کد خبر: ۳۹۳۰۱۸۱

تاریخ: ۲۸ مهر ۱۳۹۹ - ۲۰:۰۸

واکاوی اوصاف شیعیان واقعی در ماهنامه «معرفت»

دویست و هفتاد و سومین شماره ماهنامه علمی ترویجی «معرفت» شامل 9 مقاله علمی منتشر شد.

به گزارش ایکنا، دویست و هفتاد و سومین شماره ماهنامه علمی ترویجی «معرفت» به صاحب‌امتیازی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام(ره) منتشر شد.

عناوین مقالات این شماره بدین قرار است: «اوصاف شیعیان واقعی در وصایای امام محمد باقر(ع)»، «معناشناسی ارزش»، «بررسی وجوه دلالت وحدت مفهومی وجود بر وحدت حقیقت آن»، «جایگاه خیال در نظام معرفت‌شناسی صدرالمتألهین»، «تحلیل انتقادی حدوث نفس در آراء شیخ اشراق»، «بررسی تطبیقی جایگاه عقل در شناخت تجربی از دیدگاه کانت و شهید مطهری»، «نقش آراء انسان‌شناختی سارتر بر ابعاد مختلف علوم انسانی»، «بررسی و نقد ملاک این‌همانی عددی بدن از دیدگاه برخی اندیشمندان اسلامی»، «بایسته‌های تحقیق در مفاهیم فلسفی».

دلالت وحدت مفهومی وجود بر وحدت حقیقت آن

در چکیده مقاله «بررسی وجوه دلالت وحدت مفهومی وجود بر وحدت حقیقت آن» می‌خوانیم: «اعتقاد به وحدت مفهومی وجود اعتقادی فراگیر و مورد قبول همه فلاسفة اسلامی است. ایشان بر این باورند که وجود علی‌رغم کثرت مشهود در عالم تحقق، دارای مفهومی واحد در ذهن است که به ‌صورت مشترک بر همه مصادیق آن صدق می‌کند. ضمن آنکه اغلب ایشان وحدت مفهومی وجود را دال بر وحدت حقیقت آن دانسته‌اند و حتی بعضی اعتقاد به بداهت این دلالت دارند. البته وجوه متعددی بر دلالت وحدت مفهومی وجود بر وحدت حقیقت آن ذکر شده که در این مقاله به روش تحلیلی ـ‌ توصیفی به این وجوه خواهیم پرداخت».

معناشناسی ارزش

در طلیعه مقاله «معناشناسی ارزش» آمده است: «فلسفه‌های مضاف گونه‌های مختلفی‌اند که «فلسفه ارزش» یکی از آنهاست. در فلسفه ارزش، مباحث مختلفی مطرح است که ازجمله مهم‌ترین آنها، «معناشناسی ارزش» می‌باشد. این مقاله درصدد است به روش تحلیلی ـ توصیفی تعریف دقیق و جامعی از معنای ارزش ارائه دهد. ازاین‌رو، ابتدا تعریف ارزش بیان شده است. سپس با تحلیل معنای ارزش، این نتیجه حاصل آمد که ارزش، مشترک لفظی میان مطلوبیت و مقدار است. ازآنجاکه معنای موردنظر در فلسفه ارزش، مطلوبیت است، این مقاله درصدد تبیین معنای مطلوبیت، لوازم و نتایج آن برآمده است. پس از آن نیز حقیقی یا اعتباری بودن معنای ارزش، معقول اول یا ثانی بودن و نیز متواطی یا مشکک بودن آن مورد بحث قرار گرفته است. در انتها نیز آنچه می‌تواند موصوف ارزش قرار گیرد، تبیین شده است.»

اوصاف شیعیان واقعی

در طلیعه مقاله «اوصاف شیعیان واقعی در وصایای امام محمد باقر(ع)» می‌خوانیم: «این مقاله شرحی است بر کلام امام محمدباقر(ع)به جابربن یزید جعفی، در باب اوصاف شیعیان واقعی. بهره‌گیری از راهنمایی عقل در سرکشی هوا و هوس، یکی از اوصاف شایسته شیعیان است. براساس مبانی مسلم دینی، انسان دشمن درونی دارد. دو دسته تمایلات و گرایش‌ها در انسان وجود دارد که یکی میل به صعود و کمال دارد و دیگری، میل به نزول و سقوط. گرایش نوع دوم، مشترک میان انسان و همه حیوانات است و به مجموع آن «تمایلات نفس» گفته می‌شود. در مقابل، به تمایلاتی که میل به تعالی و تقرب به خدا و کمال دارند، عقل گویند. این هر دو، همواره در حال مبارزه هستند. باید در میدان مبارزه مراقب بود نفس غافلگیر و مغلوبمان نکند. برای جلوگیری از پیروی از هوای نفس، پیروی از عقل ضروری است. لازم است به احکام عقل بیندیشیم، آنها را بیاموزیم و آمادگی لازم را برای مقابله با تمایلات نفس کسب کنیم. زمانی که عقل نتواند به‌تنهایی قضاوت کند، باید افزون بر بهره‌گیری از آن، به احکام شرع نیز مراجعه نمود. امام باقر علیه السلام می‌فرمایند: برای به‌کارگیری علم، عملت را خالص کن. پایبندی به دین و عقل و شرع و احکام شریعت، راه برون‌رفت از پیروی از هوای نفس است.»