کد خبر: ۳۸۷۱۹۱۵

تاریخ: ۲۵ دی ۱۳۹۸ - ۱۵:۳۴

بازخوانی ولایت فقیه در فقه اهل سنت در «پژوهش‌های انقلاب اسلامی»

گروه اندیشه ـ بیست و نهمین شماره فصلنامه علمی پژوهشی «پژوهش‌های انقلاب اسلامی» شامل 6 مقاله منتشر شد.

به گزارش ایکنا؛ بیست و نهمین شماره فصلنامه علمی پژوهشی «پژوهش‌های انقلاب اسلامی» به صاحب‌امتیازی انجمن علمی انقلاب اسلامی ایران منتشر شد.

عناوین مقالات این شماره بدین قرار است: «ثقلین انقلاب اسلامی: از وصایت رسول الله(ص) تا وصیت روح الله»، «بررسی میزان تأثیر انقلاب اسلامی بر رویکرد‌های دینی نویسندگان رمان‌های دفاع مقدّس»، «ولایت فقیه در فقه سیاسی اهل سنت»، «شیوه‌های نظارت و اعمال آنها در نظام مردم سالار اسلامی از منظر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، «نقش زندگی سیاسی در رهبری و شناخت سیاسی امام خمینی» و «پیامدهای تقابل ایران و آمریکا».

ثقلین انقلاب اسلامی

در چکیده مقاله «ثقلین انقلاب اسلامی: «از وصایت رسول الله(ص) تا وصیت روح الله» می‌خوانیم: «رسول خدا حضرت محمد‌(ص) برای استمرار درست دعوتش در آینده دو گوهر نفیس که در منابع فریقین به نحو تواتر نقل شده و به حدیث ثقلین نام‌بردار است، نزد مسلمانان به ودیعت نهاده و همگان را به پیروی از آن دو فرا خوانده است. امام خمینی(ره) نیز در تمام حیات علمی، سیاسی و عرفانی‌اش بر این دو گوهر تاکید و بدانها توصیه کرده است بطوری که وصیت‌نامه‌اش را که دستورالعمل ملی برای پیشرفت، توسعه و سر‌افرازی ایران است به این حدیث آغاز کرده است. سخن در این است‌؛ حال که انقلاب اسلامی بحمد الله اولین چهل سال حیاتش را پشت سر نهاده است بمثابه شراب آنگه شود صاف که در شیشیه بماند اربعینی اولا این دو گوهر چه اهمیتی در اسلام دارند و راز سنگینی آندو چیست و ثانیا آیا برای انقلاب اسلامی که امام بنیان‌گذار و نظریه‌پرداز اصلی آن بود بعد از قرآن و عترت می‌توان یا باید دو ثقل معرفی و نشان داد؟ آن دو کدام‌اند و چرا؟ برخی آسیب‌های مهمی که ممکن است از ناحیه محجوری این دو ثقل یا مواجهه غیر صحیح با آن دو، دامن‌گیر انقلاب اسلامی شود چیست. در پژوهش پیش رو به نحو تحلیلی و تمرکز بر اندیشه‌های امام خمینی به دغدغه‌های فوق پرداخته شده است.»

ولایت فقیه در فقه سیاسی اهل سنت

در طلیعه مقاله «ولایت فقیه در فقه سیاسی اهل سنت» می‌خوانیم: «دیدگاه ها و آرای صاحبنظران و عالمان دینی در خصوص ماهیت نظام اسلامی براساس اینکه چه مبنایی را برای مشروعیت حکومت به رسمیت شناخته باشند، چه صفات و شرایطی برای حاکم و زمامدار اسلامی ضروری است و وی مطابق با ادله شرعیه زمامدار اسلامی باید واجد چه شرایط و صلاحیتهایی باشد متفاوت است. یکی از فراگیرترین این دیدگاهها به فقیه و مجتهد بودن به عنوان یکی از ویژگی های حاکم و زمامدار اسلامی تأکید دارد؛ دیدگاهی که از آن به «ولایت فقیه» تعبیر می شود. نکته قابل تأمل این است که عموما به هنگام نظریه‌پردازی در این خصوص و درخصوص برخی دیگر از موضوعات فقه سیاسی این گونه تلقی می‌شود که این مقوله‌ها صرفا شیعی هستند لذا نظریه‌های اهل سنت در خصوص آن‌ها ، چندان مورد عنایت قرار نمی‌گیرد، از همین رو این سؤال ممکن است مطرح شود که آیا نظریه و مدل ولایت فقیه‌، مختص عالم تشیع و دیدگاههای فقهی شیعه است یا اینکه در میان اهل سنت نیز طرفدارانی دارد؟ موضع علمی و فقهی اهل سنت در خصوص این مقوله چیست؟ چه نظرات و دیدگاههایی در میان آن‌ها در این باره مطرح است؟ و این دیدگاه ها برچه مبنایی استوارند؟ و … از جمله سؤالاتی است که این پژوهش به آن می‌پردازد.»