کد خبر: ۳۷۸۸۳۳۶

تاریخ: ۱۷ بهمن ۱۳۹۷ - ۱۷:۱۶

آیت‌الله جوادی‌آملی جامع حکمت، عقل و تقوا است

گروه اندیشه ــ رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در مراسم گرامیداشت آیت‌الله جوادی‌آملی بیان کرد: ایشان جزء معدود کسانی هستند که بین حکمت، عقل و تقوا جمع کرده‌اند مهدی محقق نیز با یادکری از اساتید ایشان، گفت: آیت‌الله جوادی جامعیت در حکمت متعالیه، حکمت مشاء و حکمت اشراق دارند و مدرسی محقق و متواضع هستند.

به گزارش خبرنگار ایکنا؛ مراسم بزرگداشت آیت‌الله جوادی‌آملی، امروز، 17 بهمن‌ماه با حضور جمعی از اندیشمندان و علاقه‌مندان در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی برگزار شد.
حسن بلخاری، رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در ابتدای این مراسم به قرائت پیام حجت‌الاسلام والمسلمین حسن روحانی، رئیس جمهور به این مراسم پرداخت که در بخش‌هایی از این پیام آمده است:
در این همایش گران‌سنگ، سخن از فقیه برجسته، حکیم متأله و مفسر ژرف‌اندیش قرآن، آیت‌الله‌العظمی عبدالله جوادی است که با نبوغ علمی و بهره‌گیری از اساتید بزرگ عرصه معرفت، معنویت و دانایی، یعنی امام راحل و علامه طباطبایی رضوان‌الله علیهما، به جامعیت در علوم عقلی و نقلی اسلامی رسیده و توانسته با تدریس شش دهه در حوزه علمیه و تربیت شاگردان، نقش مهمی را ایفا کند. از سوی دیگر با تألیف آثار ارزشمندی چون تفسیر قرآن، مجموعه ارزنده‌ای برای اندیشه‌ورزان حکمت فراهم آورد. بی‌تردید ژرفایی اندیشه، جامع‌نگری و خضوع کم‌نظیر و مکارم اخلاقی ایشان، اسوه سالکان علم و عمل و زمینه‌ساز رشد و فرهنگ اسلامی و ایران است.
ضمن سپاس از برگزارکنندگان، امید دارم با پاسداشت مقام علمی و دینی این بزرگ‌مرد، نسل جوان ما با خوشه‌چینی از خرمن دانش آن استاد فرهیخته و هم‌ا‌ندیشی اصحاب اندیشه، بتواند در ارتقای علمی کشور کوشا و پویا باشد تا بتوانیم با شتاب به سمت افق‌های روشن فردا پیش رویم.
بلخاری در ادامه و پس از قرائت این پیام، طی سخنانی کوتاه بیان کرد: معنای ریشه‌شناسی حکمت، تقوا و عقل در اندیشه اسلامی و مفهوم معرفت یکی است و هر سه به معنای منع است. حکمت به معنای لگام، عقل به معنای عقال و تقوا به معنای پرهیز است. لذا اینکه چرا این سه در ریشه اشتراک دارند، مهم است و از این اشتراک این نتیجه حاصل می‌شود که در جهان ناسوت، اصل بر برائت انسان نیست، گرچه در جهان ملکوت این اصل وجود دارد، اما در جهان ناسوت این‌طور نیست. بنا بر آیه «ان الانسان لفی خسر»، در جهان ناسوت، انسان تا پرهیز نکند، به حقیقت حکمت نمی‌رسد و اگر به حقیقت حکمت رسید، به حقیقت عقلانیت نیز رسیده است.
وی در ادامه افزود: مراد از عقل نیز عقلی است که قرآن می‌گوید. خداوند در سوره ملک می‌فرماید که «نَسمَعُ أَو نَعقِلُ ما كُنّا في أَصحابِ السَّعيرِ». بنابراین معنا، اگر کسی حکیم باشد، یقیناً عاقل است و هر کسی که به حقیقت عاقل باشد، متقی نیز هست. بنا بر اشتراک در ریشه، در معنا و شأنیت نیز این سه به یکدیکر نزدیک هستند. حکیم، یقیناً متقی است و متقی یقیناً عاقل است و هر کدام از این نباشد، در جان و ذات آن حکمت، تشکیک است و کم هستند انسان‌هایی که بتوانند به حقیقت حکمت دست یابند.
بلخاری بیان کرد: بعید است کسی باشد که به حقیقت حکمت برسد و در ترویج اسلام اندیشه‌ورزی نکند. حکمت، او را به ترویج اسلام گسیل می‌دارد و محال است در جان چنین کسی گوهر پرهیز نباشد. شهادت می‌دهم که در زیر آسمان، کمتر کسی مانند آیت‌الله جوادی‌آملی وجود دارد که جامع حکمت و عقل و تقوا باشد.

