کد خبر: ۳۷۵۰۳۲۸

تاریخ: ۰۴ مهر ۱۳۹۷ - ۱۱:۴۳

بررسی تئاتر دفاع مقدس به عنوان برشی از 4 دهه هنر انقلاب/12

می‌توان نام تئاتر دفاع مقدس را به تئاتر مقاومت تغییر داد

گروه هنر ــ هر چند که همچنان با پرداختی درست به رویدادهای دوران دفاع مقدس در تئاتر می‌توان استقبال چشمگیر مخاطبان را به همراه داشت اما تغییر نام تئاتر مقدس به نام فراگیرتری همچون تئاتر مقاومت می‌تواند بسیاری از مقولات و رویدادهای جاری نیز ذیل این عنوان قرار دهد.

مجید امرایی، نویسنده و کارگردان تئاتر در گفت‌و‌گو با خبرنگار ایکنا گفت: واژه و مقوله دفاع مقدس، علیرغم اینکه تحت تأثیر مجموعه‌ای از تبلیغات منفی قرار دارد و عنوان می‌شود که ما از دوران جنگ چیزی حدود سی سال است که فاصله گرفته‌ایم پایان‌ناپذیر است و این روزها مصادیقی و ما به ازاهایی از همان جریان را شاهد هستیم که به واسطه بروز برخی پدیده‌های شوم همچنان تجدید شده و نیاز به آن دارد که با استفاده از ابزار فرهنگ و هنر نسبت به آن واکنش درخوری نشان داد.

وی ادامه داد: در یک کلام تا زمانی‌که ظلم و ستم باقی است، یاوه‌گویی و زورگویی وجود داشته باشد، فرهنگ دفاع مقدس و مقاومت جاری است و باید نسبت به این پرداختی مناسب داشت و اینکه گفته می‌شود دیگر این موضوعات نخ نما شده است و نباید نسبت به آنها حساس بود درست نیست؛ شب گذشته در جریان نشست عمومی سازمان ملل متحد مجدداً با زورگویی رئیس جمهور آمریکا مواجه شدیم، گفته‌های وی نشان از خودسری و زورگویی داشت و اینکه همچنان تصور می‌کرد می‌توان با منش قلدرمآبی مطامع خود را در منطقه و دنیا دنبال کند؛ اگر در یک اثر نمایشی بتوان نسبت به این اتفاق واکنش صریحی نشان داد قطعاً اثر نمایشی تولید شده نیز در زمره آثار نمایشی با موضوع دفاع مقدس و فرهنگ مقاومت قرار خواهد گرفت.

کارگردان نمایش قرآنی «گوهر نیل» تصریح کرد: حتی اگر در یک اثر و مجموعه‌ای از آثار نمایشی اشاره مستقیمی با روایات دوران دفاع مقدس شود به جرئت می‌توان گفت که این موضوعات در صورت پرداختی درست همچنان مخاطب خود را دارند و نباید چنین تصور کرد که در صورت چنین پرداختی، نمایشی کلیشه‌ای و شعاری تولید شده است، امری که البته در وضعیت کنونی شاهد آن هستیم و به جهت نبود سیاستی مشخص و رویکردی متفاوت، همچنان این‌گونه تولیدات مورد بی‌توجهی و بی‌مهری مخاطبان قرار می‌گیرند.

امرایی افزود: چطور است که با گذشت دهه‌های متمادی از وقوع جنگ جهانی دوم همچنان پرداخت مستقیم به این موضوع در آثار نمایشی و سینمایی جهان در صدر توجه مخاطبان قرار می‌گیرد و کارگردانان رغبت عجیبی به تولید این  آثار دارند اما در مواجهه با رویدادهای دفاع مقدس در نگاه اول هم از سوی منتقد، هم مخاطب و در سطح سوم کارگردانان به واسطه عدم استقبال از این آثار، چنین تولیداتی در اولویت قرار نمی‌گیرند و اصطلاحاً گفته می‌شود که آنها از مُد افتاده‌اند؟

این منتقد و کارشناس تئاتر در ادامه گفت: به نظر می‌رسد که این عرصه نیاز به یک نگاه آسیب‌شناسانه دارد و باید با تغییر در نوع نگاه به موضوعات دفاع مقدسی به دنبال منظری بود که روایت آثار نمایشی با موضوع دفاع مقدس را از شکل کلیشه‌ای هم به لحاظ فرمی و هم محتوایی خارج کند.

وی در پاسخ به این پرسش که پرداختی متفاوت به روایت دفاع مقدس در حوزه تئاتر با توجه به پسوند مقدسی که برای آن همواره ذکر می‌شود در مواقعی منجر به خروج روایت از شکل قدسی شده است و لذا به این دلیل دست نویسنده و کارگردان تئاتر دفاع مقدس بسته خواهد ماند، گفت: هیچ اصراری نباید داشته باشیم که این  ژانر تئاتری را با نام دفاع مقدس بشناسیم و بهتر است آن را تئاتر مقاومت بنامیم، در چنین صورتی است که می‌توان ذیل واژه مقاومت دامنه پرداختن به موضوعاتی در چنین گونه نمایشی را گسترش داد.

امرایی گفت: وقتی چنین اطلاقی به این گونه تئاتری داشته باشیم آن زمان است که بسیاری از اتفاقاتی هم که در روزگار کنونی شاهد آن هستیم جنبه‌ای مقدس به خود پیدا می‌کنند، به طور مثال چند روز قبل در جریان یک حمله تروریستی عده‌ای از هموطنان مظلوم و بی‌گناه ما در اهواز به خاک و خون کشیده شدند و در عین ناباوری بسیاری از رسانه‌های مطرح دنیا نسبت به این اقدام منفعل بودند و یا موضعی در دفاع از تروریست گرفتند، به نظر می‌رسد این واقعه ظرفیت لازم برای تولید آثار نمایشی در حوزه تئاتر مقاومت را داشته باشد تا به واسطه آن اوج مظلومیت جان‌باختگان این حادثه تروریستی مطرح و مورد توجه قرار گیرد.

انتهای پیام