کد خبر: ۳۹۴۰۳۱۳

تاریخ: ۲۰ آذر ۱۳۹۹ - ۱۷:۲۷

نقش علوم انسانیِ اسلامی در سایر علوم بررسی شود / مروری بر برنامه‌های هفته پژوهش

عبدالساده نیسی بیان کرد: باید کارگروه‌هایی تشکیل داد که بتوانند به دانشگاه‌های دیگر کمک کنند و نقش علوم انسانی اسلامی در علوم دیگر و نقش آن علوم در علوم انسانی اسلامی نیز بررسی شود. حتی می‌توان افرادی که با این مجمع رؤسای پژوهشگاه‌های علوم انسانی اسلامی تناقض فکری دارند و یک نوع دیگر به مسائل نگاه می‌کنند، کنار هم جمع کرد و این مجمع می‌تواند فضای خوبی برای گفتمان‌های مبتنی بر پژوهش و مطالعات علمی باشد.

به گزارش ایکنا، مراسم افتتاحیه همایش مجازی «علوم انسانی – اسلامی، پژوهش و فناوری»، امروز، 20 آذر با سخنرانی عبدالساده نیسی، مدیر کل دفتر حمایت و پشتیبانی امور پژوهشی و فناوری وزارت علوم؛ حجت‌الاسلام والمسلمین حکیمیان، رئیس پژوهشگاه حوزه و دانشگاه؛ غلامحسین رحیمی، معاون پژوهشی و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری؛ حسینعلی قبادی، رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی؛ حجت‌الاسلام و المسلمین بهرامی، رئیس مرکز  تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی و محمدجواد هراتی، رئیس پژوهشگاه علوم و معارف برگزار شد. در ادامه متن صحبت‌های عبدالساده نیسی را می‌خوانید؛

هفته پژوهش و فناوری را شروع کرده‌ایم و برنامه‌های استانی، آغاز برنامه‌های مد نظر است. توافق‌نامه‌ای با وزارت کشور امضا شد تا استانداری با دانشگاه استان، برنامه‌ها را اجرا کنند. اطلاعات خوبی به دست ما رسیده که در زمینه علوم انسانی در شیراز اتفاق‌های خوبی رخ داده است. مسائل مهمی با استانداری‌ها در بخش علوم انسانی اسلامی امضا شده که برای ما جای امیدواری زیادی دارد.

مروری بر برنامه‌های هفته پژوهش

بخش دوم هفته پژوهش از شنبه هفته آینده آغاز می‌شود که هفته ملی پژوهش و فناوری است و با زنگ پژوهش آغاز خواهد شد. البته امسال به دلیل کرونا و رعایت پروتکل‌های بهداشتی در مدارس جمع نمی‌شویم، بلکه وزرای آموزش و پروش و علوم، در وزارت علوم به صورت نمادین با چند دانش‌آموز، زنگ کلی هفته ملی پژوهش و فناوری را به صدا درمی‌آورند. روز یکشنبه و دوشنبه مربوط به دستگاه‌های اجرایی است، سه‌شنبه تجلیل از پژوهشگران و فناوران و تجلیل از دانشمندان مرتبط با صنعت را داریم و چهارشنبه و پنجشنبه نیز برنامه مخصوص علوم انسانی را خواهیم داشت.

سه برنامه در زمینه علوم انسانی اسلامی تعریف شده است؛ یک برنامه همین برنامه امروز است که ذیل دو عنوان می‌گنجد که به نحو احسن انجام می‌شود؛ یکی نقش علوم انسانی اسلامی در پژوهش و فناوری است و دومین مسئله‌ای که مطرح می‌شود جایگاه پژوهش و فناوری در علوم انسانی اسلامی است. یک ماموریت دیگر، نقش علوم انسانی در پژوهش و فناوری است که در دانشگاه علامه برگزار می‌شود. دانشگاه علامه شاید خیلی جلوتر به سراغ بحث‌های فناوری رفته و کارهایی را کرده است. همچنین همکاری حوزه و دانشگاه، مبتنی بر اقدامات علمی و عملیِ انجام شده در 10 سال اخیر نیز در دستور قرار گرفته است.

اهمیت نمایشگاه مجازی در هفته پژوهش

نکته دیگر اینکه برخی اوقات یکسری محدودیت‌ها، فرصت‌هایی را ایجاد می‌کند. از جمله آن محدودیت‌ها بحث کرونا است. در بحث بیماری کرونا، فرصت‌هایی ایجاد شد. یک برنامه مهمی در هفته پژوهش و فناوری داریم و آن برنامه عبارت از برگزاری نمایشگاه است که در این برنامه، هر سال جمع می‌شدیم و سال قبل نیز روش خیلی خوبی داشتیم که پژوهشگاه‌ها و دانشگاه‌های مرتبط با علوم انسانی را در یک سالن مجزا گذاشتیم که یکدیگر را رصد کنند و گفتمان لازم را ایجاد کردیم. امسال هم نمایشگاه به صورت مجازی برگزار خواهد شد. وقتی به سراغ یک پژوهشگاه در حوزه فناوری یا سراغ یک دانشگاه در این حوزه برویم، متوجه می‌شویم که کارهای خیلی مهمی انجام داده‌اند. هر دانشگاهی که رفته‌ام، دیده‌ام کاری انجام می‌دهند که بسیار شاخص و ارزنده است و قابل رقابت با دنیا است.

