کد خبر: ۳۹۱۲۷۴۸

تاریخ: ۰۶ مرداد ۱۳۹۹ - ۰۸:۴۸

بازخوانی صفحه‌ای سیاه پس از 34 سال/

کشتار حجاج در مکه، آل سعود و حج بی‌برائت

ششم ذی‌الحجه 1407 یادآور روزی تلخ در جهان اسلام است که طی آن صدها ایرانی در مراسم حج از سوی مأموران آل سعود قتل عام شدند و هنوز هم پس از 34 سال، مشی جاهلیت را تداعی می‌کند.

به گزارش ایکنا، روز ششم ذی‌الحجه ۱۴۰۷ (برابر با ۹ مرداد ۱۳۶۶)، که در تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران به تاریخ قمری «شهادت مظلومانه زائران خانه خدا به دست مأموران آل سعود» ثبت شده و امروز سی‌و‌چهارمین سالروز قمری آن است، فاجعه‌ای دردناک در مکه رخ داد؛ مراسم برائت از مشرکین که از سوی حجاج برگزار می‌شد، از سوی دولت سعودی به خاک و خون کشیده شد و در این میان بسیاری از ایرانی‌ها به شهادت رسیدند.

براساس شواهد موجود، سازمان مجاهدین خلق (منافقین)، رژیم بعث عراق و رژیم آل‌سعود با ائتلاف با یکدیگر این جنایت را رقم زدند و پس از آن سازمان به سرعت دست به تصفیه زده و کوشید آن دسته از اعضا را که به نوعی از پشت پرده کشتار حجاج اطلاع داشتند سر به نیست کند تا مانع از فاش‌شدن پشت پرده این فاجعه شود.

سازمان مجاهدین خلق (منافقین)، رژیم بعث عراق و رژیم آل‌سعود با ائتلاف با یکدیگر این جنایت را رقم زدند و پس از آن سازمان کوشید آن دسته از اعضا را که به نوعی از پشت پرده کشتار حجاج اطلاع داشتند سر به نیست کند

مراسم حج سال 66، یکی از صفحات سیاه کتاب پر جنایت آل‌ سعود را رقم زد و در آن بیش از 300 نفر از شهروندان ایرانی در سرزمین وحی مظلومانه به شهادت رسیدند، این واقعه در مکانی رخ داد که برای اعراب جاهلیت حرمت داشت اما این حرمت از سوی ‌سعودی‌ها شکسته شد. در این فاجعه حتی به زنان و جانبازان هم رحم نشد و تعداد زیادی از کشته‌‌شدگان زنان بودند. این حادثه غمناک در روز جمعه روی داد و با جمعه خونین مکه عوامل استکبار صفحه‌ سیاه دیگری را در تاریخ ثبت کردند.

برائت در قرآن و سیره معصومین

عنوان برائت از مشرکان در آیات متعدد قرآن و در سوره‌های نساء، انعام، یونس، حجر، قصص، روم، فصلت، توبه، بینه و احزاب آمده و این عمل ریشه در سنت ابراهیمی دارد. طبق آیات سوره ممتحنه برای نخستین‌‌بار حضرت ابراهیم (ع) بیزاری خود را از مشرکان و بت‌‌هایی که مورد پرستش قرار می‌گرفت، اعلام کرد. در تاریخ اسلام هم زمانی که مکه از سوی مسلمانان فتح شد، برخی مشرکان پیمان عدم تعرضی را که میان آنان و رسول اکرم(ص) بسته شد نقض کردند. پس از این واقعه بود که سوره برائت (توبه) نازل شد و حضرت علی ‌بن ابیطالب(ع) به دستور پیامبر، این آیات را در مراسم حج سال نهم هجری برای حاضران خواند.

این شیوه اعلام برائت از عملکرد مشرکانه در سیره ائمه معصومین نیز استمرار پیدا کرد. سال 58 هجری امام حسین(ع) در مراسم حج از طغیان‌گری معاویه گفت و از زائران خواست پیام او را به دیگران برسانند. این عمل سال 60 هم تکرار شد. زمانی که یزید‌بن‌ معاویه بر جای پدر نشست، امام حسین(ع) با استفاده از موقعیت حج، جفاکاری این خلیفه به ‌ناحق را برای حجاج تشریح کرد. امام سجاد(ع) هم در مواجهه با عبدالملک مروان، خلیفه اموی در مراسم حج از مفاسد هیئت حاکمه گفت. این سنت اسلامی در دوره‌‌های پر فراز و نشیب تاریخ تشیع با شدت و ضعف‌هایی ادامه یافت.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی، امام خمینی(ره) به استناد سیره علوی طی پیامی، موقعیت خطیر جهان اسلام را متذکر شد و از حجاج بیت‌الله الحرام خواست در این همایش بزرگ مسائل و مشکلات جهان اسلام را بازگو کنند. از آن پس بود که مراسم برائت از مشرکان از سوی زائران ایرانی همه ساله و پیش از آغاز مراسم حج برگزار می‌‌شد.

