کد خبر: ۳۹۴۱۷۶۵

تاریخ: ۲۸ آذر ۱۳۹۹ - ۱۱:۰۵

اسحاق مدنی: فقه شیعه و سنی اختلاف چندانی ندارند / مبلغی: وجود دو فقه در قرن‌های اولیه معنا نداشت

مولوی اسحاق مدنی و آیت‌الله احمد مبلغی در نشست «راهکارهای تقویت ارتباطات حوزه‌های علمیه شیعه و اهل سنت» بر لزوم وحدت و تقریب بین اهل تسنن و شیعه تأکید کردند.

به گزارش ایکنا، نشست مجازی «راه‌کارهای تقویت ارتباطات حوزه‌های علمیه شیعه و اهل سنت» شامگاه 27 آذرماه با حضور آیت‌الله مبلغی، استاد خارج حوزه؛ مولوی محمداسحاق مدنی، نایب رئیس شورای عالی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی و عثمان یوسفی، رئیس واحد سنندج دانشگاه مذاهب اسلامی، برگزار شد.

آیت‌الله احمد مبلغی در این نشست با تأکید بر اصلاح نگاه‌های مجتهدان شیعه و سنی به فقه یکدیگر گفت: برخی نگاه‌ها به گونه‌ای است که گویا فقه شیعه فقهی مستقل از فقه اسلام است، در حالی که باید فقه اسلامی را فقه واحد بدانیم؛ در قرون اولیه اسلام به هیچ وجه دو فقه نداشتیم، چون امت واحد بود و همه یک شریعت داشتند و فقه هم واحد بود.

فقه واحد به معنای نبود اختلاف نیست

استاد سطح خارج حوزه علمیه با بیان اینکه داشتن فقه واحد به معنای عدم اختلافات اجتهادی و مدرسه‌ای نیست، تصریح کرد: در قرون گذشته اسلامی که فقه واحد اسلامی وجود داشت، اختلافات علمی مدرسه‌ای هم بود، البته نه اینکه چند دانش داریم که هر کدام را به فرقه‌ای نسبت دهیم؛ زیرا اگر پیش‌فرض ما جدانگاری علوم اسلامی باشد، شیعه و سنی از هم جدا شده و خواسته ناخواسته سوءظن‌ها و تعصبات و افراطی‌گری‌ها شکل می‌گیرد.

رئیس اسبق دانشگاه مذاهب اسلامی اضافه کرد: باید نگاه و بررسی‌های تطبیقی در فقه شیعه و اهل سنت داشته باشیم و همین که فقه مقارن را عالمان طرفین قبول کنند معنای آن این است که آنچه نزد دیگری است آن هم فقه است؛ باید فعالیت‌های علمی تطبیقی را رواج بدهیم تا هم‌افزایی ایجاد شود و ارزش‌های بیشتری در سایه فقه مقارن خلق شود.

وی تاکید کرد: به جای پررنگ کردن شاخه‌ها به سمت پررنگ کردن اصول و ریشه‌ها برویم تا اختلافات کاهش یابد. باید رابطه شیعه و سنی متقابل و محترمانه باشد و هیچ کس به یکدیگر فخر نفروشد؛ باید رفتار برادرانه با هم داشته باشیم. از منظر قرآن، برادر کسی است که نسبت به برادرش حالت علی‌السویه دارد نه اینکه خود را برتر از دیگری بداند؛ وقتی اسلام همه را برادر می‌داند دلیلی ندارد کسی خودش را بر دیگری برتر بداند. تا چه زمانی می‌خواهیم اصول اولیه اسلام و قرآن یعنی اخوت بودن را مورد بی‌اعتنایی قرار دهیم؛ باید بر مبنای قرآن کریم فضای وحدت میان امت اسلامی را تحکیم کنیم.

مبلغی همچنین ضمن ابراز خرسندی از حضور در این نشست تاکید کرد: بنده همواره در چهره آقای مولوی و عثمان یوسف آرامش می‌بینیم و به ما هم آرامش می‌دهند و همان طور که عرض شد برادر از حیث برادری از برادرش بالاتر نیست و همه علی‌السویه هستند و ما مصداق آن را در این دو بزرگوار می‌بینیم.

در ادامه مولوی اسحاق مدنی، در سخنانی با بیان اینکه قرآن با صراحت مسلمین را برادر و اخوه نامیده است، افزود: معتقدم اختلافاتی که در فقه شیعه با اهل سنت وجود دارد بیشتر از اختلافات میان مذاهب اربعه اهل تسنن نیست؛ اگر شیعه در یک مسئله با مالکی و حنفی مشکل دارد، در همان مسئله با شافعی وحدت نظر دارد؛ کمتر مسئله‌ای مخصوص اهل تسنن داریم که در شیعه نیست وگرنه اکثر مسائل فقهی شیعه با برخی مذاهب اهل تسنن اشتراک دارد، لذا ما از نظر فقهی مشکلی نداریم.