برای نمونه در پژوهشگاه زلزله، ژاپنی‌ها را به اینجا آوردیم و وقتی آزمایشگاه پژوهشگاه ملی زلزله را دیدند، تعجب کردند و این را از زبان مسئولان آنها شنیدم. در پژوهشگاه پلیمر و مهندسی شیمی یا پارک‌های علم و فناوری نیز همینطور است. لذا فناوری‌های زیادی وجود دارد که همه ما از آنها مطلع نیستیم که این نمایشگاه می‌‌تواند ما را مطلع کند، اما امسال با محدودیت‌هایی مواجه شده است و به صورت مجازی برگزار می‌شود، از این‌رو از همه دعوت می‌کنم که به بازدید از این نمایشگاه بپردازند.

علاقه‌مندان به ویژه کسانی که در زمینه علوم انسانی اسلامی فعالیت می‌کنند، می‌توانند ببینند که نقش خودشان در آن فناوری‌ها چیست و چقدر از آنها در علوم انسانی اسلامی استفاده شده است و کجاها می‌توانند به یکدیگر کمک کنند. می‌شود یک گزارشی تهیه کرد که مثلا فلان اتفاق مرتبط با حوزه مطالعاتی علوم انسانی اسلامی افتاده است تا بتوانیم در مورد این مسائل فکر کنیم و به سوال‌ها پاسخ بدهیم. تفاوت این نمایشگاه با دیگر رویدادهای مشابه این است که زیرساخت و نرم‌افزار را در پارک علم و فناوری ایجاد کرده‌ایم. اساس همه نرم‌افزارها در خارج از کشور است، اما برنامه نمایشگاه، از مرحله صفر در کشور خودمان ساخته شده است و هر چقدر که ایراد داشته باشد، اما از آن حمایت می‌کنیم.

مجمع رؤسای پژوهشگاه‌های علوم انسانی اسلامی به مثابه اتاق فکر

بنده به نوبه خودم از طرف وزارت علوم می‌گویم که مجمع رؤسای پژوهشگاه‌های علوم انسانی اسلامی را حمایت می‌کنیم. باید این مجمع را به عنوان یک اتاق فکر مهم در زمینه علوم انسانی اسلامی وزارت علوم ببینیم. 13 دانشگاه بزرگ بعد از اینکه چند کار شاخص کردند موجب شد تا سازمان برنامه تمام مسائل مهمش را به آن دانشگاه‌ها بفرستد و در مورد آن، نظرخواهی کند. لذا باید از این اتفاق به عنوان یک اتاق فکری استفاده کنیم که می‌تواند مسائل را حل کند.

توصیه می‌کنم کارگروه‌هایی در این زمینه تشکیل شود تا به دانشگاه‌های دیگر کمک کنند و نقش علوم انسانی اسلامی در علوم دیگر و نقش آن علوم در علوم انسانی اسلامی نیز بررسی شود. می‌توان افرادی که با این مجمع تناقض فکری دارند و یک نوع دیگر به مسائل نگاه می‌کنند، کنار هم جمع کرد و این مجمع می‌تواند فضای خوبی برای گفتمان‌های مبتنی بر پژوهش و مطالعات علمی باشد. لذا این مجمع ممکن است چیزی را تصویب نکند، اما در مورد یک مسئله می‌توانید بحث کنید که مطلع شوید در فناوری و صنعت چه می‌گذرد و آنها که در صنعت‌اند از فعالیت شما چقدر مطلع هستند.

در کشور ما مسائل زیادی وجود دارد که باید مورد مطالعه قرار گیرد. البته مسائل مهم و جامعی که مرتبط با علوم انسانی اسلامی باشد، باید بیشتر مورد توجه قرار گیرد. وقتی یک مسئله‌ای مطرح می‌شود، همه اظهار نظر می‌کنند، اما این مجمع می‌تواند در راستای حل آن مسئله کار کند و محققان در مورد آن حرف بزنند. در این صورت وقتی یک بیانیه و یادداشت داده می‌شود، اهمیت این کار مشخص می‌شود. ما موظف هستیم صحبتی کنیم که مبتنی بر تحقیق باشد و باید صحبت‌هایی را داشته باشیم و سؤال‌های ما باید به صورت علمی و جواب‌ها نیز به همین صورت ارائه شوند.