اعلام برائت از مشرکین از سوی امام(ره)، مخالفت‌های زیادی در پی داشت و برخی علمای سلفی به بهانه‌های مختلف تلاش می‌کردند از اهمیت آن بکاهند، علمای سعودی نیز مدعی شدند برائت از مشرکان عملی انفرادی است و نباید به شکل گروهی و راهپیمایی برگزار شود و به دلیل ایجاد مزاحمت بدعت در دین است.

روز واقعه

در ششم ذی الحجه 1407 به نظر می‌رسید عربستان با سازماندهی قبلی خود را برای حمله به مراسم برائت از مشرکین زائران ایرانی آماده کرده است، این برنامه با حضور زائران ایرانی و غیر ایرانی در ساعت 16:30 دقیقه آغاز شد و شرکت‌کنندگان با پلاکاردهای ضد آمریکایی و ضد اسرائیلی، شعارهایی در مخالفت با استکبار و برائت از عوامل آن سر دادند، پس از قرائت پیام امام(ره) و سخنرانی نماینده ایشان و پایان مراسم، حجاج مورد حمله پلیس سعودی قرار گرفتند و از ساختمان‌های اطراف نیز سنگ و آجر به سوی آنان پرتاب شد.

در بیانیه رسمی وزارت کشور سعودی در هشتم ذی‌ الحجه، آمار تلفات این حادثه 402 کشته اعلام شد که 275 نفر آنان ایرانی و نیمی از آنان زن بودند و 649 زخمی. اما منابع ایرانی از کشته شدن 325 نفر با تفکیک 203 زن و 122 مرد خبر دادند

استفاده پلیس سعودی از گاز اشک‌آور و شلیک رگبار بسیاری از زائران را به شهادت رساند و تعدادی نیز مجروح شدند و درگیری و محاصره محل اقامت زائران تا 11 شب ادامه داشت.

عربستان و متولیان مدعی دفاع از حرمین شریفین پس از این حادثه، برای جلب رضایت افکار عمومی، حجاج را آشوبگر و اخلال‌گر خواندند و تلاش برای حفاظت از مراسم حج را بهانه خود در این جنایت دانستند، آن‌ها ایرانیان را متهم به حمله به نیروهای پلیس با سلاح سرد کرده و حمله مسلحانه به حجاج را نیز انکار کردند، هر چند فیلم‌ها و تصاویر منتشرشده از این واقعه خلاف این ادعاها را ثابت کرد.

بنای یادبود شهدای واقعه حج 1366 در بهشت زهرای تهران

در بیانیه رسمی وزارت کشور سعودی در هشتم ذی‌ الحجه، آمار تلفات این حادثه 402 کشته اعلام شد که 275 نفر آنان ایرانی و نیمی از آنان زن بودند و 649 زخمی. اما این آمار از سوی ایران مورد تشکیک واقع شد و منابع ایرانی از کشته شدن 325 نفر با تفکیک 203 زن و 122 مرد خبر دادند.

بیانات امام (ره) پس از جمعه خونین مکه

امام خمینی پس از این حادثه آن را مایه رسوایی آل سعود دانست و در واکنش به این جنایت سعودی‌ها اعلام کرد: «آن‌ها به دست خود اسباب افتضاح و رسوایی خود را فراهم کردند، ما اگر می‌‌خواستیم به جهان اسلام ثابت کنیم که کعبه‌ داران کنونی لیاقت میزبانی سربازان و مهمانان خدا را ندارند و جز تأمین آمریکا و اسرائیل و تقدیم منافع کشورشان به آن‌ها کاری از دستشان برنمی‌‌آید، به این خوبی نمی‌‌توانستیم بیان کنیم، و به این اندازه که کارگزاران‌ بی ‌اراده حاکمیت سعودی در این قساوت و بی ‌رحمی عمل کردند، موفق نمی‌‌شدیم.»

