کد خبر: ۳۹۲۱۹۳۰

تاریخ: ۱۹ شهريور ۱۳۹۹ - ۱۳:۰۷

طیبی تصریح کرد:

کرونا علاقه به تولید بومی را در سال جهش تولید بیشتر کرد

در پایان نیمه اول سال به سراغ جهاددانشگاهی به عنوان مجموعه‌ای تولیدی در حوزه فناوری و نوآوری رفته‌ایم تا وضعیت حمایت مدیران کشور از تولید را در سال جهش تولید جویا شویم. سالی که با شیوع کرونا و محدودشدن صادرات و واردات، افزایش تمایل به تولید انتظار می‌رود.

به گزارش ایکنا، فارس نوشت: امسال از سوی مقام معظم رهبری به نام سال جهش تولید نام‌گذاری شده است. این چندمین سال پیاپی است که رهبری انقلاب بر موضوع تولید تاکید می‌کنند که نشان از اهمیت این مقوله دارد.

وقتی بحث تولید به میان می‌آید به ویژه در حوزه فناوری، مجموعه جهاددانشگاهی یکی از مجموعه‌های بزرگ تولیدی در حوزه فناوری و نوآوری در کشور محسوب می‌شود؛ به طوری که بسیاری از فناوری‌های نوین در کشور ردپایی در این مجموعه دارند. از این رو در آخرین ماه از نیمه اول سال به سراغ این مجموعه رفته‌ایم تا وضعیت تولید و حمایت مدیران تصمیم‌ساز و تصمیم‌گیر کشور از تولیدات فناورانه بومی در سال جهش تولید را جویا شویم. امسال در سال جهش تولید، عامل دیگری هم در کشور تاثیر گذاشته است؛ با شیوع ویروس کرونا در جهان و در ایران که راه صادرات و واردات بسیاری از کشور‌ها را محدود کرده و انتظار می‌رود تغییری در تعداد مشتری‌های داخلی تولیدات بومی از نظر کثرت ایجاد شده باشد. در این‌باره به با حمیدرضا طیبی، رئیس جهاددانشگاهی کشور به گفت‌وگو نشسته‌ایم.

همچنین یکی دیگر از موضوعات جنجالی این روزها، قرارداد ۲۵ ساله همکاری ایران و چین است که نظرات متعدد موافق و مخالفی را در پی داشته است، یکی از منتقدان جدی این همکاری، تولیدکنندگان و مجموعه‌های صنعتی کشور هستند که نگرانی خود را از همکاری با این کشور تولیدکننده بزرگ ابراز می‌کنند. در این‌باره هم نظرات رئیس جهاددانشگاهی کشور را به عنوان رئیس یک سازمان تحقیقاتی و تولیدی بزرگ در کشور، جویا شده‌ایم. مشروح این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید.

‌

مقام معظم رهبری امسال را سال جهش تولید نام‌گذاری کرده‌اند و مجموعه جهاددانشگاهی کشور هم یکی از مجموعه‌های بزرگ تولیدی در حوزه فناوری و نوآوری محسوب می‌شود. آیا امسال با نام‌گذاری به نام جهش تولید، تغییری در مشتری‌های داخلی تولیدات بومی ایجاد شد؟

‌
به دلیل شدت تحریمی که به واسطه کشور آمریکا اعمال می‌شود و تبعات آن که دیگر کشور‌ها حاضر نیستند با ما همکاری و کار کنند و همچنین شیوع ویروس کرونا در کشور و در جهان، باعث شده که بسیاری از افرادی در کشور که خیلی علاقه داشتند که به خارج از کشور بروند و خرید‌های خارجی را انجام دهند، اکنون مجبور شده‌اند که به سمت داخل بیایند. بسیاری از این افراد هم البته مدیران خوب و دلسوزی بودند که تحت فشار برخی کارشناسان و مدیران خود قرار داشتند.

اکنون فرصت خوبی فراهم شده که مدیران حمایت بیشتری از تولید داخل داشته باشند و به طور کلی به واسطه مجموعه این فشار‌ها به تدریج مراجعه به ما بیشتر می‌شود. البته علاقه‌مند بودیم که این مراجعات کاملا با اختیار و برنامه باشد نه از روی اجبار؛ زیرا اگر مراجعه به داخل اجباری باشد، وقتی که اجبار برداشته شود، ممکن است شرایط دوباره به حالت قبل بازگردد. رئیس جهاد دانشگاهی کشور تصریح کرد:، اما در نهایت با همه این شرایط، فرصت بسیار خوبی ایجاد شده است و در حال حاضر افراد بیشتری نسبت به قبل در حال مراجعه به مجموعه جهاد دانشگاهی کشور برای نیاز‌های فناورانه و نوآورانه هستند.