آیت‌الله جوادی مدرس، محقق و متواضع است
در ادامه این مراسم نوبت به سخنرانی مهدی محقق، رئیس هیئت مدیره انجمن مفاخر و آثار فرهنگی رسید.
محقق بیان کرد: آیت‌الله جوادی از همان شهری برخاستند که مفسر و مورخ بزرگ اسلام، محمدبن جریر طبری برخاسته است. استادان ایشان، استادان بنده نیز بوده‌اند. آیت‌الله محمدتقی آملی از بزرگان فقه و اصول در منزل خود تدریس می‌کردند که در چهارراه حسن‌آباد بود و در مسجد مجد نیز امام جماعت بودند. هم‌درسی‌های ما نیز مرحوم مصطفی مسجدجامعی و همچنین شیخ محمدحسین شاه‌آبادی، پسر بزرگِ شاه‌آبادی بزرگ بودند که در جوانی مبتلا به سرطان شدند و از دنیا رفتند.
این استاد برجسته فلسفه در ادامه افزود: استادان ایشان در آن زمان مرحوم محمدتقی آملی، میرزا ابوالحسن شعرانی و شیخ مهدی الهی‌قمشه‌ای بودند که من نیز افتخار حضور در درس این بزرگان را داشتم. آیت‌الله‌العظمی جوادی علاوه بر معلومات و اطلاعات وسیعی که در فلسفه، کلام و تفسیر قرآن دارند و صاحب نظر هستند، در زمینه اخلاق نیز انسان بزرگی هستند.
وی بیان کرد: تفسیر قرآن خود، دریایی است و مفسر باید کتاب‌های لغات، مشکلات القران، غریب‌القرآن و مسائل ناسخ و منسوخ و ... را بداند که استاد در همه این زمینه‌ها واقعاً منحصر به فرد هستند. همان‌طور که اشاره شد، گذشته از معلومات، اخلافی که استاد دارند نیز مهم است. شخصاً تابستان‌ها که در دماوند هستند، افتخار دارم در مجلس روزهای جمعه ایشان حاضر می‌شوم که ذکری از مصائب امام حسین(ع) می‌شود. ایشان برای یک طلبه جوان تواضع می‌کنند. یعنی هم مدرس، هم محقق و هم متواضع هستند.

محقق تصریح کرد: مشرب فلسفی ایشان نیز مبتنی بر آثار ابوعلی سینا و فاربی است که اینها استوانه‌های مکتب مشاء هستند و در آثار سهرودی نیز که پیشوای اشراق است، ایشان تسلط دارند تا برسد به مکتب حکمت متعالیه که پیشوایانشان مرحوم میرداماد، ملاصدرا و ملامحسن فیض هستند که در این زمینه نیز صاحب نظرند. این مکتب یعنی حکمت متعالیه، به وسیله علامه طباطبایی و مرحوم امام راحل ادامه یافت و این از امتیازات کشور ما است. هیچ کشوری این بزرگان را ندارد و حتی در برخی از کشورها، فلسفه را حرام می‌دانند.
این استاد برجسته فلسفه در ادامه بیان کرد: محیط ما بسیار باز است که حتی مرحوم علامه طباطبایی، فیلسوف و در عین حال مفسر قرآن بودند. امام راحل نیز فیلسوف و مدرس فقه و اصول بودند. در هر حال، این از برکت مکتب ائمه اطهار(ع) است که این مکتب یعنی حکمت متعالیه به وجود آمد.
وی بیان کرد: ما در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی افتخار داریم که بزرگداشتی برای آیت الله‌العظمی جوادی‌آملی می‌گیریم. کسی که آثار ایشان را دیده باشد، می‌بیند که در حکمت متعالیه، حکمت مشاء، حکمت اشراق جامعیت دارند و گذشته از همه اینها اخلاق لطیف ایشان است که بنده خودم شاهد و ناظر بوده‌ام و خوشحال هستم که در این مجلس هستم و یادی هم از آیت‌الله محمدتقی آملی آمد. زمانی که آیت‌الله جوادی و حسن‌زاده شاگرد ایشان بودند، بنده نیز شاگرد ایشان بودم. در هر حال امید داریم که خداوند عمر طولانی به آیت‌الله جوادی عنایت کند که نه تنها طلاب و دانشگاهیان، بلکه قاطبه مسلمانان از وجود مبارک ایشان استفاده کنند.
انتهای پیام