کند؛ پس زمان بندی شده است که طی سال‏های مختلف، تسویه شود.

جزییات بازار کار و رشد اقتصادی بهار

وی با بیان اینکه جمعیت از لحظه تولد از نظر مراکز آماری، تا پانزده سالگی زیر سن کار است، گفت: در محاسبات ما افراد از ده سال بیشتر و در قانون از ۱۵ سال بیشتر، در سن کار قرار دارد که این ها به دو بخش تقسیم می شوند که یک بخش جمعیت فعال است که به آن فرد در سن گفته می شود که دنبال کار است، اما آن کسی که به دنبال کار نیست، جمعیت غیرفعال است؛ اما جمعیت فعال به دو بخش شاغل و بیکار تقسیم می شود که جمعیت بیکار به جمعیت فعال، نرخ بیکاری را تشکیل میشود. نوبخت گفت: از سال ۹۲ تا ۹۵ یک میلیون و ۹۵۶ هزار نفر جدید، وارد بازار کار شده اند که از این رقم، یک میلیون و ۲۴۱ هزار نفر در این سالها به جمعیت شاغل کشور اضافه شده است. همچنین افزایش سرمایه گذاری نیز به ۱۰.۴ در سال ۹۵ افزایش یافته است که بهبود شرایط کار کشور را هم داریم. وی افزود: آخرین گزارش رشد اقتصادی کشور نشان می دهد که در فصل بهار امسال، گروه کشاورزی رشد ۳.۱ صنعت ۴.۹، خدمات ۸.۳ و رشد اقتصادی کل کشور ۶.۵ درصد رشد داشته است. البته این رقم بدون احتساب نفت به ۷ درصد رسیده است؛ پس از این پس رشد خود را در بخش غیرنفتی نشان خواهد داد.

رییس سازمان برنامه و بودجه با بیان اینکه در سال‏های گذشته همواره اعلام کردیم که به سمت اجرایی کردن کامل بودجه‎ریزی عملیاتی حرکت می‏کنیم، گفت: یکی از ویژگی‎های این نوع بودجه‏ریزی اختصاص بودجه براساس عملکرد و برنامه و اهداف دستگاه‎ها است. یعنی ما از دستگاه‎ها می‎خواهیم برنامه‎هایشان را ارایه دهند و سرفصل‎هایی تهیه شده که قیمت تمام شده هر واحد از طرح‎ها را درآورده و بر این اساس به آنها بودجه اختصاص می‏دهیم و دیگر اینگونه نخواهد بود که دستگاهی بگوید سال گذشته این مقدار بودجه اخصاص یافته و امسال باید بیشتر از آن رقم باشد. با این بودجه ریزی از موازی کاری هم جلوگیری می‎شود و حتی ممکن است بودجه دستگاهی نسبت به قبل کاهش هم داشته باشد.  وی این نوع بودجه‎ریزی را از جمله آخرین متدهای بودجه‎ریزی عنوان کرد و گفت: استفاده از این نوع مدل بودجه‎ریزی در راستای تحقق سیاست‏ های اقتصاد مقاومتی است.