به دلیل شدت تحریم آمریکا و تبعات آن که کشور‌ها حاضر نیستند با ما کار کنند و همچنین به دلیل شیوع کرونا، بسیاری از افرادی که در کشور علاقه داشتند به خارج از کشور بروند و خرید‌های خارجی را انجام دهند، اکنون مجبور شده‌اند به سمت داخل بیایند. البته بسیاری از این افراد هم از مدیران خوب و دلسوزی بودند که تحت فشار برخی کارشناسان و مدیران خود قرار داشتند.

همچنین در مجموعه جهاددانشگاهی کشور در دیداری که پیش از این با مقام معظم رهبری داشتیم و بعد از آن دیدار ۳۱ پروژه فناورانه و نوآورانه در جهت رفع نیاز‌های کشور به مجموعه جهاد دانشگاهی کشور سپرده شد؛ بودجه‌ای که برای این پروژه‌ها تامین شد فرصتی را به وجود آورده بود که در کنار پیگیری‌های شدید قبلی، قبل از این هم با همه حوزه‌های مرتبط ارتباط داشتیم که از فناوری‌های تولید شده مجموعه جهاددانشگاهی کشور استفاده کنند و بتوانیم فناوری‌های جدیدی را تولید کنیم.

در حال حاضر ۳۱ پروژه فناورانه و نوآورانه در دست اجرا توسط مجموعه جهاددانشگاهی کشور این ابزار را در اختیار ما قرارداده که در شرایطی که مراجعات بسیاری برای تامین ابزار و تجهیزات و خدمات به ما می‌شود می‌گوییم که هزینه تامین و تولید فناوری را تامین می‌کنیم، اما تضمین خرید و قرارداد خرید را باید ببندید که خیالمان راحت باشد وقتی سرمایه گذاری می‌کنیم و یک فناوری را تولید می‌کنیم حتما بازار داشته باشد. مانند اصلاح نژاد دام، بحث هیبریدی و مرغ لاین که پروژه‌های ملی هستند که با وزارت جهاد دانشگاهی در حال همکاری هستیم که به یاری خدا وقتی محصول به نتیجه رسید در اختیار جامعه قرار بگیرد.

در مجموع چه به اجبار چه از جهت پاسخی که به پیام رهبری برای جهش تولید داده باشند، نسبتا رجوع به داخل برای استفاده از توان و تولید داخل بیشتر است.

‌

یکی از انتقادات موافقان خرید‌های خارجی، نبود جایگزین بومی در محصول مورد نظر است؛ این انتقاد به ویژه در حوزه‌های علمی و فناورانه بیشتر شنیده می‌شود. در این باره چه نظری دارید؟

‌
با یقین و اطمینان می‌گوییم که معتقدیم که در کشور مشکلی در زمینه توسعه علمی و فناورانه نداریم و آنچه که مشخص است بیشتر برنامه‌ریزی‌های بلندمدت برای پیشرفت است که در آن برنامه‌ها، نیاز است که تقسیم کار ملی شده باشد و ماموریت‌ها سپرده شوند. سازمان‌های مشخص نباید کار موازی انجام دهند و هم پوشانی نداشته باشند تا کار به روانی در بخش‌های مختلف انجام شود.

متاسفانه در برنامه‌های بلندمدت موفق نیستیم. مشکل این است که بیش از حد سیاسی شده‌ایم و باعث شده که نتوانیم در مسائل ملی کشور که یکی از مهم‌ترین آن‌ها پیشرفت و تحقق اقتصاد دانش بنیان است برنامه‌های بلندمدت داشته باشیم.

متأسفانه در برنامه‌های بلند مدت موفق نیستیم. مشکل این است که به نظر می‌رسد مقداری بیش از حد سیاسی شده‌ایم و باعث شده که نتوانیم در مسائل ملی کشور که یکی از مهم‌ترین آن‌ها پیشرفت و تحقق اقتصاد دانش بنیان است که رهبر معظم انقلاب هم بیش از ۲۰ سال که به طور مرتب به درستی بر این موضوع تاکید می‌کنند، برنامه‌های بلند مدت داشته باشیم.

به عنوان یک محقق و به عنوان رئیس یک سازمان تحقیقاتی به شدت علاقه‌مند هستند که به من ماموریت مشخص بدهند که شما فلان مسئله کشور را حل کنید و از همه ظرفیت‌های کشور هم استفاده کنید، اما فقط مسئله را حل کنید.

