کد خبر: ۳۹۵۴۹۸۴

تاریخ: ۰۲ اسفند ۱۳۹۹ - ۱۲:۳۴

یادداشت وارده/

اما و اگرهای آینده جنگ و صلح در یمن

حذف نام انصارالله یمن از لیست گروه‌های تروریستی که هفته گذشته با هدف ادامه کمک‌رسانی سازمان‌های بین‌المللی به مردم یمن صورت گرفت، باعث شد امیدواری‌های زیادی در مورد گشایشی هرچند کوچک در امور جاری مردم یمن به وجود آید. همچنین وعده‌ عدم فروش سلاح به کشورهای حاشیه خلیج فارس از جمله عربستان نیز باعث شده که احتمال کاهش تنش در این منطقه قوت بگیرد.

حمید حشمدار، مدرس دانشگاه و مدیر عامل مرکز «گفتمان صلح برای همه» در یادداشتی که با عنوان «اما و اگرهای آینده جنگ و صلح در یمن» در اختیار ایکنا قرار داده است، در مورد بحران فعلی یمن نوشت: طی روزها و چند هفته اخیر، دولت جو بایدن با خارج ساختن نام جنبش انصارالله یمن از فهرست گروه‌های تروریستی و اعلام تجدید نظر در برخی قراردادهای فروش تسلیحات به کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس، نشانه‌هایی برای توقف و تغییر سیاست‌های ضد حقوق بشری پیشین آمریکا در این کشور داده است.

دولت آمریکا از 6 سال پیش و پس از حمله ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی، به حمایت از این ائتلاف دست زد. در دوران دونالد ترامپ این حمایت‌ها دو چندان شد، مجموعه این اقدامات منجر به تشدید جنگ داخلی، کشتار، مهاجرت و فقر بیشتر مردم این کشور شد.

ترامپ با اهداف دوگانه درآمدزایی از عربستان و تحت فشار قرار دادن ایران جهت مذاکره، در افزایش جنایات حقوق بشری علیه مردم بی‌دفاع یمن نقش فعالی داشت. مردم یمن به عنوان یکی از فقیرترین کشورهای جهان هم اکنون با فشارهای اقتصادی شدید و جنگ و خون‌ریزی در یک سو و عواقب ویروس کرونا در سوی دیگر ایستاده‌اند.

کمبود امکانات بهداشتی، دارویی و غذایی باعث افزایش تلفات در این کشور شده است. کودکان و زنان یمنی هم اکنون و در مقابل چشمان جهانیان سخت‌ترین دوران زندگی را پشت سر می‌گذارند. به طور کلی وضعیت کلی صلح در یمن شکننده است و بازیگران بین‌المللی مؤثرِ بر این موضوع، اختلاف نظرهای عمیقی در مورد چگونگی رسیدن به صلح در این کشور دارند.

حال با وجود اینکه کمتر از سه ماه از آغاز ریاست جمهوری جو بایدن می‌گذارد، به نظر می‌رسد که وی سیاست جدید و متفاوتی را نسبت به سلف خود در رابطه با خاورمیانه در پیش گرفته است و یمن هم از این تغییرات مستثنی نبوده است. خروج حوثی‌ها از لیست گروه‌های تروریستی که هفته گذشته و با هدف ادامه کمک‌رسانی سازمان‌های بین‌المللی به مردم یمن صورت گرفت، باعث شد امیدواری‌های زیادی در مورد گشایشی هرچند کوچک در امور جاری مردم یمن به وجود آید.

همچنین وعده‌ عدم فروش سلاح به کشورهای حاشیه خلیج فارس از جمله عربستان سعودی نیز باعث شده که احتمال کاهش تنش و درگیری در این منطقه بیشتر شود.

به طور کلی موضوعی که همواره  در مورد تنش‌های خاورمیانه از اهمیت برخوردار و مشهود است، این بوده که مسائل منطقه‌ای می‌بایست با خرد جمعی ساکنین در این منطقه حل و فصل شود و مادامی که قدرت‌های فرامنطقه‌ای دخالت کنند اوضاع اینگونه خواهد بود. در این میان باید بر این نکته تأکید کرد که وضعیت حقوق بشر در یمن و تأثیر این جنگ بر این موضوع حساس نباید فراموش شود. حقوق بشر واژه‌ای مستعار برای جعل نیست و بهبود آن در یمن باید به یکی از مسائل مورد نظر طرف‌های مذاکره کننده تبدیل شود.

همانطور که جمهوری اسلامی بارها و بارها تأکید کرده است، صلح در یمن باید در مذاکرات یمنی ـ یمنی رخ دهد و بازیگران فراملی می‌بایست، فقط، مشوق‌هایی برای گفت‌وگو در حل مسئله باشند البته در این بین با توجه به قدرت و نفوذ منطقه‌ای دو کشور جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی، چنانچه روند تنش‌زدایی بین طرفین انجام شود، این امر تأثیر مستقیمی بر بحران فعلی یمن خواهد گذاشت و کورسوهای امید برای دستیابی به صلح بیشتر از قبل می‌شود.