کد خبر: ۳۸۷۳۰۸۸

تاریخ: ۰۱ بهمن ۱۳۹۸ - ۰۹:۰۰

رئیس سازمان نظام روانشناسی تشریح کرد؛

اصول اولیه در برخورد با آسیب‌دیدگان روحی بعد از حوادث ناگوار

گروه جامعه ــ رئیس سازمان نظام روانشناسی با اشاره به اصول اولیه در برخورد و مواجهه با آسیب‌دیدگان بعد از بلایا و حوادث ناگوار، گفت: در چنین مواقعی نباید مانع ابراز احساسات طبیعی افراد شد؛ چرا که تخلیه احساسات کمک می‌کند تا آرامش بیشتر و واکنش‌های افراطی کمتر نشان داده شود؛ لذا ضمن همدلی، باید به ابراز احساسات و تخلیه هیجانی جامعه هم احترام گذاشت و از واکنش‌های افراطی ممانعت کرد.

محمد حاتمی، رئیس سازمان نظام روانشناسی و مشاوره، در گفت‌وگو با ایکنا؛ با اشاره به حوادث ناخوشایندی که طی هفته‌های گذشته، از شهادت سردار سلیمانی گرفته تا سقوط هواپیما و وقوع سیل در برخی از استان‌های کشور، گفت: طی این حوادث مردم از نظر روانی تحت تأثیر قرار گرفتند و شرایط نامناسبی به لحاظ روحی و روانی برای آنان ایجاد شد. تأسف، غم و فقدان شهید سردار سلیمانی و حوادث و وقایع بعد از آن همه را در شرایط دشوار قرار داد و بدیهی است که واکنش‌ها به آن‌ اندوه توأمان، جریحه‌دار شدن احساسات، استرس، اضطراب و خشم باشد.

وی با بیان اینکه در چنین شرایطی روانشناسان و مشاوران باید به سراغ مردم بروند و در کنار آن‌ها باشند و راه‌های مقابله با این شرایط را به آن‌ها آموزش دهند، ادامه داد: در مشکلات اجتماعی می‌توان با روش‌های گوناگون از پس مشکل برآمد؛ اما به شرط آنکه با تحریف‌های شناختی مبارزه کنیم و سالم‌ترین و سازنده‌ترین راه را انتخاب کنیم و توجه داشته باشیم پاسخ‌های جنگ و گریز اگر چه فطری‌اند، اما چون مقطعی مسئله را حل می‌کند، مشکلات دیگری را به وجود می‌آورند.

رئیس سازمان نظام روانشناسی ادامه داد: مردم باید پیش از اینکه در موضع خشم قرار گیرند، رفتار‌ها و بحث‌های احتمالی را بررسی کنند تا آمادگی روبه‌رو شدن با شرایط را داشته باشند و بهترین شیوه برخورد را از بین شیوه‌های ممکن انتخاب کنند. خشم و غضب کلید فتنه است و باعث ظاهر شدن عیوب می‌شود. خشم و غضب انسان را به شر نزدیک و از خیر و نیکی دور می‌کند؛ پس بنا به گفته آیات و روایات هر کس که کظم غیظ کند، در حالی که می‌تواند آن را ابراز کند، خداوند قلب او را در دنیا و آخرت از ایمان سرشار می‌کند.

با تحریف‌های شناختی باید مبارزه و سالم‌ترین و سازنده‌ترین راه را انتخاب کنیم و توجه داشته باشیم پاسخ‌های جنگ و گریز اگر چه فطری‌اند، اما، چون مقطعی مسئله را حل می‌کند، مشکلات دیگری را به وجود می‌آورند
حاتمی تصریح کرد: کسی که خشم خود را فرو ببرد، خداوند عیب‌هایش را می‌پوشاند. قوی‌ترین مردم کسی است که به واسطه حلم و صبر، غضبش را مهار کند. انسان چون فطرتاً دنبال جلب منفعت و دفع ضرر است، انگیزه بهتری با این روش برای مهار و مدیریت خشم پیدا می‌کند. قرآن کریم درباره صفات مؤمنان می‌فرماید: «آن‌ها اهل گفت‌وگوی مسالمت‌آمیز هستند، به‌ همدیگر محبت و احسان می‌کنند و با هم مهربانند و در مقابل کفار، به شدیدترین وجه می‌ایستند».

وی اظهار کرد: گاهی اوقات وقتی دچار بحران می‌شویم، به دنبال علت آن هستیم؛ اما برخی بحران‌ها مانند از دست دادن عزیزان و یا بلایای طبیعی، خارج از کنترل و اراده افراد است و نمی‌توان جلوی این نوع رویداد‌ها را گرفت و حتی دلیل خاصی برایشان آورد. اما برای گذراندن این بحران‌ها باید یاد بگیریم که در برابرشان واکنش‌های مناسبی اتخاذ کنیم؛ پس هرگز نباید ذهن خود را با گفتن عباراتی مانند اینکه «اگر اینطور نمی‌شد …» مشغول کنیم تا تفکر و ذهنمان مجال اندیشیدن به راه‌حل‌های مناسب برای رسیدن به وضعیت مطلوب را پیدا کند.

رئیس سازمان نظام روانشناسی در ادامه با اشاره به اصول اولیه در برخورد و مواجهه با آسیب‌دیدگان بعد از بلایا و حوادث ناگوار، گفت: در چنین مواقعی نباید مانع ابراز احساسات طبیعی افراد شد؛ چراکه تخلیه احساسات و تسهیل آن به بازماندگان و عموم جامعه کمک می‌کند تا آرامش بیشتری به دست آورند و واکنش‌های افراطی کمتری نشان دهند؛ لذا بهتر است ضمن همدلی، به ابراز احساسات و تخلیه هیجانی جامعه هم احترام گذاشت و از واکنش‌های افراطی ممانعت کرد.

حاتمی با تأکید بر اینکه برای افرادی که اضطراب شدید یا احساس نگرانی، دلشوره، انتظار وقوع حوادث بد در آینده، تپش قلب، تنگی نفس و مانند این‌ علائم را دارند، باید خدمات روان‌شناسی به موقع انجام داد، گفت: باید افرادی را که افسردگی دارند و علائمی مانند احساس غمگینی و بی‌علاقگی به زندگی، ناامیدی، لذت نبردن از زندگی، فکر زیاد راجع به مرگ و مردن خود و دیگران را دارند به مراکز حمایت روانی و اجتماعی ارجاع داد. البته افرادی که تجربه مجدد حادثه را دارند نیز باید به موقع به تیم‌های حمایت روانی و اجتماعی ارجاع داده شوند.

وی تصریح کرد: در چنین مواقعی افرادی که علائم روان‌پریشی هم دارند، مانند افرادی که زمینه مساعد در این بیماری دارند و در شرایط پراسترس ممکن است علائم روان‌پریشی را نشان دهند یا دچار توهم و هذیان شوند باید به پزشک ارجاع داده شوند. افرادی که دچار علایم محرومیت از موادند یا کسانی که تحت درمان با دارو‌هایی مانند متادون هستند، در بلایا به دلیل عدم دسترسی به مواد یا دارو دچار علایم و نشانه‌های محرومیت شده و باید برای دریافت درمان به پزشک ارجاع داده شوند.