کد خبر: ۳۶۸۴۱۵۱

تاریخ: ۰۲ بهمن ۱۳۹۶ - ۰۸:۵۱

پیاده روی اربعین همچنان در نوبت ثبت جهانی

گروه جامعه: مرکز پژوهشی کربلا وابسته به آستان مقدس حسینی در نشست مشترکی با وزارت فرهنگ، گردشگری و آثار عراق در پی ایجاد هماهنگی‌های لازم برای ثبت زیارت اربعین در لیست بین‌المللی آثار غیر مادی بشریت است، این در حالی است که پیشتر مقرر شد بود پیاده روی اربعین از سوی سازمان میراث فرهنگی ایران و عراق به عنوان میراث ناملموس ثبت جهانی شود.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا)، مرکز پژوهشی کربلا وابسته به آستان مقدس حسینی نشست مشترکی را با وزارت فرهنگ و گردشگری و آثار عراق برگزار کرد تا هماهنگی‌های لازم را جهت ثبت زیارت اربعین در لیست بین‌المللی آثار غیر مادی بشریت فراهم کند.

به گفته مدیر مرکز کربلا این نشست برای بحث و تبادل نظر درباره پیش نویس نهایی است که به زودی در سازمان جهانی یونسکو مورد بررسی قرار می گیرد و در این نشست لایحه مربوط به ثبت این اثر تهیه شده است.

این در حالی است که پیشتر و در زمان ریاست سلطانی‌فر، بر سازمان میراث فرهنگی، مقرر شده بود پرونده میراث ناملموس مراسم اربعین و مسیر زیارتی در سطح ملی و جهانی به طور مشترک با کشور عراق، شامل تمامی راه‌ها و محورهای  زیارت در مسیر خسروی، مهران، چذابه و شلمچه و استان‌های مرزی به همراه تمام آئین‌ها و مراسم‌ مربوطه و تمام اتفاقات معنوی توسط سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آماده و ثبت ملی و جهانی این میراث معنوی با هدف حفظ و حراست از این ارزش‌های معنوی و انتقال آن به نسل‌های آینده به طور ویژه پیگیری و انجام شود، اما تا کنون شاهد بروز اتفاقی در این زمینه نبوده‌ایم.

در این راستا به سراغ فرهاد نظری، مدیرکل دفتر ثبت آثار حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی سازمان میراث ‌فرهنگی رفتیم تا از اقدامات صورت گرفته در این زمینه جویا شویم:

نظری با بیان اینکه ثبت جهانی پیاده روی اربعین به عنوان یک میراث ناملموس در دستور کار سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری است، گفت: ما هر سه سال، دو سهمیه برای ثبت داریم و با کمبود سهمیه مواجه هستیم و نمی‌توانیم در یک سال چند پرونده را برای ثبت به یونسکو ارسال کنیم.

وی تخمین زمان تقریبی برای ثبت جهانی پیاده روی اربعین را نیز غیرممکن خواند و در پاسخ به این پرسش که چه موضوعاتی را در دست دارید که برای ثبت از اولویت بیشتری برخوردار هستند، تصریح کرد:  میراث فرهنگی ناملموس تا زمانی که دولت‌ها و مسئولان قانونی تهیه پرونده‌های ثبتی اقدام به این امر نکنند و آثار را به یونسکو ارسال نکنند نمی‌توان نسبت به بیان آن اقدام کرد.

نظری با اشاره به تأکید یونسکو مبنی بر اینکه دولت‌ها با یکدیگر در این زمینه همکاری داشته باشند، گفت: جمهوری اسلامی ایران نیز در ثبت پرونده‌های مشترک جزو کشورهای موفق است و ما سه پرونده چند ملیتی داریم که می‌توان به ثبت نوروز با 12 کشور، کمانچه با جمهوری آذربایجان و فرهنگ پخت نان‌های نازک با پنج کشور اشاره کرد.

مدیرکل دفتر ثبت آثار حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی سازمان میراث ‌فرهنگی در پاسخ به این پرسش که ثبت مراسم پیاده روی اربعین نیز مقرر شده بود که در همکاری با عراق به ثبت برسد، پس چرا عراق خود اقدام به ثبت مراسم زیارت اربعین به عنوان بخشی از این مراسم کرده است، گفت: ما پیگیر این موضوع خواهیم بود اما چرایی عملکرد آنان را ما نمی‌توانیم پاسخ دهیم.

یادآور می‌شود، اربعین به‌عنوان بزرگ‌ترین تجمع مسلمانان در کربلای معلی و یکی از مکان‌های زیارتی مهم جهان، به لحاظ معنوی، مسیرهای زیارتی و پیاده‌روی، سابقه طولانی و آئین و مراسم ویژه، اهمیت و ارزش ویژه و بی‌بدیلی پیدا کرده است و شایسته است تلاش‌های بیشتری برای ثبت جهانی آن صورت گیرد، چرا که کمبود سهمیه در شرایطی که پخت نان‌های نازک هر چند هم که به لحاظ فرهنگی ارزشمند است، به ثبت می‌رسد و اولویت بندی در این میان لحاظ نمی‌شود توجیه مناسبی نیست.