کد خبر: ۳۸۹۰۵۵۶

تاریخ: ۲۴ فروردين ۱۳۹۹ - ۰۹:۲۵

کارشناس اندونزیایی فلسفه اسلامی در گفت‌وگو با ایکنا:

مکتب نظام‌مند اهل بیت(ع) بهترین پاسخ را برای عطش معنوی انسان معاصر دارد

«خالد الولید»، از متفکران و پژوهشگران مسلمان در اندونزی است که عقیده دارد با توجه به شرایط فعلی جهان، که بشر به شدت بحران معنویت را تجربه می‌کند، اسلام می‌تواند پاسخگوی خلأهای روحی و روانی او باشد، اما در این میان مکتب اهل بیت(ع)، که مذهبی نظام‌مند است، بهترین پاسخ را برای عطش معنوی انسان معاصر دارد.

شرایط امروز جامعه انسانی در سراسر جهان با توجه به شیوع کرونا تغییر یافته و انزوای اجباری در این شرایط باعث شده که افراد بیش از هر زمان دیگری پوچی و بی‌هدفی را احساس کنند. با این همه افرادی با توسل به باورهای مذهبی و عقیدتی خود تلاش دارند که از این بحران به سلامت عبور کنند. به عبارت دیگر این بحران جهانی و مسائل شبیه به آن نه فقط باعث تضعیف روحیه این افراد نشده، بلکه باعث نزدیکی هرچه بیشتر آنها به دین و اعتقادات معنوی شده است.

«خالد الولید»، از متفکران و پژوهشگران مسلمان اندونزی است که عقیده دارد اسلام می‌تواند پاسخگوی این مشکلات باشد. او دکترای خود را در رشته فلسفه اسلامی از دانشگاه ایالتی «شریف هدایت‌الله» جاکارتا در سال 2008 گرفت و در حال حاضر در انستیتوی فلسفه اسلامی صدرا در اندونزی به پژوهش درباره مسائل مختلف و مرتبط به فلسفه اسلامی مشغول و رئیس انجمن فلسفه اسلامی اندونزی و عضو دیوان عقلای سازمان اهل بیت(ع) اندونزی موسوم به(ABI) است. دکتر خالد الولید در گفت‌وگو با ایکنا درباره نقش اسلام در دوران کنونی و میزان پاسخگو بودن این دین مبین به نیاز روحی و معنوی انسان صحبت کرده است که در ادامه می‌آید.

ایکنا ـ در عصری هستیم که انسان بیش از گذشته نیاز به معنویت را احساس می‌کند. دین اسلام تا چه حد می‌تواند پاسخگوی این نیاز باشد؟

باید گفت که اسلام به تنهایی مذاهب مختلفی دارد. اسلامی که می‌تواند پاسخگوی این مشکلات باشد مکتبی است که ملاک‌های زیر را برآورده می‌کند:

اسلامی که به عقل و ذهن ارزش می‌بخشد.

اسلامی که به خودی خود سرشار از محبت و دوستی است و انواع خشونت و  نفرت‌انگیزی را رد می‌کند.

اسلامی که به عناصر معنوی در تزکیه نفس هدایت می‌کند تا انسان را به درجه کمال برساند.

اسلامی که نمونه‌های واقعی انسان کامل را دارد تا پیروان خود را برای اینکه بتوانند درجه والای انسانی را کسب کنند، به آن راهنمایی کند.

اسلام در این الگو فقط می‌تواند در مکتب اهل بیت(ع)، که مذهبی نظام‌مند است، خلاصه شود. این نوع اسلام می‌تواند جوابگوی عطش معنوی انسان در جهان معاصر باشد.

