کد خبر: ۳۸۸۶۱۹۱

تاریخ: ۲۹ اسفند ۱۳۹۸ - ۱۸:۳۱

استاد تاریخ حوزه تشریح کرد:

پاسخ به شبهاتی در مورد امام کاظم(ع) / در آمار فرزندان امام اغراق شده است

استاد حوزه و نویسنده کتاب پیشوای آزاده، ضمن پاسخ به برخی شبهات در مورد زندگانی امام کاظم(ع) تأکید کرد: یکی از شبهات مهم نسبت دادن فرزندان زیاد(بیش از 30 نفر) به ایشان است که قطعاً در آن اغراق شده است.

حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی پیشوایی، استاد تاریخ حوزه و نویسنده کتاب «پیشوای آزاده»، در گفت‎وگو با ایکنا؛ ضمن تسلیت شهادت امام کاظم(ع) گفت: در ایران مزارات و مراکز زیارتی زیادی وجود دارد که معمولاً در میان مردم مشهور است و در نسب نامه‌ها که بر دیوار این اماکن نصب می‌شود آنان را منتسب به امام موسی بن جعفر(ع) می‌کنند و مردم می‌پرسند مگر امام این قدر فرزند و نوه داشته‌اند؟.

نویسنده کتاب «پیشوای آزاده» با بیان اینکه این مسئله را برخی به عنوان سؤال و شبهه دامن می‌زنند، افزود: همه امامزاده‌هایی که به نسل ایشان معروف و منتسب هستند، صلبی نیستند و ممکن است با چندین واسطه به امام برسند؛ لذا مراد از اینکه فلان امامزاده فرزند امام هفتم است به صورت غیرمستقیم و غیرصلبی است.

محدودبودن فرزندان صلبی امام کاظم(ع)

پیشوایی اظهار کرد: فرزندان صلبی آن امام محدود هستند از جمله حضرت معصومه(س) در قم، حمزة بن موسی کاظم(ع) در شهر ری و در جوار قبر مطهر حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) فرزندان صلبی هستند که حضرت حمزه پیش از حضرت عبدالعظیم(ع) در آنجا دفن شده‌اند؛ همچنین مقبره شاهچراغ(ع) در شیراز؛ بنابراین همه امامزادگانی که معروف به پسران و دختران امام هستند با چند واسطه نسبشان به امام می‌رسد.

این استاد و پژوهشگر برجسته تاریخ حوزه اضافه کرد: سؤال دیگری که در مورد این امام مطرح است این است که ائمه و به خصوص امام کاظم(ع) با وجود محدودیت‌های فراوان و شرایط خفقان چگونه با شیعیان مرتبط بودند و امور آنان را رفع و رجوع می‌کردند و اثر امامت آنان چه بوده است؟ که جواب می‌دهیم از دوره امام صادق(ع) به بعد ائمه، تشکیلاتی ایجاد کردند که با تعابیر امروزی می‌توان سازمان وکالت و یا شبکه ارتباطی وکالت نام ببریم.

پیشوایی تصریح کرد: امام کاظم(ع) در مناطق تجمع شیعیان مانند نیشابور، ری، قم و ... نمایندگانی داشتند که با مردم در تماس بوده و سؤالات مردم را دریافت و وجوهات ایشان را می‌گرفتند و به صورت مخفیانه به امام می‌رساندند. حجت‌الاسلام والمسلمین جباری، عضو هیئت علمی موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) کتابی به نام سازمان وکالت نوشته که به نظرم خواندنی است و خوب است علاقه‌مندن به این کتاب مراجعه کنند.

استادکارشناس رادیو معارف اضافه کرد: با خواندن این کتاب متوجه می‌شویم که از طریق وکلا حجم عظیمی از اموال شیعیان جابجا می‌شده و هر نماینده و وکیل امام در مناطقی که بودند خودشان هم نمایندگانی داشتند و تقسیم کار میان آنان صورت گرفته بود و بدون اینکه حکومت غاصب متوجه شود وجوهات را به امام می‌رساندند و ایشان خرج شیعیان می‌کردند.

تبعیت از شیطان و ایجاد فرقه انحرافی واقفیه

نویسنده کتاب پیشوای آزاده ادامه داد: دو نفر از نمایندگان یکی 70 هزار و دیگری 30 هزار دینار در دست داشتند که مبالغ بسیار زیادی بود؛ وقتی حضرت کاظم(ع) شهید شدند، شیطان آنان را وسوسه کرد و آنان برای اینکه این پول‌ها را برای خود بردارند شهادت امام کاظم را منکر و امامت امام رضا(ع) را نپذیرفتند.