در حال حاضر رویه عکس است؛ اکنون ما مدام می‌رویم و اعلام می‌کنیم که ما می‌توانیم فلان مسئله را حل کنیم، اجازه دهید فلان کار را انجام دهیم. این روال باید کاملا عکس شود و مدیران و مسوولان اجرایی کشور برنامه ریزی بلند مدت کنند و به صورت ماموریت محور به سازمان‌ها بگویند که فلان کار‌ها را انجام دهید تا در نهایت به اقتصاد دانش بنیان برسیم.

‌

چندی است موضوع قرارداد همکاری ۲۵ ساله میان دو کشور ایران و چین مطرح شده و این موضوع در رسانه‌ها و افکار عمومی هم بازتاب زیادی داشته است؛ به عنوان رئیس یک سازمان تحقیقاتی و تولیدی بزرگ در حوزه فناوری و نوآوری در کشور، درباره همکاری با کشور تولیدکننده بزرگ چین به نظری دارید؟

‌

درباره قرارداد ۲۵ ساله همکاری ایران و چین که اخیرا مطرح شده و همچنین درباره موضوع تمدید قرارداد ۲۰ ساله همکاری ایران و روسیه صحبت‌هایی وجود دارد.

در قرارداد ایران و چین، باید بسیار هوشمند باشیم و به چین به عنوان بازار محصولات خودمان نگاه کنیم. در غیر این صورت چین به ما به عنوان بازار محصولات خودش در حوزه‌های مختلف نگاه خواهد کرد و به شدت هم علاقمند به فروش محصول کامل بدون انتقال تکنولوژی است.

در موضوع این همکاری باید بسیار هوشمند باشیم و این قرارداد را یک فرصت برای خود بدانیم. باید به چین به عنوان بازار محصولات خودمان نگاه کنیم. زیرا اگر هوشمند نباشیم حتما چین به ما به عنوان بازار محصولات خودش در حوزه‌های مختلف نگاه خواهد کرد و البته به شدت هم علاقمند است که محصول کامل بفروشد و انتقال تکنولوژی هم نداشته باشد.

یعنی اگر بازاری را در اختیار چین قرار می‌دهیم باید در کنار خرید محصول، انتقال تکنولوژی هم صورت بگیرد و فقط بخشی از بازار را در اختیارش قرار دهیم. باید هر جا که خودمان صاحب دانش تکنولوژی شدیم بازار را تامین کنیم و حتی در کشور‌های دیگر به دنبال بازار برای فروش محصولاتمان بگردیم. همچنان که هم اکنون هم در موارد دیگری که قابلیت تولید داریم باید در چین به دنبال بازار بگردیم.

چین کشور خوبی برای تامین مواد اولیه و قطعات برای پروژه‌های ما است. اگر این هوشمندی وجود داشته باشد؛ به ویژه در حوزه‌هایی که خودمان توانمند هستیم و فناوری داریم ضرورتی به ورود یک خارجی نیست.

در مجموع می‌توانیم با هوشمندی قرارداد ۲۵ ساله همکاری ایران و چین را به یک فرصت خوب تبدیل کنیم که هم برخی از نیاز‌های اساسی و مواد اولیه را تامین کنیم و هم یک بازار صادراتی خوب برای محصولات خوب و با کیفیت ایرانی داشته باشیم. زیرا به یقین از نظر توان توسعه فناوری، ایران از چین توانمندتر است، اما باید این توانمندی را باور کنیم و سپس برای اجرایی شدن آن برنامه‌ریزی کنیم.

نمی‌توان با صفر و یک موضوع قرارداد همکاری ایران و چین را صددرصد تایید کرد یا کاملا رد کرد.

از این جهات موضوع قرارداد ۲۵ ساله همکاری ایران و چین مهم است؛ نمی‌توان با صفر و یک موضوعی را صد در صد تایید کرد یا کاملا رد کرد. باید متون اصلی قرارداد ۲۵ ساله همکاری ایران و چین در اختیار نخبگان قرار بگیرد و نخبگان درباره آن اظهار نظر کنند.

قرارداد ۲۵ ساله همکاری ایران و چین باید با هوشمندی کامل تهیه و امضا شود؛ زیرا طبق تجربه کاری که با چینی‌ها داریم می‌گویم که چینی‌ها به شدت در عقد قرارداد زرنگ هستند و طرف را در تنگنایی قرار می‌دهند که حتما از او امتیاز بگیرند و امتیاز‌های سنگین هم می‌گیرند؛ اما اگر در مقابل آنان هوشمند باشیم مورد‌هایی بوده است که به راحتی از آنان امتیاز‌های خوب گرفته‌ایم.