کد خبر: ۳۹۴۵۷۰۰

تاریخ: ۱۵ دی ۱۳۹۹ - ۱۷:۰۴

عضو هیئت علمی پژوهشکده علوم و معارف قرآن تشریح کرد:

جزئیات طرح شهید سلیمانی برای تحول در مدیریت فرهنگی مساجد

حجت‌الاسلام عیسی‌زاده اظهار کرد: شهید سلیمانی فرمودند تربیت مدافعان فرهنگی و ایثارگر در ساختارهای دولتی محقق نخواهد شد، بلکه در مسجد محقق می‌شود و ما پیروزی در جنگ تحمیلی را نیز مدیون مسجد هستیم.

به گزارش خبرنگار ایکنا، نشست «روش مقاومت اسلامی در عملکرد شهید سلیمانی» امروز دوشنبه 15 دی‌ماه با حضور حجج اسلام والمسلمین نجف لکزایی، سعید بهمنی و عیسی عیسی‌زاده و برگزار شد.

حجت‌الاسلام عیسی‌زاده، عضو هیئت علمی پژوهشکده علوم و معارف قرآن، در این نشست، اظهار کرد: لازم است با بررسی طرح‌ها، ویژگی‌ها و تجربیات این سردار مقاومت، بیشترین اقدامات را برای نهادینه کردن مقاومت اسلامی انجام دهیم. شهید سلیمانی نقش‌آفرینی مهمی در مقاومت اسلامی داشتند و یکی از کارهای مهم ایشان طرح تحول مدیریت فرهنگی مساجد است. یکی از نهادهای مهمی که نقشی تعیین‌کننده در مقاومت اسلامی داشته، مسجد بوده است، چراکه افرادی نظیر شهیدان سلیمانی، ابومهدی المهندس، حججی و... در مسجد تربیت شده و توانستند این همه پیروزی و امنیت برای جهان اسلام به ارمغان بیاورند.

وی افزود: شهید سلیمانی فرمودند تربیت مدافعان فرهنگی و ایثارگر در ساختارهای دولتی محقق نخواهد شد، بلکه در مسجد محقق می‌شود و ما پیروزی در جنگ تحمیلی را مدیون مسجد هستیم. وقتی دشمنان متوجه شدند با جنگ فیزیکی نمی‌توانند اسلام ناب محمدی را شکست دهند، لذا وارد جنگ فرهنگی شدند تا ضربات سنگینی به جهان اسلام وارد کنند. در این شرایط، باید سران و نخبگان جهان اسلام ببینند که چه روشی برای مقابله با اقدامات دشمنان مناسب‌تر است.

عیسی‌زاده بیان کرد: یکی از افرادی که طرح دقیقی ارائه داد، شهید سلیمانی بود، اما آنگونه که بنده اطلاع دارم، کاری جدی روی این طرح صورت نگرفت. وی معتقد است با توجه به اینکه مساجد می‌تواند مهم‌ترین مدافعان فرهنگی تربیت کنند، لذا در توجه به مسجد باید تلاش بیشتری صورت گیرد. امروزه برنامه‌های مساجد در اقامه نماز جماعت با عده‌ای معدود و برگزاری برخی مراسم محدود شده است، لذا از این مسجد نمی‌توان انتظار تربیت مدافعان فرهنگی داشت. شهید سلیمانی معتقد بود اگر انقلاب را می‌خواهیم، بستگی به مسجد دارد و البته فراوانی مسجد بحثی اساسی است، اما مهم‌تر از آن اداره مسجد است.

عضو هیئت علمی پژوهشکده علوم و معارف قرآن گفت: ایشان درباره اولین شاخص یک مدیر فرهنگی مسجد و روحانی و مبلغ مسجد، معتقد است باید چنین شخصی فرصت کافی داشته باشد و بر امور و مشکلات محله مسلط باشد. اینکه یک برادر چند شغله و خسته را امام جماعت محله قرار دهیم، به هدف نمی‌رسیم، چراکه این شخص خسته نمی‌تواند محیط به این بزرگی را اداره کند.