استاد حوزه علمیه با بیان اینکه برخی وکلای ایشان که منکر شهادت امام(ع) هم شدند در مصر و یا نقاط دیگری بودند، افزود: بعداً این افراد که مدعی غیبت امام کاظم(ع) شدند به واقفیه معروف شدند که البته امام رضا(ع) و صحابی بزرگ ایشان با آنان مخالفت کرده و بساط آنان بر اثر همین تلاش‌ها برچیده شد که فقط نام آن‌ها باقی مانده و امروز پیروی ندارند.

اغراق در آمار فرزندان امام کاظم(ع)

نویسنده کتاب پیشوای آزاده افزود: نکته دیگر در مورد امام کاظم(ع) آن است که تعداد زیادی فرزند و اولاد برای آن حضرت نقل کرده‌اند که علامه محسن جبل عاملی می‌گوید به نظر بنده در این آمار اغراق شده است؛ و از طرفی ما از برخی از آنان هیچ اطلاعی جز نامشان نداریم.

پیشوایی بیان کرد: بنده کتابی به نام پیشوای آزاده در مورد زندگی فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و ... امام(ع) نوشته‌ام که نشر معارف آن را چاپ کرده است و علاقه‌مندان می‌توانند این کتاب را از شعبه‌های دفتر نشر معارف با عنوان پاتوق کتاب تهیه کنند و توصیه می‌کنم علاقه‌مندان این کتاب را هم بخوانند و با ابعاد مختلف زندگی آن امام آشنا شوند.

تردید در صحت انتساب بیش از 30 فرزند به امام

استاد تاریخ اسلام حوزه با بیان اینکه بیش از 30 فرزند برای امام نوشته‌اند، اظهار کرد: گفته می‌شود که این تعداد فرزندان مستقیم آن حضرت هستند ولی بیشتر علما و مورخان شیعه معتقد هستند که در این تعداد مبالغه شده است به ویژه اینکه نقل است که ایشان 14 سال هم در زندان بوده‌اند.

پیشوایی با بیان اینکه خلفای عباسی در صدد احیای سنت‌های جاهلی بودند، اظهار کرد: امام موسی کاظم(ع) با تربیت شاگردان متعدد در عرصه‌های مختلف کلامی، اعتقادات، فقه و تفسیر و ... جلوی گسترش این روند را گرفت و اجازه ندادند که این سنت‌های جاهلی بنیاد اسلام را از ریشه برکند.

نویسنده کتاب پیشوای آزاده با اشاره به تقارن نوروز امسال با شهادت آن امام(ع) تاکید کرد: خوب است که مردم در این روز ضمن آنکه سال جدید را گرامی می‌دارند آن را با نام و یاد آن حضرت آغاز کنند و چون آن حضرت به باب الحوائج معروفند برای رفع گرفتاری‌ها، ایشان را شفیع میان خود و خدا قرار دهند تا حاجاتشان برآورده شود.

یادآور می‌شود عصر امامت موسى‏ بن‏ جعفر (ع) (148- 183 ق) هم‏زمان با چهار خليفه عباسى بود.در اين دوره در جهان اسلام، دگرگونى‏‌هاى فكرى و فرهنگى گسترده‌‏اى به وجود آمد. از يك‏سو، رشد و گسترش فرقه‏‌هايى هم‏چون مرجئه، معتزله، خوارج و غاليان در ميان مسلمانان را شاهد هستيم و از سوى ديگر، فرقه‏‌هاى جديد فقهى اهل حديث هم‏چون حنفى، مالكى و شافعى ظهور كردند.

در اين عصر پيروان آيين‏‌هاى يهودى، مسيحى، زرتشتى و صابئين در كنار مسلمانان زندگى مى‏‌كردند و بر دامنه تغييرات فرهنگى اثرگذار بودند. امام كاظم(ع)، در اين آشفته ‏بازار فرهنگى، يكى از كارگزاران اثرگذار فكرى به شمار مى‏‌آمدند كه براى اصلاح اين آشفتگى، راهبردهاى مهندسى فرهنگى مبتنى بر معارف اصيل قرآن، سنت نبوى و معارف اهل‏ بيت را تدوين و اجرا مى‏‌كردند.