ایکنا ـ چگونه اسلام نیاز انسان به سعادت و شادی را تفسیر می‌کند؟

خوشبختی در ذات خود انسان است، زیرا همه انسان‌ها تمام تلاش خود را برای دستیابی به سعادت به‌ کار می‌گیرند. متأسفانه، اکثر مردم درک درستی از خوشبختی ندارند. اسلام بیان می‌کند که در پس این خوشبختی نسبی، سعادتی حقیقی و ابدی وجود دارد و برای رسیدن به آن، انسان باید به سمت خوشبختی واقعی، شناخت مسیر دستیابی به آن و موانعی که او را از رسیدن به سعادت بازمی‌دارند گام بردارد.

ایکنا ـ آیا این دین می‌تواند اضطراب ذهنی انسان معاصر را کاهش دهد؟

البته، زیرا اسلام توضیحی شگفت‌انگیز ارائه داده است؛ نخست اینکه زندگی واقعی انسان در جهان نیست. مرگ یک ویرانی نیست، بلکه فرایندی صرف برای یک زندگی کامل است. دوم، اسلام برقراری ارتباط و پیوستگی با خدا را از طریق عبادت، اذکار و دعا به بشر می‌آموزد که این امر موجب تقویت روحیه انسان و از بین رفتن اضطراب و تشویش ذهنی او در این روزها خواهد شد. سوم، ایمان به وجود امام عصر، حضرت مهدی موعود(عج)، همیشه و حتی در سخت‌ترین شرایط امید به نجات بشریت از تنگناهای زندگی می‌دهد.

ایکنا ـ با شیوع کرونا در جهان، بسیاری از افراد مجبور به ماندن در خانه هستند و همین امر باعث شده که مشکلات روحی برای آنها ایجاد شود. توصیه اسلام برای حفظ روحیه در این شرایط چیست؟

ویروس کرونا در سرتاسر جهان شیوع یافته و تعهد ما برای ماندن در خانه ممکن است با تبعاتی چون مشکلات روحی، روانی همراه باشد. در این زمینه اسلام به ما می‌آموزد كه با خود خلوت كنیم و دوباره به هدف نهایی زندگی خود بیندیشیم. در طول مسیر زندگی همیشه مشغول مسائل خارج از خودمان بودیم اما اکنون به ما گفته می‌شود که متوجه بُعد درونی خودمان باشیم. دستورات دینی ما بر تقویت معنویت فردی تأکید دارد و چه موقعیتی از این بهتر که از فرصت کنونی برای تزکیه نفس و پرورش معنویت بهره ببریم و خود را مشغول امور مثبت و مفید کنیم.

خُلِقَ الْإِنْسَانُ ضَعِيفًا؛ تا زمانی که انسان نیازی به درس گرفتن داشته باشد، جایی برای تکبر وجود ندارد. چگونه یک ویروس کوچک می‌تواند قادر به از بین بردن جهان و به زانو درآمدن قدرت‌هایی بزرگ چون آمریکا باشد. این پدیده را پیامی می‌بینم که نشان می‌دهد در پیچ تغییر تاریخی زندگی انسان قرار داریم

ایکنا ـ دیدگاه اسلام درباره شرایطی مانند اوضاع کنونی جهان که تحت تأثیر کروناست چیست؟

طبق آیه قرآن انسان ضعیف خلق شده است: «يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُخَفِّفَ عَنْكُمْ وَخُلِقَ الْإِنْسَانُ ضَعِيفًا: خدا مى‏‌خواهد تا بارتان را سبك گرداند و [مى‏‌داند كه] انسان ناتوان آفريده شده است»(28، سوره نساء). تا زمانی که انسان نیازی به درس گرفتن داشته باشد، جایی برای تکبر وجود ندارد. فقط خداوند صاحب قدرت مطلق است و چگونه یک ویروس کوچک می‌تواند قادر به از بین بردن جهان و به زانو درآمدن قدرت‌هایی بزرگ چون آمریکا باشد. این پدیده را به عنوان پیامی می‌بینم که نشان می‌دهد در پیچ تغییر تاریخی زندگی انسان قرار داریم.

گفت‌وگو از محمدحسن گودرزی