کد خبر: ۳۸۴۹۱۰۵

تاریخ: ۲۰ مهر ۱۳۹۸ - ۰۸:۳۱

وزیر ارشاد:

حافظ مردمی‌ترین شاعر ایران است

گروه ادب ــ وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه حافظ مردمی‌ترین شاعر ایران است، گفت: بخشی از ماندگاری حافظ به دلیل آن است که جامعه ایرانی احساس نمی‌کند با حافظ شعر می‌خواند بلکه احساس می‌کند با حافظ شعر می‌سراید و آنجاست که حافظ در روح شاعرانه ایرانی جریان پیدا می‌کند.

به گزارش ایکنا؛ به نقل از روابط عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سیدعباس صالحی شامگاه جمعه، 19 مهرماه، در آیین بزرگداشت روز حافظ در شیراز افزود: حافظ را از زاویه‌های مختلف می‌توان مورد توجه قرار داد که هر زاویه‌ای می‌تواند منظر‌های تازه و جدیدی را بگشاید، گام‌هایی که حتما گام‌های پسینی را خواهد داشت.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با طرح این سوال که چرا حافظ این مقدار و میزان در حافظه مردمی ما زنده و با طراوت است، گفت: ۶ و نیم قرن از زمان انتشار حافظ می‌گذرد، اما هنوز حافظ‌ تر و تازه است. بزرگان و شاعران زیادی داشتیم، اما می‌توان گفت که حافظ مردمی‌ترین شاعر ایران است و حافظ در حافظه مردم همانند گل بهاری،‌ تر و تازه است.

وی ادامه داد: هنوز که هنوز است در حوزه نشر و انتشار دیوان حافظ هر سال ده‌ها دیوان با تیراژ‌های مختلف عرضه منتشر می‌شود و فضای مجازی نیز مجال‌های جدیدی برای مراجعه به حافظ ایجاد کرده است.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کمتر ایرانی است که چند بیت و چندین غزل از حافظ به خاطر نداشته باشد، حافظ کنار طاقچه و کنار سفره عید و یلدا در متن زندگی و حاشیه ما ایرانی هاست، چه اکسیری است که حافظ دارد که می‌تواند بیش از ۶ و نیم قرن مردم ایران را اینگونه با خود همراه و هم نفس کند؟

صالحی افزود: به نظر می‌آید که حافظ به خودآگاهی ما کمک می‌کند، تن آگاهی و کالبد آگاهی سهل و آسان است و در کنار آینه‌ای ایستادن یا به آزمایشگاهی رفتن این کار میسر می‌شود، اما خود آگاهی کار راحتی نیست بلکه کار سختی است و حافظ به ما کمک می‌کند خودمان را در آینه او ببینیم بشناسیم و کشف کنیم.

وی ادامه داد: اینجا است که با حافظ خط ارتباطی پیدا می‌کنیم، چون از طریق او می‌توانیم نقبی به درونمان بزنیم. هرکس در آینه حافظ خودش را می‌بیند و تفسیر می‌کند و این یکی از راز‌های ماندگاری حافظ است، چون حس می‌کنیم با حافظ گویا نجوای با خود داریم. ما مردم ایران در طول ۱۴ قرن یا چندین هزار سال در معبر درد‌ها و رنج‌های داخلی و بیرونی بودیم و هنوز هم هستیم، حافظ سنگ صبور درد‌ها و رنج‌های ماست، ما در فضای حافظ دردهایمان را می‌گوییم و رنج هایمان را می‌سراییم و آرامش میگیریم و امید پیدا می‌کنیم.

وی ادامه داد: مراجعه به حافظ مراجعه به سنگ صبور فردی و اجتماعی ماست و اینگونه است که حافظ می‌ماند و می‌تواند برای ماندن، نفس کشیدن، آرام بودن و امید داشتن به ما کمک کند. نکته دیگر که راز ماندگاری حافظ را در حافظه مردمی ما تعریف می‌کند این است که حافظ تنها یک شاعر نیست، حافظ یک رسانه با ویژگی نقادی است، نقد‌هایی که مربوط به یک دوره تاریخی نیست، نقد‌های فراتاریخی اجتماعی است. از این منظر در هر دوره می‌توان به حافظ مراجعه داشت و با حافظ به عنوان یک منتقد مصلح اجتماعی مواجهه برقرار کرد.

وی ادامه داد: حافظ به عنوان یک مصلح اجتماعی همراه با جامعه ما قرن‌های متوالی بوده و تداوم یافته است. حافظ انتقال دهنده معنا نیست، حافظ حتی مولد معنا هم نیست، حافظ معنای خامی را تولید می‌کند که مخاطب این معنای خام را فرآوری می‌کند، حافظ در لابه لای کلماتش نقطه چین‌های فراوان دارد که مخاطب با پرکردن آن احساس می‌کند با حافظ شاعرانگی می‌کند.

وی در ادامه به جایگاه حافظ در حافظه جهانی اشاره کرد و گفت: حافظ در حافظه ایرانی داوم دارد از وقتی که حافظ به حافظه جهانی منتقل می‌شود تداوم پیدا می‌کند البته ملت‌های مختلف در زمان‌های مختلفی با حافظ مرتبط شدند. اروپا و غرب که از قرن ۱۷ با حافظ آشنا شدند، این آشنایی دیگر پایان نیافت و جویباری است که به امروز و فردا‌ها تداوم می‌یابد.

صالحی همچنین با اشاره به دویستمین سال انتشار دیوان شرقی و غربی گوته آلمانی افزود: این اثر در دوره پختگی او منتشر شد و او تحت جذبه این اثر است. به نظر می‌آید جاذبه حافظ را در حافظه جهانی همچون حافظه داخلی بیش از پیش باید بشناسیم و به آن ارج نهیم و به یکی از موثران این اتفاق که گوته است می‌توان احترام و تکریم مضاعف گذاشت که او در گسترش معنا و نگاه حافظ به نگاه جهانی تاثیر زیادی داشت.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: در دویستمین سالگرد انتشار دیوان شرقی و غربی، می‌توان بابی را که گوته بین حکمت شرقی و غربی کشور و بین حافظ و جهان انسانی گشود، بتوانیم بیش از گذشته بگشاییم.