کد خبر: ۳۶۶۳۵۵۰

تاریخ: ۲۳ آبان ۱۳۹۶ - ۲۳:۱۴

حجت‌الاسلام و المسلمین رضایی اصفهانی:

علامه طباطبایی(ره) به روایات تفسیری خدمت شایانی کرد

گروه حوزه‌های علمیه: مترجم و مفسر قرآن کریم با تاکید بر اینکه این سخن مبنی بر اینکه علامه طباطبایی(ره) به روایات کم توجه و یا بی توجه بوده‌اند درست نیست گفت: علامه طباطبایی(ره) به روایات تفسیری خدمت شایانی کرد زیرا روایاتی که سند درست نداشت را بر قرآن عرضه و اگر سند معتبری برای آن نیافته است مورد توجه قرار نداده است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) حجت‌الاسلام و المسلمین محمدعلی رضایی اصفهانی، مترجم و قرآن‌پژوه امشب 23 آبان در همایش بزرگداشت علامه طباطبایی در دارالقرآن این مفسر قرآن کریم گفت: اگر نقطه عطف در تفسیر شیعه در نظر بگیریم مربوط به مرحوم بلاغی است.

وی افزود: ایشان کارهای بین ادیانی انجام داد و تفسیر نیز نوشت و روحیه بلندی نیز در تحقیق و مطالعه داشت و حتی زبان عبری را فراگرفت تا بتواند به شبهات منتشر شده به این زبان جواب دهد.

رضایی اصفهانی با اشاره به دغدغه زیاد علامه بلاغی در جلوگیری از سوء استفاده مخالفان برای شبهه‌افکنی در مورد قرآن کریم افزود: علامه بلاغی برای فراگیری زبان عبری کل شهریه خود را به یک یهودی داد تا این زبان را فراگرفت و توانست به شبهات جواب بدهد.

نویسنده تفسیر مهر ادامه داد: دو جریان علمی یکی در نجف و دیگری در قم از اندیشه مرحوم بلاغی شکل گرفت؛ ایشان دو شاگرد برجسته علمی یعنی آیت الله خویی و مرحوم علامه طباطبایی را تربیت کرد و حاصل شاخه آیت‌الله خویی، البیان فی تفسیر القرآن بود که رویکرد آن علوم قرآنی بود و چندان وارد عرصه تفسیری نشد .

این استاد حوزه و دانشگاه و نویسنده تفسیر مهر بیان کرد: البته همان یک جلد تفسیر ایشان هنوز هم کتاب روز ما هست و مباحث نسخ و جمع قرآن، محکم و متشابه و ... در این مجموعه مطرح شده که برجسته است.

رضایی اصفهانی ادامه داد: در مکتب آیت الله خویی نیز علامه معرفت پرورش یافت و جلوه علوم قرآنی مرحوم بلاغی در خویی و بعد معرفت بروز یافت و به همین آیت الله معرفت دلیل ایشان خیلی وارد عرصه علوم قرآنی شد که تمهید وی نشانه این قصه است.

رضایی اصفهانی بیان کرد: نگارش تمهید در نجف شروع ولی در قم در نهایت تکمیل شد و البته آیت الله معرفت تفسیر اثری را هم در اواخر عمر شروع کرد ولی عمر ایشان خاتمه یافت ولی شاگردان وی ادامه دهنده آن هستند.

رئیس دانشگاه قرآن و حدیث با اشاره به زحمات فراوان علامه طباطبایی در نوشتن المیزان تصریح کرد: علامه طباطبایی جلوه تفسیری علامه بلاغی را گرفت و ابتدا هم تفسیر بیان را نوشت که تفسیری روایی است و بعد از تبریز وارد قم شد و تفسیر المیزان را آغاز کرد بنابراین این دو بزرگوار وقتی وارد قم شدند نحله فکری و قرآنی مرحوم بلاغی را وارد قم کردند.

این مترجم و مفسر قرآن بیان کرد: بسیاری از فرمایشات آیت الله خویی در البیان سخنان علامه بلاغی است که عینا بیان شده و بسیاری از حرف‌های جدید علامه طباطبایی نیز ریشه در فرمایشات مرحوم بلاغی دارد از جمله در بحث اعجاز بلاغی قرآن کریم شاهد این مسئله هستیم.

این مترجم و مفسر قرآن تاکید کرد: البته نمی‌گویم که این دو بزرگوار مقلد ایشان بودند بلکه مرحوم علامه بلاغی نقطه عطفی بوده که دو جلوه علوم قرآنی و تفسیری وی از طریق این دو شاگردش وارد قم شد.

رئیس دانشگاه قرآن و حدیث جامعة المصطفی با تاکید بر اینکه علامه طباطبایی توجه به روایات داشته و نوشتن تفسیر البیان دال بر همین مسئله است عنوان کرد: برخی تصور می‌کنند علامه طباطبایی به روایات توجه نکرده و آن را از تفسیر المیزان بیرون برده است و برخی ایشان را به مشی قرآنیون ملحق می‌کنند که اصلا درست نیست.

این مترجم و مفسر قرآن کریم تاکید کرد: ایشان ابتدا تفسیر روایی را در تبریز نوشت و به روایات تفسیری احاطه داشت لذا بسیاری از نکات از آیات را از دل روایات استخراج کرده است البته ایشان معتقد است که خبر واحد در تفسیر، معتبر نیست به همین دلیل از روایات معتبر بهره برده است .

وی افزود: علامه بر این مبنا، روایات خبر واحد را از متن بیرون برده است؛ ایشان ابتدا به روایات مراجعه می‌کرده ولی چون روایات، ممکن است سند درستی نداشته باشد که بر طبق روایت معصوم(ع) باید بر قرآن عرضه شود و اگر مخالف قرآن بود کنار می‌گذاریم ایشان همین روش را دنبال فرمودند لذا دنبال تحلیل لغوی و برداشت از آیات بوده است بدون آن که بخواهد به روایات نیز بی توجه باشد بنابراین علامه طباطبایی خدمت بزرگی به روایات تفسیری کرده است.

رضایی اصفهانی عنوان کرد: علامه به روایات خدمت بزرگی کرده است زیرا خبر واحدی که با ظاهر آیه مطابقت داشته  و می‌توانسته در تحلیل آیات به کار بگیرد استفاده کرده است‌.

یادآور می شود این همایش در آستانه سالروز ارتحال علامه طباطبایی و در هفته قرآن در دانشگاه‌ها از سوی دارالقرآن علامه طباطبایی و با حضور جمع زیادی از دانشجویان دانشگاه‌های قم برگزار شد.