کد خبر: ۳۸۴۰۸۹۷

تاریخ: ۲۰ شهريور ۱۳۹۸ - ۰۹:۵۵

تکیه‌ای برای مکتب سرخ

گروه فرهنگی ــ هیئت متحده آل‌طا‌های نوغان مشهد قدمتی بیش از ۹۰ سال دارد و در بستر این مکتب عاشورایی با نگاهی چند بعدی به دستگاه امام حسین(ع) کارگشایی و فعالیت‌های انسان دوستانه را در اولویت برنامه‌های خود قرار داده است.

برپایی مراسم عزاداری سید و سالار شهیدان قدمتی دیرینه دارد در هر جایی از جهان دلدادگان به مکتب حسینی در این ایام اقامه عزا کرده و ارادت خود را به امام عرضه می‌کنند. در این میان هیئت‌های مذهبی در قالب منظم برپاکننده این مراسم هستند و از آنجا که این هیئات بستری برای تبیین معارف حسینی ایجاد کرده وقتی با تدبیر مدیریت شود از نگاه تک‌بعدی و صرف عزاداری به سمت گره‌گشایی و سایر فعالیت‌های انسان دوستانه رهنمون می‌شود. راز ماندگاری هیئت آل‌طاهای نوغان مشهد بعد از 91 سال نیز مردمی اداره شدن و نگاه چند بعدی آن است.

محمد هادی حیدری‌فر، مسئول هیئت آل‌طاهای نوغان که چند سالی است مدیریت این تکیه در مشهد را برعهده دارد، در گفت‌وگو با ایکنا از خراسان رضوی، در خصوص تاریخچه این هیئت قدیمی اظهار کرد: آنچه در تاریخچه تأسیس هیئت متحده آل‌طاهای محله نوغان در پرچم قدیمی نوشته شده، سال 1347 قمری است که البته با اشعاری نیز این پرچم مزین شده و توسط یکی از اعضای هیئت آن زمان تهیه و اهدا شده و اگر تاریخ شمسی آن را حساب کنیم به سال 1307شمسی می‌رسیم.

وی افزود: در ابتدای تأسیس، این هیئت در مسجد امام رضا(ع) راسته محله نوغان مشهد به فعالیت می‌پرداخت. این مسجد قدیمی منتسب به امام رضا(ع) است و براساس مستندات رسیده بدن مبارک امام رضا(ع) از این مسجد توسط زنان نوغان تشیع و در محل کنونی یعنی حرم مطهر رضوی به خاک سپره شده است.

حیدری‌فر ادامه داد: این هیئت به صورت جمعی تأسیس شد و پدر و پدربزرگ من نیز از گردانندگان این هیئت بودند. در واقع آن زمانی که هیئت آل‌طاهای نوغان تأسیس شد، اولین هیئت‌های مذهبی در حال شکل گرفتن بود، اما با رشد این هئیت‌ها که رضاخان نیز تهدیدی برای سلطنت خود می‌دید، در سال 1314 طرح ممنوعیت عزاداری و هیئات مذهبی را اجرا کرد.

مسئول هیئت آل‌طاهای نوغان گفت: البته در دوران ممنوعیت رضاخان و ممنوع شدن عزاداری و تعطیلی هیئات مذهبی نیز هیئت آل‌طاها نه تنها تعطیل نشد، بلکه با شور بیشتری و البته مخفیانه و به دور از چشم عمال حکومتی در منطقه خیرآباد و حسین‌آباد (مقدم و رسالت فعلی) که آن زمان خارج از شهر محسوب می‌شد، به عزاداری در محرم و صفر می‌پرداختند.

امام حسین(ع) نوری که خاموش نمی‌شود

وی اضافه کرد: آنچه از پدران ما سینه به سینه نقل شده، این است که اعضای هیئت در سال‌های حکومت رضاخان از دروازه نوغان خارج می‌شدند و در مناطق خارج از محدوده شهر عزاداری را برپا می‌کردند.

حیدری‌فرد بیان کرد: علت تعطیل نشدن هیئت آل‌طاهای نوغان طی این 91 سال در وهله اول این است که نور امام حسین(ع) خاموش‌شدنی نیست. نوری که اکنون پس از 1400 سال، هر سال از سال قبل پرفروغ‌تر می‌شود و دومین راز ماندگاری هیئت‌های مردمی همان مردمی بودن آن است. اینکه هیئتی وصل به جریان سیاسی و قدرت نشود، شرط اصلی فناناپذیری آن خواهد بود و باید گفت کار مردمی دوام دارد و فناناپذیر است.

هیئت‌های مذهبی؛ زمینه‌ای برای کارگشایی

مسئول هیئت آل‌طاهای نوغان در خصوص فعالیت‌های این هیئت در طول سال ابراز کرد: هیئت مذهبی تنها بستری برای برگزاری مراسم عزاداری نیست، بلکه فرصتی برای کارگشایی اعضای هیئت و افرادی که در این مکان حضور دارند را ایجاد می‌کند. ضمن اینکه در طول سال نیز مراسم جشن ولادت ائمه اطهار نیز در هیئت برگزار می‌شود.

