کد خبر: ۳۹۴۵۸۳۷

تاریخ: ۱۶ دی ۱۳۹۹ - ۱۳:۲۵

فصلنامه مطالعات تفسیری در ایستگاه 44

چهل و چهارمین شماره از فصلنامه مطالعات تفسیری به صاحب امتیازی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها منتشر شد.

به گزارش ایکنا، در این شماره از فصلنامه مطالعات تفسیری، مقالاتی با عناوین «تفسیر آیه تبیان و جداناپذیری قرآن و عترت‌(علیهم السلام)»، «بررسی تفسیری نقش آیات امر به معروف و نهی از منکر در پرورش روحیه قانون‌مداری»، «تفسیر ادبی نوین در فهم معنای آیه «لیس کمثله شیء»»، «واکاوی دیدگاه مفسران درباره وحی به زنبور عسل در آیه 68 نحل»، «بررسی تفسیری سازوکارهای درونی تأثیر نظارت خدای متعال در پیشگیری از کجروی»، «واکاوی زیبایی‌های بلاغی در تفسیر آیات ناظر به جنین‌شناسی»، «بررسی تفسیری درخواست حضرت نوح(علیه السلام) در آیه 45 هود»، «تحلیلی بر مفهوم و مصداق کوثر و ابتر در تفسیر المیزان»،‌ «بررسی دلالت اظهار دین بر نفی تکثرگرایی در عصر ظهور بر پایه آیه 9 صف»، «چرایی دشمنی یهود با جبرئیل(علیه السلام) با تأکید بر آیه 97 بقره»، «بررسی دیدگاه‌های تفسیری مفسران درباره آیات تکلم حضرت عیسی(علیه السلام) در مهد» و «بررسی تفسیری اهداف آیات جهاد در مکه» منتشر شده است.

تفسیر آیه تبیان و جداناپذیری قرآن و عترت‌(علیهم السلام)

در چکیده مقاله «تفسیر آیه تبیان و جداناپذیری قرآن و عترت‌(علیهم السلام)» آمده است: یکی از مسائل مورد توجه اندیشمندان مسلمان به خصوص مفسران قرآن، موضوع کفایت یا عدم کفایت به سعادت رساندن هر یک از قرآن و اهل بیت‌(ع) به ‌تنهایی و نیز نقش آن دو نسبت به یکدیگر است. مقاله حاضر بر پایه تفسیر آیه تبیان به دنبال پاسخ قرآنی به موضوع فوق به روش گردآوری اطلاعات کتابخانه‌ای و جمع‌آوری اسنادی در آیات، روایات و کتب تفسیری و تحلیل اطلاعات به‌صورت مفهومی، گزاره‌ای و سیستمی است. هدف تحقیق فراهم‌سازی زمینه تقریب هر چه بیشتر بین مذاهب اسلامی بر پایه آیات قرآن و روایات پیامبراکرم(ص) است. یافته تحقیق این است که آیه تبیان نیز همانند حدیث ثقلین دلالت دارد بر اینکه قرآن کریم و عترت طاهرین(ع) در هدایت‌گری تام انسان‌ها به سرمنزل کمال، نیازمند یکدیگر و مکمل هم هستند و برای نیل به کمال مطلوب باید به هر دو تمسک کرد.

بررسی تفسیری نقش آیات امر به معروف و نهی از منکر در پرورش روحیه قانون‌مداری

نویسنده مقاله «بررسی تفسیری نقش آیات امر به معروف و نهی از منکر در پرورش روحیه قانون‌مداری» در طلیعه نوشتار خود آورده است: امر به معروف و نهی از منکر از جنبه‌های گوناگون قابل تجزیه و تحلیل است. مقاله حاضر در صدد است تا با تمسک به تفسیر کامل آیات امر به معروف و نهی از منکر و رهنمودهای معصومان(ع) رابطه این دو فریضه را با قانون‌مدار شدن تبیین نماید. هر اندازه به امر به معروف و نهی از منکر پای‌بندتر باشیم، نسبت به قوانین مورد تأیید اسلام تعهد بیشتری نشان خواهیم داد. تربیت انسان قانون‌مدار از جمله اهداف تربیتی است که برای امر به معروف و نهی از منکر در نظر گرفته می‌شود. مبانی مستحکم، اصول پایدار و روش‌های متناسب با انتشار فرهنگ و ارزش‌های الهی از الزامات تحقق اهداف مزبور هستند. برای رسیدن به نتیجه مطلوب نباید به کمتر از تربیت شهروند قانون‌مدار مطابق شئون و ارزش‌های قرآنی بسنده شود.

واکاوی دیدگاه مفسران درباره وحی به زنبور عسل در آیه 68 نحل

در طلیعه نوشتار «واکاوی دیدگاه مفسران درباره وحی به زنبور عسل در آیه 68 نحل» می‌خوانیم: آیات 68 و 69 سوره نحل به فرآیند تولید یکی از نعمت‌هایی که محصول وحی الهی به زنبور عسل است، پرداخته است. مهمترین فراز این آیات، کاربست واژه وحی نسبت به زنبور عسل است. در چیستی و چگونگی این وحی نظرهای مختلفی مطرح شده که جنبه حشره بودن زنبور بر بسیاری از این نظرها سایه افکنده و سبب گرایش برخی از مفسران به نظرهایی مانند غریزی بودن این نوع از وحی شده است. در مقاله حاضر ضمن گزارش و نقد دیدگاه‌های مختلف مفسران در این باره به تبیین نظر مختار پرداخته است. نظر مفسران در خصوص وحی به زنبور عسل، ذیل دو دسته عمده وحی رسالی و غریزه حیوانی مطرح شده است. بر پایه نتایج به‌دست آمده: وحی در این آیه ارتباطی با اعمال غریزی زنبور عسل ندارد، بلکه این وحی از سنخ وحی‌ای است که خدای متعال به انبیاء(ع) فرستاده که به احتمال زیاد همراه با قول خاص حیوانات است.