کد خبر: ۳۹۴۱۴۴۶

تاریخ: ۲۶ آذر ۱۳۹۹ - ۱۹:۲۶

ایفلا صدای کتابداران ایرانی نیز هست

باربارا لیسون، رئیس منتخب ایفلا با اشاره به اینکه همایش کارکرد‌های اجتماعی برجسته‌ترین کار کشور ایران در حوزه کتابداری است، گفت: ایفلا به‌عنوان صدای کتابداران ایرانی و کتابخانه‌های ایران نیز عمل می‌کند.

به گزارش ایکنا؛ باربارا لیسون، رئیس منتخب ایفلا (فدراسيون بين‌المللی انجمن‌ها و مؤسسات كتابداری) صبح امروز ۲۶ آذر در همایش کارکرد‌های اجتماعی کتابخانه‌های عمومی که به صورت مجازی برگزار شد، گفت: متأسفانه، به دلیل ویروس کرونا، این همایش مانند بسیاری از برنامه‌ها باید به‌صورت مجازی برگزار شود که این البته نتیجه ناراحت‌کننده همه‌گیری جهانی است که اکنون همه ما با آن روبرو هستیم.

وی به موضوعات همایش ملی کارکرد‌های اجتماعی کتابخانه‌های عمومی اشاره کرد و افزود: موضوع اصلی شما برای این همایش «ویژگی‌های اجتماعی کتابخانه‌های عمومی» است و من بسیار خوشحالم که شما این موضوع را انتخاب کردید، زیرا من یک کتابدار عمومی نیز هستم و همیشه تمرکز کار خود را بر تأثیرات اجتماعی کتابخانه‌ها گذاشته‌ام. البته من اکنون به‌عنوان رئیس منتخب ایفلا، نه تنها نماینده کتابخانه‌های عمومی هستم، بلکه باید نماینده هر کتابخانه‌ای در جهان فارغ از نوع، مکان، و میزان غنی بودن کتابخانه باشم. اما هنوز که بیش از ۳۰ سال در یک کتابخانه عمومی کار کرده‌ام، مطمئن هستم که کتابخانه‌های عمومی یکی از پایه‌های اصلی موفقیت جامعه پیشرفته ما هستند.

لیسون با ارائه گزارشی در مورد فعالیت‌ها و برنامه‌های اخیر و فعلی که ایفلا برای اجرای نقش خود به‌عنوان صدای جهانی کتابخانه‌ها انجام می‌دهد، ادامه داد: نه تنها این فعالیت‌ها اجرا می‌شود، بلکه اینکه چگونه ایفلا تلاش می‌کند تا پیش قدم شود و مشعل را برای مسیر کتابخانه‌ها به آینده روشن کند. من بیش از نیمی از عمرم کتابدار هستم. تمام شغل حرفه‌ای خود را در زمینه کتابخانه گذرانده‌ام و در چندین نوع کتابخانه در سمت‌های مختلف کار کردم. بیش از ۲۸ سال است که مدیر کتابخانه‌های عمومی برمن در شمال آلمان هستم. توجه من در این موقعیت این است که به نیم میلیون نفر از ساکنان شهرم یکی از بهترین نظام‌های مدیریتی کتابخانه در آلمان را ارائه دهم. می‌توانم بگویم که کار در یک کتابخانه عمومی اشتیاق بزرگم است.

وی به رویکرد جدید ایفلا اشاره کرد و گفت: ایفلا صدای جهانی کتابخانه و حرفه اطلاع‌رسانی در جهان است؛ بنابراین، ایفلا به‌عنوان صدای کتابداران ایرانی و همچنین کتابخانه‌های ایران نیز عمل می‌کند. با این ادعا، ایفلا قصد دارد پشتیبان و حامی توسعه حوزه کتابخانه باشد تا فرصت‌هایی را برای ملاقات و ارتباط با متخصصان از سراسر جهان و انتشار استاندارد‌ها و دستورالعمل‌های کتابخانه‌ای و اطلاعاتی فراهم کند.