وی ادامه داد: هیئت باید چند بعدی باشد و از این رو در هیئت آل‌طاهای نوغان نیز برنامه‌های فرهنگی اجرا می‌شود، ضمن اینکه ایجاد صندوق قرض‌الحسنه به منظور کمک به اعضای هیئت و افرادی که از سوی آنان معرفی می‌شود، از دیگر اقدامات این هیئت است.

حیدری‌فرد فعال‌سازی دفتر امور خیریه برای کمک به افراد بی‌بضاعت در زمینه تهیه لوازم‌التحریر دانش‌آموزان، تأمین جهیزیه نوعروسان، هزینه عمل جراحی بیماران و مواردی از این قبیل را از جمله فعالیت‌های هیئت آل‌طاها برشمرد و افزود: این کمک‌ها بسته به زمان نیز تغییر می‌کند، به عنوان مثال در ایام ماه مبارک رمضان تهیه سبد غذایی در اولویت امور خیریه قرار می‌گیرد.

مسئول هیئت آل‌طاهای نوغان ادامه داد: برگزاری کلاس مشاوره خانواده نیز در هیئت صورت می‌گیرد و با توجه به نیاز نیز کلاس‌هایی از این قبیل تدارک و برنامه‌ریزی می‌شود.

حیدری‌فرد در خصوص برنامه هیئت در طول ایام عزاداری امام حسین(ع) اظهار کرد: مراسم دهه اول محرم از همان قدیم‌الایام مرسوم بوده و طبق سنت دیرینه هیئت برگزار می‌شود که البته تا 13محرم یعنی سومین روز شهادت امام اقامه عزا همراه با مراسم سخنرانی، قرائت زیارت عاشورا و سینه‌زنی توسط هیئت صورت می‌گیرد.

سنت‌های دیرینه هیئت 91 ساله

وی افزود: براساس سنت قدیمی هیئت بعد از نماز صبح روز عاشورا که البته شب عاشورا معمولاً اعضای هیئت در حسینه می‌مانند، دسته زنجیرزنی به سمت حرم مطهر رضوی در قالب عزاداری برای عرض تسلیت به امام رضا(ع) راهی می‌شوند که این سنت نیز همزمان با روز 12محرم، بعد از اقامه نماز ظهر و عصر از محل حسینیه نوغان به سمت حرم رضوی انجام می‌شود.

مسئول هیئت آل‌طاهای نوغان دسته‌‌روی هئیت در روز شهادت امام جعفر صادق(ع) را یکی از سنت‌های این هیئت برشمرد و افزود: 35 سال است که همزمان با سالروز شهادت رئیس مکتب شیعه این مراسم نیز از سوی هیئت آل‎طاها برگزار و برای عرض تسلیت به محضر امام رضا(ع) مشرف می‌شوند.

وی بیان کرد: هزینه‌های هیئت از همان زمان تأسیس تاکنون از محل نذورات و کمک‌های مردمی تأمین می‌شده و حتی یک روز هم به خاطر هزینه، تعطیلی برنامه در هئیت نداشتیم و به اعتقاد من این قداست مردمی بودن است که معنویت به هیئت بخشیده، چرا که مردم برای امام حسین(ع) با دل هزینه می‌کنند و این است که غذای هیئت شفابخش می‌شود، چرا که نیت خالص و برای سیدالشهدا است.

دستگاه امام حسین(ع) تک بعدی نیست

حیدری‌فرد بیان کرد: دستگاه سیدالشهدا(ع) تک بعدی نیست و نباید تنها از بعد عزاداری به آن نگاه کرد، بلکه این دستگاه همه ابعاد زندگی بشر را در  برمی‌گیرد؛ لذا عرصه فعالیت‌های هیئات مذهبی نباید صرفاً به برگزاری مراسم عزاداری محدود شود، بلکه هیئات باید بستری مناسب برای سایر فعالیت‌های انسان دوستانه را فراهم کند.

وی در خصوص برکات برپایی هیئت امام حسین(ع) افزود: همه افرادی که زیر لوای هیئت حضرت سیدالشهدا(ع) هستند نیز از برکات این دستگاه بهره‌مند شده‎اند و در این خصوص همه اعضای 350 نفره هیئت آل‎طاها نیز خاطراتی از این برکات دارند و من نیز همه زندگی‎ام نشئت گرفته از همین نوکری در دستگاه اباعبدالله الحسین(ع) است.

مسئول هیئت آل‎طاهای نوغان بیان کرد: هیئت متحده آل‎طاهای نوغان در میدان طبرسی واقع در نبش نوغان 12 است که از ابتدا ماه محرم تا سیزدهم این ماه از ساعت 21:30 تا 23 همراه با سخنرانی، قرائت زیارت عاشورا و سینه‌زنی برپا می‌شود.

انتهای پیام