وی با بیان اینکه در عین حال اختلافاتی داریم که بسیار سنگین است و باعث شده تا امت اسلامی به این روز کشانده شود، اظهار کرد: تأکید دارم که وقت و زمان این مسائل و اختلافات گذشته است؛ باید این مسائل را به رخ یکدیگر نکشیم و در مجالس یکدیگر مطرح نکرده و سبب اختلاف نشویم. البته نه اینکه دست از اعتقاد خود بکشیم؛ زیرا تا زمانی که انسان به چیزی اعتقاد دارد و برای آن برهان و دلیل می‌آورد، نباید از او بخواهیم آن را کنار بگذارد، ولی اگر صلح و وحدت می‌خواهیم نباید به مسائلی بپردازیم که نفعی برای شیعه و سنی ندارد.

فقه شیعه و سنی اختلاف چندانی ندارند

مولوی اسحاق مدنی اظهار کرد: واقعاً شیعه و سنی در فقه مشکلی ندارند و اختلافاتشان اندک است؛ در عین حال باز هم وحدت نداریم؛ البته در ایران شاید مشکل خاصی میان اهل تسنن و شیعه نیست، ولی در جهان اسلام این طور نیست و نمی‌توانیم به جایی برسیم که حداکثر جهان اسلام بر سر برخی مسائل اتفاق نظر داشته باشند. اولین مشکل این است که نسبت به یکدیگر حسن ظن نداریم و هر حرفی از طرف مقابل شنیدیم با شک و تردید به آن می‌نگریم. در صورتی که دستور قرآن این است که مسلمانان باید به هم حسن ظن داشته باشند؛ مشکل دیگر بین ما هم این است که اعتماد میان مذاهب اسلامی سلب شده است.

رئیس شورای عالی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی افزود: زمانی فرق اهل تسنن اختلافاتی را که امروز بین شیعه و سنی است، داشتند و هر کدام مساجد یکدیگر را تخریب و به یکدیگر اهانت می‌کردند؛ در مکه چهار محراب بود و هر فرقه‌ای با امام خودشان جداگانه نماز جماعت می‌خواند و حاضر نبودند پشت سر هم نماز بخوانند، ولی اختلافات را کاهش دادند و کنار گذاشتند و در محیط‌های علمی هم فقه هر فرقه با برهان و استدلال بحث می‌شود، ولی کدورت و اختلافی هم رخ نمی‌دهد.

مفتیان سنی و مراجع تقلید شیعه وحدت را تحقق ببخشند

وی تاکید کرد: این راه را می‌توانیم بین اهل شیعه و اهل تسنن هم طی کنیم؛ بهترین راهی که امروز می‌توانیم برویم و دنبال کنیم این است که باید علمای برجسته دومذهب یعنی مفتیان درجه اول اهل تسنن و مراجع تقلید شیعه از روی اخلاص با یکدیگر به وحدت برسند. اگر موانع وحدت، شرع، قانون و فقه است، باید اجتهاد کرده و نظر بدهند و مشکل را حل کنند. امروز مانند گذشته نیست که اگر مسلمین با کفار کاری نداشته باشند، آنها هم با ما کاری نداشته باشند. آنها اسلام را اژدهای خفته می‌دانند که نباید بیدار شود لذا ما را رها نمی‌کنند و هر روز چه از طریق کاریکاتور کشیدن و اهانت به مقدسات اسلامی و چه با راه انداختن جنگ‌های مذهبی اختلاف‌افکنی می‌کنند.

مولوی اسحاق تأکید کرد: امروز روز وحدت است؛ مسیحی با مسیحی و با یهودی که تفاوت‌های زیاد دارند کنار آمده‌اند؛ در اصول اسلام اختلاف نداریم، چرا نباید به وحدت برسیم؛ امروز کفار همگی علیه ایران بسیج شده و ما را تحریم کرده و تهدید به استفاده از زور می‌کنند و ما را رها نمی‌کنند. امروز جهان اسلام حقیقتاً به اجتهاد در سطح بالا و کسانی که مورد اعتماد مردم هستند، لازم دارد. شاید ایجاد وحدت شیعه و سنی مشکل باشد، ولی امکانات فضای مجازی زیاد است و می‌توانیم به راحتی عقاید یکدیگر را بیان و به وحدت نظر برسیم.