رئیس منتخب ایفلا ادامه داد: چشم‌انداز ایفلا دستیابی به یک حوزه کتابخانه‌ای قوی و متحد است که از جوامع باسواد، آگاه و مشارکت‌پذیر برخوردار باشند. ایفلا شرایط بسیار خوبی دارد تا تحول جهانی سراسر دنیا و جامعه دیجیتال را برای شما به ارمغان بیاورد. این امر ما را قادر می‌کند تا برای مقابله با چالش‌های فعلی و احتمالی آماده باشیم. تمام فعالیت‌هایی که اکنون ایفلا انجام می‌دهد، با رویکرد جدید ایفلا که بیان کننده عملکرد یک سازمان مشارکتی و فراگیر که به دنبال پایداری است، توصیف شده‌اند. بنابراین، ایفلا سخت تلاش می‌کند و مجموعه ذهن ما را به این باور می‌رساند که کتابخانه‌ها واقعاً در مشارکت اجتماعی، حمایت و پشتیبانی از مسائل مهم دنیای دیجیتال مانند سواد اطلاعاتی، تحول دیجیتالی، سواد دیجیتال و نوآوری دیجیتال، حفاظت دیجیتالی و فیزیکی، دسترسی آزاد و همچنین دسترسی باز، علم باز و قوانین حق کپی رایت عادلانه تأثیرگذار هستند.

لیسون به آخرین تحولات ایفلا اشاره کرد و ادامه داد: یکی از مؤثرترین پایگاه‌ها برای فعالیت‌های ایفلا و توسعه آینده، گزارش روند ایفلا است که به‌طور مرتب به‌روزرسانی می‌شود و آخرین گرایش‌ها و تحولات جامعه جهانی را مستند می‌کند. گزارش روند ایفلا ویژگی‌های تخصصی چند‌جانبه را از خارج از حوزه کتابخانه ارائه می‌دهد و برای کتابخانه‌ها، انجمن‌های کتابداری و سایر، موارد مهم و تأملی در مورد روند اصلی پیشرفت‌های بلند مدت در جهان کتابداری فراهم می‌کند؛ و این‌ها مسائلی هستند که رشته ما با آن روبروست. اکنون می‌خواهم درباره پروژه‌های اخیر و در جریان ایفلا را به شما معرفی کنم که همه بر پایه منافع اعضای ما انجمن‌های کتابداری، کتابخانه‌ها و همچنین کتابداران هستند. مهم‌ترین هدف ایفلا با تمامی این پروژه‌ها گسترش دامنه اجرا و حمایت از کتابخانه‌ها در سطح ملی و بین‌المللی است. حتی یک کتابخانه شخصی هم باید تحت حمایت و پشتیبانی فعالیت‌های حمایت‌گرانه در سطح محلی خود قرار بگیرد.

وی ادامه داد: اولین گام، پروژه چشم انداز جهانی ایفلا با شعار «با یکدیگر آینده را خلق کنیم» بود. هدف برنامه این است که ایفلا را به‌عنوان یک انجمن فراگیر و فدراسیونی مشارکتی تبدیل کند و منافع اعضای آن را به‌عنوان اهداف اصلی و اصول راهنما در بر می‌گیرد. ایفلا نظرسنجی از اعضای خود برای درک بهتر آنچه این افراد از انجمن‌های خود انتظار دارند را نیز انجام می‌دهد. این اولین نظرسنجی از اعضا بوده است که ایفلا در طول این ۹۰ سال بعد از تأسیس خود انجام داده است. نتایج این پژوهش در تمام فرایند‌های پروژه چشم‌انداز جهانی تلفیق شد. بعد از این نظرسنجی، ایفلا یک فرایند مباحثه‌ای درباره فعالیت‌های هسته و اصلی کتابخانه‌ها را در سراسر جهان آغاز کرد. با این رویکرد کاملاً جدید، ایفلا کیفیت سازمانی فراگیر و مشارکتی را با توجه به همه ذینفعان در حوزه کتابداری نشان داد. از بسیاری کارشناسان کتابداری تا آنجا که ممکن است انتظار می‌رود تا به‌طور فعالانه در این امر شرکت کنند و همچنین هر فردی که حرفی برای گفتن در حوزه توسعه کتابخانه در آینده دارد، بیان کند. نهایتاً ما ۲۲ هزار پاسخ آنلاین از سراسر جهان دریافت کردیم یعنی ۲۲ هزار فرد در تمام دنیا علاقه‌مند به آینده کتابخانه‌ها هستند.

وی افزود: بر اساس نتایج فرایند چشم انداز جهانی، ایفلا کار بر روی یک راهبرد جدید برای فدراسیون را آغاز کرد که مبنای عمل و فعالیت‌های ایفلا برای سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴ را فراهم می‌کند. این راهبرد به‌عنوان یک نقطه مرجع طراحی شده است، نه تنها برای مراکز واحد‌های حرفه‌ای قدیمی ایفلا و دفاتر منطقه‌ای و زبانی بلکه برای همه اعضای ما و کل حوزه کتابداری است. این راهبرد مبتنی بر ۴ حوزه راهبردی است. اول تقویت صدای جهانی کتابخانه‌ها، دوم الهام‌بخشی و افزایش عملکرد حرفه‌ای، سوم ارتباط دهی و قدرتمندسازی رشته و چهارم بهینه‌سازی سازمان؛ در هر مسیر راهبردی، ۴ طرح اصلی چارچوب‌مند ارائه می‌شود که در اطراف آن همه می‌توانیم حوزه خود را توسعه دهیم و به چشم‌انداز خود برسیم. می‌توانم به شما توصیه کنم نگاهی به این راهبرد در وب سایت ایفلا بیندازید. این راهبرد مبتنی بر این باور است که مردم، جوامع و سازمان‌ها برای رفاه اجتماعی، آموزشی، فرهنگی، مردم‌سالار و اقتصادی خود به دسترسی جهانی و عادلانه به اطلاعات، ایده‌ها و ابتکارات نیاز دارند.

