کد خبر: ۳۷۴۹۰۴۹

تاریخ: ۰۱ مهر ۱۳۹۷ - ۰۷:۰۰

بررسی تئاتر دفاع مقدس به عنوان برشی از ۴ دهه هنر انقلاب/11

تئاتر دفاع مقدس از فعالیت‌های جاری هنرهای نمایشی مجزا نیست

گروه هنر ــ در طول 4 دهه هنر انقلاب اسلامی و در پرداختن به تئاتر دفاع مقدس در مقطع جنگ تحمیلی و پس از آن همواره به این ژانر نمایشی به عنوان یک مقوله جدای از جریان جاری فعالیت‌های نمایشی نگاه کرده‌ایم در حالیکه باید با برطرف ساختن چنین منظری، این گونه نمایشی عمومیت بیشتری یابد.

عباس اقسامی، نویسنده و کارگردان تئاتر در گفت‌و‌گو با خبرنگار ایکنا گفت: در پرداختن به نمایشی که به موضوع دفاع مقدس اختصاص دارد دو راه بیشتر نداریم، یکی روایتگری رویدادهای دفاع مقدس که هم می‌تواند شخصیت‌محور بوده و براساس زندگی یکی از فرماندهان دوران دفاع مقدس بازگو شود و یا رویدادمحور بوده و به یکی از جریان‌ها، عملیات‌های دوران دفاع مقدس بپردازد و یا به یک جریان اجتماعی متأخر متأثر از دوران دفاع مقدس اختصاص داشته باشد.

وی گفت: امروزه روز متأسفانه هر دو نوع پرداخت به دفاع مقدس در عرصه تئاتر چندان از مقبولیت برخوردار نیست، تئاترهایی که اشاره مستقیم به وقایع دفاع مقدس دارند برای مخاطبان از اولویت برخوردار نیستند و تئاترهایی که رویکرد اجتماعی به موضوع دفاع مقدس دارند نیز اغلب چون به وقایع تلخ و تبعات منفی جنگ می‌پردازند، از آنجا که با اصل جنگ ایران و عراق که در نگرش ما امری قدسی تلقی می‌شوند در تعارض است لذا یا اساساً به چرخه تولید وارد نمی‌شوند و یا در صورت تولید شدن اگر درگیر پروسه ممیزی نشوند به دلیل به محاق رفتن چندان مورد توجه قرار نمی‌گیرند.

این کارگردان تئاتر تصریح کرد: گویا قرار است چون عنوان دفاع مقدس در پیشانی این به اصطلاح ژانر تئاتری قرار گرفته است هرچه که در مورد این برهه از تاریخ معاصر سرزمین ما نوشته، تولید و به روی صحنه تئاتر می‌رود از قداستی ذاتی برخوردار باشد و چون همواره برای آن تقدسی به شکل پیش‌فرض وجود دارد لذا امکان بروز چالش و نقص در روند روایت این گونه آثار به صفر می‌رسد در حالیکه در واقعیت هشت سال دفاع جوانان و فرزندان ایران در برابر  یورش و حمله دشمن برای تصاحب سرزمین مادری با افت و خیز، نواقص، اشتباهات انسانی و شکست و در عین حال ظفرمندی، پیروزی و غلبه بر دشمن همراه بوده است و باید در منظری واقع‌بینانه به همه آنها روشن و شفاف به ویژه برای نسل جوان پرداخته شود.

دبیر سمینار پژوهشی سی و چهارمین جشنواره بین‌المللی«تئاتر فجر» افزود: جنگ هشت‌ساله اگرچه ذاتاً به واسطه جانفشانی و سلحشوری جوانان این مرز و بوم امری مقدس و با ارزش محسوب می‌شود اما در عمل اطلاق چنین واژه‌ای به تئاتری که موضوع آن روایت این جنگ است آن را دچار حساسیتی می‌کند و ناخودآگاه نگاه به آن و حجم کمی تولیداتش تبدیل به مقوله‌ای جدا از روند جاری تئاتر حرفه‌ای در کشور می‌شود.

این کارشناس و منتقد تئاتر تأکید کرد: به نظر می‌رسد که برای رهایی تئاتر دفاع مقدس از بن‌بست و ترغیب مخاطبان به تماشای آثار نمایشی از این دست باید مقوله تئاتر دفاع مقدس را از جریان عادی تولیدات نمایشی مجزا ندانسته و نگاه ما به این ژانر نمایشی تافته جدابافته از سایر مقولات تئاتری نباشد. قطعاً وقتی در جریان بسیاری از رویدادها و جشنواره‌های تئاتری تأکید مسئولان برگزاری جشنواره‌ها نیز بر تفکیک موضوعاتی همچون دفاع مقدس از سایر موضوعات است، نتیجه‌اش این می‌شود که نسبت به این مقوله حساسیت منفی روی دهد.

وی در پایان گفت: باید به تئاتر دفاع مقدس که اغلب تولیدات آنها از جمله آثار حرفه‌ای نمایشی محسوب می‌شوند نیز به چشم یک تئاتر عمومی و عادی نگاه کرد، تئاتری همچون سایر آثار نمایشی که در برهه‌ای از زمان مجوز اجرای عمومی می‌گیرد و در جریان جشنواره و رویدادهای متفاوت تئاتری هم شرکت می‌کند تا به این واسطه بتوان موجب قرابت بیشتر مردم و مخاطبان با این ژانر تئاتری شد.

انتهای پیام