کد خبر: ۳۹۶۸۱۶۲

تاریخ: ۱۰ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۱۶:۳۴

یادداشت/

آزادی خرمشهر، ثمره خون شهدای عملیات بیت المقدس

عملیات بیت المقدس، با فرماندهی فرماندهان شاخص دفاع مقدس در چهار مرحله توانست آزادی خرمشهر را به بار بنشاند.

در تقویم دفاع مقدس، 10 اردیبهشت سالروز آغاز عملیات بزرگ «بیت‌المقدس» است که در سال 1361 هجری قمری به وقوع پیوست. از این رو اکرم خزاعی استاد مدرسه علمیه حضرت رقیه(س) برازجان، طی یادداشتی که در اختیار خبرگزاری ایکنای بوشهر قرار داد، به بررسی ابعاد مختلف آن پرداخته‌ است.

عملیات «بیت‌المقدس» یکی از بزرگترین عملیات‌های نیروهای مسلح جمهوری‌اسلامی‌ایران در جنگ ایران و عراق محسوب می‌شود. نیروهای ایرانی با توان ۱۳۰ هزار سرباز در ساعت ۳۰ دقیقه بامداد ۱۰ اردیبهشت ۱۳۶۱ در محور اهواز، خرمشهر و دشت آزادگان، به فرماندهی علی صیاد شیرازی، با هدف آزادسازی خرمشهر این عملیات را آغاز کردند که ۳ هفته به‌طول انجامید.
در جریان عملیات آزادسازی خرمشهر همچنین فرماندهانی نظیر محسن رضایی، شهید همت، احمد متوسلیان، مرتضی قربانی، شهید زین الدین، رحیم صفوی، غلامعلی رشید، رضا مجیدی، محسن غرضی، شهید بقایی، مرتضی صفاری و... را می توان نام برد.
در ابتدا نیروهای عراقی با هدف آغاز عملیات دفاعی از خرمشهر عقب‌نشینی کردند و در تاریخ ۱ خرداد ۱۳۶۱ ارتش عراق پاتک بزرگی را برای پس زدن نیروهای مسلح ایران آغاز نمود و سرانجام نیروهای ایرانی توانستند در مقابل پاتک گسترده ارتش عراق، مقاومت نمایند و در تاریخ ۳ خرداد ۱۳۶۱ نیروهای ایرانی، به‌طور کامل بر شهر خرمشهر مسلط شدند و این شهر را که از روزهای نخست جنگ به اشغال ارتش عراق درآمده بود، آزاد نمودند. در هنگام عقب‌نشینی نیروهای ارتش عراق، بیش از ۱۹٫۰۰۰ سرباز عراقی به اسارت نیروهای ایرانی درآمدند، همچنین مقادیر قابل‌توجهی مهمات و ادوات رزمی باقیمانده در خرمشهر نیز در کنترل نیروهای ایرانی قرار گرفت.

انجام عملیات بیت‌المقدس در ۴ مرحله برنامه‌ریزی شده بود، که هر مرحله در مقایسه با عملیات ثامن الائمه و عملیات طریق القدس خود یک عملیات بزرگ به حساب می‌آید. از نتایج عملیات بیت المقدس می‌توان به این موارد اشاره کرد:

طی عملیات بیت المقدس 5038 کیلومتر مربع از اراضی اشغال شده از جمله شهرهای خرمشهر و هویزه و نیز پادگان حمید و جاده اهواز – خرمشهر آزاد شدند. علاوه بر این شهرهای اهواز، حمیدیه و سوسنگرد از تیررس توپخانه دشمن خارج گردیدند.
- با فتح خرمشهر، برتری نظامی ایران بر عراق مورد تایید کارشناسان و تحلیل‌گران نظامی قرار گرفت.
- فتح خرمشهر موجب انفعال ارتش عراق شد؛ به گونه‌ای که نظامیان عراقی تا مدت زیادی نتوانستند از لاک دفاعی خارج شوند.
- عملیات بیت المقدس موجب شد تا کشورهای عرب منطقه به تقویت مالی و نظامی عراق مبادرت ورزند.
- طی این عملیات حدود نوزده هزار تن از نیروهای دشمن به اسارت درآمده و بالغ بر شانزده هزار تن کشته و زخمی شدند.
آزادسازی خرمشهر که در پی اجرای مرحله چهارم انجام گرفت، از مهمترین نتایج این عملیات بود.

اکرم خزاعی، معاون پژوهش و استاد حوزه علمیه خواهران برازجان