لیسون نقش کتابخانه‌ها به‌ویژه از نظر دسترسی آزاد به اطلاعات، از نظر مشارکت‌های اجتماعی و از نظر ارتقا سطح سواد اطلاعاتی در سراسر جهان را مهم دانست و گفت: ایفلا، از این فرصت برای آغاز این برنامه گسترده با استفاده از دستور کار توسعه پایدار سازمان ملل استفاده کرد تا به سیاستمداران و تصمیم گیرندگان سطح بالا نشان دهد که دستیابی به اهداف توسعه پایدار سازمان ملل از طریق فعالیت‌های کاری کتابخانه‌ها بهتر انجام خواهد گرفت. این اهداف توسعه پایدار مبنایی بسیار مهم برای خدمات ما به مردم و کل جامعه است.

وی ادامه داد: آن‌ها به تمام جنبه‌های مشارکت‌های اجتماعی اشاره می‌کنند که کتابخانه‌ها که قبلاً به جامعه اعطا کرده‌اند و البته آن‌ها باید کتابخانه‌ها را برای ارتقا مشارکت و تعهدات خود برای فعالیت‌های اجتماعی برانگیزند. این‌ها عمدتاً اهداف توسعه پایدار برای فعالیت‌های کتابخانه هستند: آموزش یکی از این اهداف است، زیرا هیچ آموزشی بدون کار کتابخانه‌ها امکان‌پذیر نیست. دستیابی به اطلاعات برای دستیابی به هدف آموزش برای همه ضروری است. این مبنایی را برای دانش و توسعه مهارت‌های تفکر انتقادی و شهروندی مردم‌سالار فراهم می‌کند.

وی به توسعه پایدار یک جامعه پیشرفته اشاره و بیان کرد: یکی دیگر از اهداف توسعه پایدار، اشتغال و رشد است. دستیابی به اطلاعات یک عامل کلیدی در دستیابی به شرایط مناسب برای رشد اقتصادی پایدار و اشتغال است. فناوری اطلاعات و ارتباطات تقریباً در هر جنبه از اقتصاد جهان نقش مهمی دارد و اینترنت کلید توسعه است. فناوری اطلاعات و ارتباطات بلافاصله افراد را به دنیا متصل می‌کند. آن‌ها فرصت‌های آموزشی را گسترش می‌دهند، جرقه خلاقیت و نوآوری را می‌زنند و در را به سمت خدمات مالی جهانی باز می‌کنند. آن‌ها در‌ها را به روی افرادی که از لحاظ تاریخی محروم بوده‌اند، از جمله زنان، جوانان و افراد دارای معلولیت باز می‌کنند. اما فناوری اطلاعات و ارتباطات تنها زمانی به توانایی کامل اقتصادی خود می‌رسند که افراد مهارت‌های لازم برای استفاده معنادار از اطلاعات را کسب کنند. کتابخانه‌ها مؤسساتی هستند که مردم می‌توانند یاد بگیرند چگونه از فناوری‌های مدرن به‌طور معناداری برای اهداف شخصی و همچنین برای مهارت‌های حرفه‌ای خود استفاده کنند.

همچنین افزود: هدف بعدی توسعه پایدار توانمندی و عدالت است. بسیار مهم است که اتصال دیجیتال در همه جا قابل اعتماد و به‌اندازه کافی سریع باشد، بنابراین افراد فقیر و نادیده گرفته شده بتوانند از مزایای آن بهره‌مند شوند. اینکه شهروندان بتوانند از این امر استفاده کنند یکی از مهم‌ترین مسئولیت‌های اجتماعی موجود در کتابخانه‌ها است. آخرین هدف توسعه پایدار تغییر اقلیم است. تغییرات آب و هوایی نوید می‌دهد که این که ما چطور و کجا زندگی کنیم. کتابخانه باید نقش اساسی در ارائه حقایق داشته باشد تا مردم را ترغیب کند که علم تغییر اقلیم را درک کنند تا در این مبحث تأثیر بگذارد.