ساخت بنای یادبود و چاپ تمبر

پس از این حادثه که خانواده‌های زیادی را داغدار کرد، بنای یادبودی بر آرامگاه شهدای واقعه حج ۱۳۶۶ در بهشت‌زهرا ساخته شد و در همان سال نیز تمبری از سوی پست جمهوری اسلامی ایران به یاد حجاج شهید با عنوان «قتل‌عام حجاج بیت الله الحرام در راهپیمایی برائت از مشرکین جمعه خونین ذی الحجه ۱۴۰۷ ه‍.ق ۹ امرداد ۱۳۶۶ ه‍. ش» چاپ شد تا یاد آنان برای همیشه در تاریخ ماندگار بماند.

جمعه خونین مکه قطع رابطه سیاسی ایران و عربستان را در پی داشت و سفارتخانه این کشور در تهران تعطیل شد، برائت از مشرکین هم از سال 1367 تا 1369 به مدت سه سال متوقف و در 1370 از سر گرفته شد، این اقدام سعودی‌ها در رسانه‌ها بازتاب زیادی داشت.

تمبر یادبود شهدای جمعه خونین مکه در حج 1366

این جنایت شنیع جاهلیت پیش از اسلام را یک بار دیگر به جهانیان نشان داد و این واقعیت را به اثبات رساند که عربستان از حج به عنوان ابزاری برای خدمت به رهبران خود در کاخ سفید و تلاویو سوء استفاده و به هر شکلی تلاش می‌کند از سیاست‌های ضد انسانی آمریکا و رژیم صهیونیستی حمایت کند.

کشورهایی که از حج تحریم شدند

اما سیاست‌های وهابیت علیه امت عربی و اسلامی به جمعه خونین مکه ختم نمی‌شود؛ بلکه مزدوران آل سعود در سال‌های متمادی به بهانه‌های مختلف حج را برای مسلمانان تعدادی از کشورهای جهان تحریم کرده‌اند که بیانگر تحمیل میل و سلیقه شخصی خود بر بزرگ‌ترین تجمع عبادی اسلامی در جهان است. نمونه‌هایی از تحریم حج از سوی سعودی‌ها بدین شرح است:

1 ـ ممانعت از حضور یمنی‌ها، عراقی‌ها، مصری‌ها، سوری‌ها، ایرانیان و مراکشی‌ها و هم‌فکران آنان در حج طی سال‌های 1805 تا 1808 به این بهانه که آنان وهابیت را تکفیر کرده‌اند.

جمعه خونین مکه این واقعیت را به اثبات رساند که عربستان از حج به عنوان ابزاری برای خدمت به رهبران خود در کاخ سفید و تلاویو سوء استفاده و از سیاست‌های ضد انسانی آمریکا و رژیم صهیونیستی حمایت می‌کند

2 ـ ممانعت از مشارکت شهروندان سوری در حج در سال 1959 و جلوگیری از حضور زائران یمنی در این مراسم عبادی پس از انقلاب 26 سپتامبر 1962 یمن (جنگ داخلی یمن شمالی).

3 ـ منع حجاج لیبیایی از فریضه حج پس از سانحه «لاکربی» در اواخر سال 1988 به دلیل فشارهای واشنگتن، لندن و پاریس. در این سانحه هوایی پرواز شماره ۱۰۳ خطوط هوایی آمریکا با بمب‌گذاری متلاشی شد و آمریکا و بریتانیا، لیبی را مسئول این بمب‌گذاری معرفی کردند.

4 ـ ممانعت زائران سوری از حضور در حج از سال 2011 به بهانه جنگ دولت سوریه با گروه‌‌های افراط‌گرایی که از سوی عربستان تأمین مالی می‌شوند. هنوز هم این تحریم ادامه دارد و مشابه آن نیز برای ساکنان تحت سیطره دولت نجات ملی یمن از سال 2015 به دلیل مخالفت با حمله ائتلاف سعودی ـ اماراتی به یمن در حال اجراست.

5 ـ منع قطری‌ها از حج و عمره در پی بحران دیپلماتیک به وجودآمده میان قطر و عربستان از پنجم ژوئن 2017 و همچنین تحریم تعدادی از کشورهای اسلامی فقیر آفریقایی از فریضه حج به دلیل مخالفت با قطع روابط با قطر.

این‌‌گونه سیاست‌ها نشان‌ می‌دهد عربستان بیش از هر چیز با فریضه اسلامی حج براساس منافع و علایق خود عمل می‌کند؛ در صورتی که مقامات آل سعود و خادمان حرمین شریفین بهتر است در این راستا منعطف‌تر عمل کرده و حج را مجالی برای اتحاد امت اسلام دانسته و روز به روز برای تقویت صفوف و یکپارچگی مسلمانان در این فرصت عبادی بیشتر تلاش کنند.

گزارش: زهرا نوکانی