حجت‌الاسلام عیسی‌زاده تصریح کرد: وی درباره دومین ویژگی معتقد است یک روحانی باید در راستای انجام مأموریت‌های گوناگون خویش همانند شیوه جذب افراد به ویژه جوانان و نوجوانان اطلاعات لازم و تخصصی کسب کند. شهید سلیمانی می‌‌گوید برای یک گردان سیصد نفره دوره‌های مختلفی برگزار می‌کنیم تا بتواند به آمادگی کافی برسد، اما آیا مقام و منزلت مسجد کمتر از یک گردان است که این مسجد به حال خود رها شده است؟

عضو هیئت علمی پژوهشکده علوم و معارف قرآن ادامه داد: ایشان در سومین شاخصه مدیر فرهنگی مسجد معتقد است محیط مأموریت یک روحانی، همه منطقه‌ای که تحت لوای مسجد قرار دارد را شامل می‌شود و باید نه تنها چند نفری که در مسجد حضور پیدا می‌کنند، بلکه به امور همه مردم رسیدگی کند. درباره چهارمین ویژگی فرمود یک روحانی مسجد علاوه بر مسائل فرهنگی باید به سایر مشکلات دردمندان محله رسیدگی کند. وی به مصر و عربستان و غزه اشاره می‌کند که بهترین مساجد را دارند، اما مردم از دارو و غذای مناسب محروم هستند. وی معتقد است این مسجد فایده‌ای ندارد و نمی‌تواند پایگاه مقاومت اسلامی باشد.

وی گفت: پنجمین شاخصی که شهید سلیمانی بیان می‌کند، این است که یک روحانی باید همه اقشار و حتی افراد غیرمسجدی را مورد توجه قرار دهد، چراکه افراد داخل مسجد مذهبی هستند و ممکن است نیاز چندانی به آموزش و راهنمایی نداشته باشند. آخرین شرط را نیز این می‌داند که روحانی نمونه و مدیر فرهنگی باید تلاش کند در راستای اطلاع‌رسانی و تقویت معارف به نیروسازی نیز بپردازد تا مسجد کارآمد باشد.

عضو هیئت علمی پژوهشکده علوم و معارف قرآن در پایان تصریح کرد: سردار شهید سلیمانی با عمل خود نشان داد که اگر می‌خواهیم مقاومت اسلامی آنگونه که قرآن و اهل بیت(ع) تبیین کرده‌اند، با روش قرآنی و اسلامی به حیات خود ادامه دهد و زمینه‌ساز ظهور باشد، باید به فرزندان شهدا توجه ویژه داشته باشد، لذا یکی از اقدامات بسیار مهم خود ایشان، توجه به خانواده و فرزندان شهدا بود.

عناصر برآمده از سلوک باطنی شهدا

در ادامه این نشست، حجت‌الاسلام والمسلمین سعید بهمنی، عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی به ایراد سخنرانی پرداخت و اظهار کرد: خداوند متعال در قرآن کریم فرموده است: «قَالَ رَجُلَانِ مِنَ الَّذِينَ يَخَافُونَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمَا ادْخُلُوا عَلَيْهِمُ الْبَابَ فَإِذَا دَخَلْتُمُوهُ فَإِنَّكُمْ غَالِبُونَ ۚ وَعَلَى اللَّهِ فَتَوَكَّلُوا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ؛ دو نفر مرد خدا ترس (یوشع و کالب) که مورد لطف خدا بودند، گفتند: شما بر آنها از این در درآیید، چون در آمدید آن گاه محققاً (بر آنها) غالب خواهید شد، و بر خدا توکل کنید اگر به او گرویده‌اید» (مائده / 23). مایلم با تأسی از این آیه به برخی عناصری که برآمده از سلوک باطنی شهداست و به ویژه در این دو شهید یعنی سردار سلیمانی و ابومهدی المهندس بپردازم و به طور خاص بر عنصر یگانه ایمان و توکل بر آمده از ایمان تأکید دارم که برای هر مجاهدی ضروری است.

وی افزود: همراهی شهید سلیمانی و شهید ابومهدی المهندس و هماهنگی این دو با دو مردی که در آیه 23 سوره مائده آمده، سبب الگوگیری بنده شده است. آیه درباره بنی اسراییل است که با فرماندهی حضرت موسی(ع) به ارض مقدس رسیده است، اما بنی اسراییل می‌گوید گروهی ناباب در آن ارض هستند و تا خارج نشوند، ما وارد نمی‌شویم.

