کد خبر: ۳۶۵۴۵۴۰

تاریخ: ۲۷ مهر ۱۳۹۶ - ۰۹:۵۳

محقق حوزه علمیه عنوان کرد:

تفکیک میان تولیدات امروز تکفیری‌ها با رویکرد تفسیری سیدقطب

گروه حوزه‌های علمیه: همسان‌پنداری میان سیدقطب و تکفیر را باید با رویکرد دیگری مورد توجه قرار دهیم زیرا اسنادی وجود دارد که میان تکفیر و اندیشه‌های سیدقطب تفاوت زیادی قائل می‌شود؛ او معتقد است فقط امام علی(ع) توانست اسلام واقعی را نشان دهد و نه تنها عدالت بلکه مفهوم کامل اخلاق را نشان داد.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) حجت‌الاسلام و المسلمین معینی‌فر، شب گذشته، 26 مهر در نشست علمی «مصادره هجرت و جهاد از تئوری تا میدان عمل» در مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) گفت: سلفیه واژگان مقدس متون دینی مانند جهاد و هجرت را مصادره به مطلوب کرده و در طریق استعمار و استبداد به کار گرفته و در راستای اهداف نامشروع خود به کار می‌گیرند.

وی با اشاره به معنای لغوی و اصطلاحی سلف افزود: سلف در لغت به معنای پیشینیان است و در اصطلاح نیز با استناد به آیات قرآن و روایت «خیرالناس امتی» آن را بر صحابه، تابعین و تابعین تابعین تطبیق می‌کنند و می‌گویند اگر مطلبی در قرآن و سنت نبود باید به اینها مراجعه کنیم و اگر چیزی نیافتیم باید خودمان اجتهاد کنیم.

این محقق تصریح کرد: این‌ها فتوای عجیب و غریبی می دهند از جمله اینکه فروش آیفون 5 به علت اینکه عدد 5 در میان روافض مقدس است حرام می‌دانند؛ این نوع فتاوا در میان مفتیان سلفی رایج است؛ از جمله یکی از مفتیان آنان گفته است خوردن شپش مجاهدان داعش هیچ مشکلی ندارد و مقدس است.

وی با اشاره به تقسیم‌بندی سلفیون به 5 گروه ادامه داد: تکفیری، جهادی، تبلیغی، اصلاحی، و سیاسی 5 گروه در این تقسیم‌بندی هستند و یا یکدیگر تفاوت زیادی دارند و نباید همه را از یک جنس بدانیم.

معینی فر با اشاره به سلفیه جهادی عنوان کرد: یکی از اندیشمندان معاصر هند یعنی ابوالاعلی مودودی از جمله سلفیون است که نظرات خاصی از جمله بحث جاهلیت مدرن را مطرح کرده است؛ وی قائل بود که حکومت‌های امروزی گرفتار نوعی جاهلیت هستند بلکه جوامع بشری مبتلا به این مسئله هستند و مفاهیمی را هم در قالب این نظریه از جمله حکومت‌های امروز براساس چیزی غیر از حکومت الله دایر می‌شوند ارایه داد.

معینی‌فر بیان کرد: بعد از وی ابوالحسن ندوی که شاگرد او بود این نظریه را کامل کرد و از جمله اینکه گفت حکومت‌های کنونی نه تنها جاهلی بلکه طاغوتی نیز هستند؛ این نظریه به دوره سیدقطب رسید و وی نیز نظریه مودودی را مدون کرد و سرانجام نیز به خاطر دیدگاه‌های خود، محکوم و اعدام شد.

این محقق و مدرس حوزه علمیه با بیان اینکه در جامعه امروز ما هم عده‌ای سیدقطب را بد می‌دانند و برخی نیز لقب شهید به او می‌دهند و دیدگاه‌ها در مورد وی متفاوت است تصریح کرد: وی در کتب خود از جمله تفسیر فی‌ظلال، این دیدگاه را بسط داد و گفت که جامعه امروز بشری جامعه جاهلی شده و جاهلیت مدرن دارد، زیرا ببینید چگونه حاکمان قوانینی را در جوامع بشری پیاده می‌کنند که نه در قرآن و نه در سنت رسول الله است و اگر در دوره جاهلی بت‌پرستی وجود داشت امروز نیز حاکمان مورد پرستش قرار می‌گیرند و بدتر از حاکمان، مردمی هستند که به این جاهلیت تن می‌دهند و وظیفه ما این است که باید مردم را آگاه کنیم که کار آنان اشتباه است و از جاهلیت دوره پیامبر نیز بالاتر است.

