کد خبر: ۳۹۰۲۳۵۹

تاریخ: ۱۲ خرداد ۱۳۹۹ - ۱۱:۳۲

یادداشت /

کرونا در جغرافیای جهانی / ضرورت مرور و تحلیل پیامد‌های جهانی و بین‌المللی کرونا

کرونا مرز‌های جغرافیایی را درنوردیده و به یک پدیده جهان‌شمول بدل شد که قطعاً در این شرایط شبکه‌های برون‌مرزی کشورمان بیش از پیش می‌توانند به مرور و تحلیل پیامد‌های جهانی و بین‌المللی کرونا بپردازند، تجربیات ایران در مدیریت این ویروس را در اختیار مردم جهان قرار دهند و از تجربه‌های موفق کشور‌های دیگر در کنترل و مهار بیماری مستند تولید کنند.

به گزارش ایکنا، سیدرضا صائمی، روزنامه‌نگار و منتقد سینما و تلویزیون، در یادداشتی که در اختیار ایکنا قرار داده است، از برنامه‌های شبکه‌های برون‌مرزی صداوسیما درباره کرونا انتقاد کرد و نوشت: «عالم‌گیر شدن ویروس کرونا که سویه ترسناکی از جهانی شدن را به نمایش گذاشت و تجربه‌پذیر کرد از یک سو و پیامد‌های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی آن در جوامع بشری از سوی دیگر، قطعاً موقعیت و سوژه داغ و نابی ایجاد کرد که نمی‌توانست از تیررس رسانه‌ای شبکه‌های برون مرزی خارج باشد. قطعاً پرداختن به این موضوع هم ضرورت رسانه‌ای و اجتماعی داشت هم اینکه همه مخاطبان شبکه‌های برون مرزی در هر نقطه از جهان با این مسئله درگیر بودند و از حیث ادبیات خبرنگاری، موضوع از بیشترین عنصر فراگیری برخوردار بود.

در این مدت شبکه‌های مختلف برون مرزی ایران تلاش کردند در قالب ویژه‌برنامه یا برنامه‌های روتین و مرتبط خود به این مسئله پرداخته و از زوایای گوناگون این سوژه را مورد واکاوی و بازنمایی قرار دهند. از جمله در برنامه «آفریقا امروز» (Africa Today) در شبکه پرس تی وی که ضمن مروری بر گسترش شیوع کرونا در کشور‌های آفریقایی و تلاش این کشور‌ها برای کاهش تعداد مبتلایان به این ویروس، اقدامات سازمان جهانی بهداشت در حمایت از دولت‌های آفریقایی به منظور مقابله با ویروس کرونا از جمله ارسال هزاران کیت تست ویروس کووید ۱۹ و ارائه آموزش در زمینه خدمات درمانی و مراقبتی از بیماران مبتلا مورد واکاوی قرار داد.

در واقع برنامه هم واجد سویه اطلاع‌رسانی بود و هم آموزشی با کارکرد پیشگیرانه که راهکار‌های مقابله با کرونا را در کشور‌های آفریقایی به تصویر می‌کشید. از سوی دیگر این برنامه با نگاهی به نقش مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری کرونا در مقابله با گسترش این ویروس در این قاره، تأثیر شیوع کرونا بر وضعیت اقتصادی و معیشتی زندگی مردم آفریقا و اقدامات دولت‌هایی همچون اوگاندا، روآندا و غنا در کمک و حمایت از مردم خود به منظور تقلیل فشار‌های اقتصادی را مورد نقد و بررسی قرار داد و تأثیرات بحران کرونا بر اقتصاد و معیشت را هم بررسی کرد.

همچنین برنامه «ما مردم» شبکه پرس تی وی نیز در یکی از قسمت‌های خود با نگاهی به اقدام دونالد ترامپ در مقصر جلوه دادن همه افراد در خصوص نداشتن استراتژی مناسب در برابر ویروس کرونا و تبدیل شدن آمریکا به کانون این ویروس را بررسی کرد. در این برنامه همچنین ضمن واکاوی اهداف دونالد ترامپ در مقصر جلوه دادن سایرین در گسترش کرونا در آمریکا، اقدام وی در تعلیق کمک مالی به سازمان جهانی بهداشت و اتهامات وی علیه این نهاد مورد نقد و تبادل نظر قرار گرفت و در واقع نسبت سیاست و سلامت در آمریکا با محوریت بحران کرونا مورد نقد واقع شد.