حجت‌الاسلام بهمنی اظهار کرد: نوع فرمان به جای دفاعی بودن، آفندی است، بنابراین اساساً پدافندی در اینجا در کار نیست و در این خواسته‌ای که خدا و پیامبر از بنی اسراییل دارند، اکثر قریب به اتفاق حاضران در صحنه زمین‌گیر می‌شوند و اهتمام لازم برای اجرای فرمان الهی را ندارد و این نشان می‌دهد که تهاجم هم نیازمند استقامت و مقاومت است. به گزارش قرآن کریم در این میان دو مرد هستند که دیدگاهی متفاوت با دیگران دارند و خصایص آنها متفاوت از دیگران در این فرآیند تهاجمی است.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی یادآور شد: اگر عناصر موجود در آیه را بررسی کنیم، به عوامل متفاوت بودن این دو مرد از دیگران می‌رسیم. اولین ویژگی این است که قرآن از دو مرد سخن می‌گوید اما مشخص نمی‌کند این دو مرد چه کسانی‌ هستند، لذا مفسران بسیاری درباره آن سخن گفته‌اند. بنده برخلاف مفسران معتقدم قراین زیادی در آیه هست که مصداق آن را مشخص می‌کند، اما الان مصداق محل بحث من نیست و تمرکز بحث را دچار اختلال می‌کند، بلکه خصایص آنها اهمیت دارد. به کار‌گیری تعبیر «رجُلان» به جای اثنان این است که به غیر از دوئیت یا دوگانگی، معنای دیگری نداشت و از هرگونه معنایی خارج می‌شد، اما رجُلان می‌تواند معرف مردانگی آنها باشد که خصلتی عام است.

وی تصریح کرد: دومین نکته این است که قرآن کریم «‌يَخَافُونَ» را مطلق بیان می‌کند. طبق معمول، مفسران آرای مختلفی درباره آن دارند که قوی‌ترین قرینه در این باره این است که خبر از قومی جبار در ارض مقدس می‌دهد، لذا معتقدم خوف از جباران طبیعی و منطقی است، اما گاهی این خوف منجر به بی‌عملی می‌شود، چنانچه بنی اسراییل طبق قول خودشان اینچنین کردند و گاهی این ترس مانع کنش و انجام وظیفه نمی‌شود. این وجه تمایز این دو مرد است، چراکه ترس طبیعی دارند، اما مانع انجام وظیفه آنها نمی‌شود.

حجت‌الاسلام بهمنی بیان کرد: به یاد دارم سیدحسن نصرالله اعلام کرد 30 هزار سلفی انتحاری در لبنان و منطقه آماده ضربه زدن به مقاومت هستند و آمریکا و اسراییل نیز پشتیبان آنها هستند. اینها به صورت منطقی منجر به ترسی طبیعی می‌شود، اما این ترس در شماری سبب زمین‌گیر شدن و در برخی دیگر سبب زمین‌گیر شدن نیست. قطعه‌ای که از آیه انتخاب می‌کنم «أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمَا» است؛ یعنی دو مردی که خداوند به آنها نعمت داد. همین نعمت سبب کنشگری بهنگام و برابر با وظیفه در آنها شده است.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی ادامه داد: قطعه دیگر از این آیه که باید اشاره کنم، «ادْخُلُوا عَلَيْهِمُ الْبَابَ» است. این الف در الباب نشان می‌دهد این دو نفر کارشناس و بصیر هستند و می‌دانند از چه راهی وارد شوند. قطعه بعدی «فَإِذَا دَخَلْتُمُوهُ فَإِنَّكُمْ غَالِبُونَ» است. این دو نفر از حتمیت پیروزی سخن می‌گویند، چراکه بصیرت کارشناسانه دارند. قطعه بعدی «وَعَلَى اللَّهِ فَتَوَكَّلُوا» است. توکل در جایی است که شما امکانات دارید، اما توکل هم می‌کنید. در واقع اینها جایگاهی دارند و براساس جایگاهی که دارند، می‌توانند به مردم توصیه کنند. این افراد حتماً خودشان متوکل هستند که دیگران را به توکل می‌خوانند تا اگر چیزی از حساب و توانایی آنها خارج است، با توکل بر خدا جبران شود. آخرین قطعه «إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ» است. در اینجا گفته می‌شود اگر مؤمن به خدا هستید، توکل کنید و از این در وارد شوید. سلسله این آیه نشان می‌دهد که ایمان هسته مرکزی و گوهر اساسی مقاومت و کنشگری است.

حجت‌الاسلام بهمنی تأکید کرد: در زمان حضرت موسی(ع)، سخنان آن دو مرد از جانب خدا اثری نداشت و قوم به علت به بلای الهی به مدت چهل سال گرفتار شد، اما دعوت این دو مرد، یعنی شهید سلیمانی و ابومهدی المهندس با استقبال مجاهدانی از بسیاری از کشورها مواجه شد و جهان تشیع را در این فتنه سربلند بیرون آورد. این مجاهدان پاسخ قوم حضرت موسی(ع) را به این دو مرد ندادند، بلکه با فداکاری مجاهدان، جباران گرفتار حیرت شدند.