وی ادامه داد: سیدقطب معتقد بود که باید مردم را آگاه کنیم تا اینگونه مورد سوء استفاده حاکمان قرار نگیرند؛ مردم اگر پذیرفتن فبها و اگر نپذیرفتند وظیفه ما این است که به سنت رسول الله(ص) نگاه کنیم؛ ایشان وقتی مبعوث شدند احکام الهی را به تدریج برای مردم بیان کردند و عده‌ای نیز پذیرفتند و عده‌ای هم دشمن پیامبر شدند و پیامبر نیز بر اثر مشکلات از مکه به مدینه هجرت کردند و به جایی رفتند که زمینه پذیرش بیشتر بود و پیامبر نیز این مردم را تربیت کرد و انسان‌های صالحی ایجاد شد و وقتی عده و عده‌ای پیدا کردند سراغ حاکمان جاهلی رفتند.

این محقق بیان کرد: پیامبر در این شرایط با کسانی که دین اسلام را نپذیرفتند جهاد کردند؛ سیدقطب این دو مفهوم را از سیره پیامبر(ص) بیرون کشید و با جوامع کنونی منطبق کرد و گفت وظیفه امروز ما هم این است.

وی ادامه داد: سیدقطب معتقد بود باید به کوه‌ها و غارها و ... پناه برده و قلوب خود را صیقل داده و عده و عده جمع کنیم و بعد به شهرها و حاکمان خودمان رجوع کینم و اگر نپذیرفتن با آنان جهاد می‌کنیم؛ نتیجه این شد که در همین زمان جوانانی به این افکار گرایش پیدا کردند و ستیزه‌گری با حاکمان وقت شروع شد و حاکمان نیز سید را به آمریکا تبعید کردند؛ سیدقطب وقتی به مدت دوسال در آمریکا زندگی کرد با ابتذال دینی و اخلاقی گسترده روبرو شد و در عزم خود جزم شد.

معینی‌فر تصریح کرد: وی با بازگشت به مصر همین مفاهیم بنیادی را در کتب آموزش و پرورش تزریق کرد و نتیجه آن رخ دادن دو ترور یعنی علیه جمال عبدالناصر و انورسادات بود؛ سید نیز متعاقب آن دستگیر و در سال 1966 اعدام شد. وی برادری به نام محمد قطب داشت که تحت تعالیم وی بود و الان هم زنده است و افکار برادر خود را نشر می‌دهد؛ البته مصر ایشان را تبعید کرد ولی عربستان او را پذیرفت و در عربستان، وی با این تعالیم و البته با عیار بیشتر این عقاید را نشر داد ولی علیه خود عربستان به کار گرفته شد.

وی ادامه داد: با حمله شوروی به افغانستان، مسئله حمله دارالکفر به دارالاسلام مطرح شد و این عقیده رواج یافت که باید علیه دارالکفر قیام بکنیم؛ در این میان اسامه بن لادن بانی این مسئله می‌شود و نیروهای افغانی به رهبری وی سازمان القاعده را تاسیس کردند و عملیاتی را از خاک پاکستان به صورت پارتیزانی علیه شوروی انجام دادند و بعدا متقاعد شدند که باید از درون خاک افغانستان این عملیات را انجام دهند؛ با خاتمه یافتن جنگ در افغانستان، عده‌ای از اعضای این گروه که از کشورهای دیگر بودند به کشورهای خود بازگشتند و گروه عرب الافغان شکل گرفت.