از نکات جالب این برنامه نگاهی به پیامد‌های اقدامات دونالد ترامپ در گسترش همه‌گیری ویروس کرونا، مروری بر آمار مبتلایان و مرگ و میر ناشی از کرونا در آمریکا و واکاوی تأثیر رفتار‌ها و اقدامات دونالد ترامپ در نتیجه انتخابات ریاست جمهوری پیش رو بود. از سوی دیگر در این برنامه با پرداختن به چالش‌های کشور‌های آفریقایی در اجرای طرح فاصله‌گذاری اجتماعی و ایجاد خطر برای بیش از ۲۰ میلیون شغل در اثر شیوع کرونا، بخشی دیگر از بحران کرونا در سطح بین‌المللی مورد بررسی قرار گرفت.

در شبکه هیسپان تی وی نیز برنامه «شیشه دارو» نگاه متفاوتی به مقوله کرونا داشت و به قطع کمک‌های ایالات متحده امریکا به سازمان بهداشت جهانی (WHO) در بحبوحه اضطراری که دنیا به دلیل وجود کرونا ویروس در حال تجربه است پرداخت. کارشناسان این برنامه معتقد بودند این اقدام ترامپ در واقع از بین بردن صدای این سازمان با آثار کشنده و خطرناک برای کل بشریت است. برنامه «شکاف اقتصادی» این شبکه نیز با رویکردی اقتصادی به مسئله کرونا پرداخت و تأثیر ویروس کرونا روی اقتصاد جهان و از همه مهم‌تر اتحادیه اروپا، مشاغل از بین رفته، خطوط تولید فلج شده، تاجر‌های ورشکسته شده و اقتصاد در حال سقوط را مورد نقد و بررسی قرار داد.

در این برنامه اشاره شد آخرین بحران جهانی مربوط به سال ۲۰۰۸ بود که ابعاد آن به این گستردگی نبوده و با اقداماتی در سیستم بانکداری جلوی بحران گرفته شد، اما امروزه شاهد یک بازی کاملاً جدید هستیم؛ سقوط ناشی از ویروس کرونا که تأثیر آن در سراسر جهان، از شرق به غرب نمایان است و اروپا در مرکز این بحران قرار دارد و پیامد‌های غم انگیز زیادی را متحمل شده است. پیامدهایی، چون از دست دادن انسان‌ها تا تعطیلی شرکت‌هایی که کارمندانشان مجبور شدند به دولت متوسل شوند.

این‌ها چند نمونه از برنامه‌های شبکه‌های برون مرزی درباره بحران کرونا و تأثیرات آن به ویژه بر دو حوزه اقتصاد و سیاست بود که در کنار بخش‌های خبری مربوط به این ویروس، تصویری از تلاش شبکه‌های برون مرزی برای پرداخت به این ویروس بود. بدیهی است با توجه به ادامه روند این بحران و پیامد‌های گسترده ناشی از آن، ظرفیت بالایی برای تولید برنامه درباره کرونا و واکاوی آن از منظر‌های گوناگون وجود دارد که این شبکه‌ها می‌توانند به آن بپردازند. به‌ویژه تولید و پخش مستند درباره کرونا و پیامدهایش ظرفیت بالایی برای پردازش رسانه‌ای داشته و در این شرایط از مخاطب بالفعل بالایی برخوردار است.

واقعیت این است که کرونا مرز‌های جغرافیایی را درنوردیده و به یک پدیده جهان‌شمول بدل شده و قطعا در این شرایط شبکه‌های برون‌مرزی کشورمان همچون پرس تی‌وی و العالم بیش از پیش می‌توانند به مرور و تحلیل پیامد‌های جهانی و بین‌المللی کرونا بپردازند، تجربیات ایران در مدیریت این ویروس را در اختیار مردم جهان قرار دهند و از تجربه‌های موفق کشور‌های دیگر در کنترل و مهار بیماری برنامه و مستند تولید کنند.»