این محقق تصریح کرد: این گروه ایدئولوژی هجرت و جهاد را داشتند و آن را تجربه هم کرده بودند و با بازگشت از افغانستان به کشورهایشان به دنبال ایجاد عملیاتی در کشورهای خود بودند و وقتی عربستان پایگاه در اختیار آمریکا قرار داد و بن لادن خط خود را از عربستان جدا کرد ولی متعاقب آن جنگ آمریکا علیه عراق رخ داد؛ مجاهدان عرب افغان در این شرایط وظیفه خود را حمایت از مسلمین عنوان کردند و بر مبارزه با آمریکا در کشورهای اسلامی تاکید کردند و زرقاوی نیز مسئول این مسئله شد.

معینی‌فر بیان کرد: بن لادن، زرقاوی را نماینده خود در عراق کرد و این فرد عملیات در کشور عراق را آغاز کرد و برخلاف اینکه این عملیات را علیه آمریکا تدارک کند پیکان حمله او به شیعه قرار گرفت و کشتار مردم و آیت‌الله حکیم از جمله دستاوردهای او بود و چون در عملیات‌های خود موفق بود آمریکا وی را مورد حمایت قرار داد ولی وقتی سر دو آمریکایی را برید مورد تعقیب آمریکا قرار گرفت.

این محقق تصریح کرد: زرقاوی نامه‌های متعددی علیه شیعه و مهدور بودن خون آنان صادر کرد و نیروهای رزمنده القاعده را علیه شیعه تهییج کرد؛ کتابی جذاب نیز با عنوان «هل اتیک حدیث الرافضة» منتشر و در آن برای تحریک مردم اهل سنت عراق علیه شیعه استفاده کرده و امام را جاسوس آمریکا معرفی کرده که مامور بوده تا اسلام را از بین ببرد.

وی با اشاره به حوادث 11 سپتامبر افزود: با رخ دادن 11 سپتامبر، هیچ تصویر و صوتی از بن لادن وجود ندارد و ایمن الظواهری القاعده را مدیریت کرد؛ سپس ابوعمر بغدادی، رهبری این جریان را برعهده گرفت و بعد از آن نیز ابوبکر بغدادی مدیریت این جریان را بر عهده می‌گیرد؛ و در القاب خود نام‌هایی از شیعه و اهل سنت و ... را یدک کشید تا از هر طیف مشتری داشته باشد؛ در سال 2011 اعلام می‌شود که در یک عملیات، اسامه بن لادن کشته شود. آمریکا در نیمه‌های شب، کماندوهای خود را در عمق خاک پاکستان، عملیات بسیار سری را طراحی و انجام دادند و اسامه را کشتند؛ البته این خبرهایی که داده‌اند ضد و نقیض است و برخی گفتند که عکس‌ کشته شدن اسامه فتوشاپ بوده است و عملیات آمریکا دروغین است و در نهایت اسنودن نیز اعلام کرد که بن لادن زنده است.

معینی‌فر بیان کرد: واژه جهاد و هجرت که از ابوالاعلی مودودی شروع شد اینچنین علیه مسلمین به کار گرفته شده و جنگ شیعه و سنی رخ داد و به این وضعیت امروزی رسیده است و حتی این تکفیری‌های تندرو هر گروهی غیر از خود را اعم از اهل سنت هم می کشند و طاغوتی می‌دانند.

وی تاکید کرد: این گروه‌های انحرافی از آرای سیدقطب برای توجیه رادیکالیسم اسلامی بهره بردند لذا باید مرز تاثیرپذیری اندیشه تکفیر از سیدقطب مورد مداقه قرار گیرد.

وی افزود: همسان‌پنداری میان سیدقطب و تکفیر را باید با رویکرد دیگری مورد توجه قرار دهیم زیرا اسنادی وجود دارد که میان تکفیر و اندیشه‌های سیدقطب تفاوت زیادی قائل می‌شود؛ او معتقد است فقط امام علی(ع) توانست اسلام واقعی را نشان دهد و نه تنها عدالت بلکه مفهوم کامل اخلاق را نشان داد.

این محقق تصریح کرد: وی حتی در تفسیر برخی آیات قرآن، مصداق بارز و بین آن را حسین بن علی(ع) معرفی کرده است بنابراین باید تفکیک میان تولیدات امروز تکفیری‌ها با سیدقطب قایل شویم و هر دو را با یک نگاه ننگریم.