کد خبر: ۳۹۶۹۳۶۷

تاریخ: ۱۵ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۱۱:۵۹

نگهداری قرآن ۴۰۰ ساله با ترجمه فرانسوی در کتابخانه ملی

نسخه‌ای از قدیمی‌ترین ترجمه‌های قرآن کریم مربوط به سال ۱۶۴۷ میلادی با قدمتی حدود ۴۰۰ سال از سوی «آندره دوریه» فرانسوی، برای نخستین بار از عربی به فرانسه ترجمه شده است.

به گزارش ایکنا به نقل از روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، بالغ بر صد‌ها نسخه ترجمه از قرآن کریم به زبان‌های مختلف از جمله فرانسوی، آلمانی، انگلیسی، اسپانیایی، روسی، چینی، سوئدی در تالار ایرانشناسی و اسلام‌شناسی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نگهداری می‌شود.

بخشی از این ترجمه‌ها در جهان غرب انجام شده و بخش دیگری مربوط به آثاری است که در داخل کشور از سوی برخی موسسات و انجمن‌ها، چون «جامعه المصطفی» جمع‌آوری شده است. به عبارت دیگر در این زمینه دو دسته منبع وجود دارد که دسته نخست مربوط به چاپ در خارج از کشور می‌شود و بخشی نیز در داخل ایران به چاپ رسیده‌اند.

تعداد منابع مربوط به ترجمه‌های قرآن کریم به دلیل نقطه توجه پژوهشگران در مقایسه با سایر آثار در حوزه اسلام شناسی بیشتر است. نخستین ترجمه‌های صورت گرفته از قرآن کریم اغلب از سوی کشیش‌ها و افرادی که در ارتباط مستقیم با مذهب بودند؛ انجام شده است. بخشی از ترجمه‌ها به حوزه اسلام پژوهی مرتبط است و بخش دیگر به منظور تبادل نظر میان ادیان انجام شده است.

نسخه‌ای از قدیمی‌ترین ترجمه قرآن کریم که در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نگهداری می‌شود مربوط به سال ۱۶۴۷ میلادی، حدود ۴۰۰ سال قبل است که از سوی «آندره دوریه»، سرکنسول فرانسه در استانبول انجام شده است. او برای نخستین بار، قرآن کریم را به صورت مستقیم و بی‌واسطه از عربی به فرانسه ترجمه کرد.

این ترجمه برای نخستین بار در سال ۱۶۴۷ میلادی در پاریس منتشر شد و تا سال ۱۷۷۵ میلادی چندین‌بار تجدید چاپ شد و به دلیل دقت بالا مترجم در انتقال مفاهیم قرآن، به عنوان منبعی برای ترجمه قرآن به سایر زبان‌های اروپایی مورد استفاده قرار گرفته است.

دیگر ترجمه‌ای که از قرآن کریم به زبان فرانسه در تالار ایرانشناسی و اسلام شناسی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نگهداری می‌شود از سوی آلبرت کازیمیرسکی در سال ۱۸۵۹ میلادی صورت گرفته است.

کلود اتی‌ین ساواری خاورشناس فرانسوی یکی دیگر از مترجمان قرآن به زبان فرانسوی است که در سال ۱۸۸۳ میلادی انجام شده است.

در سال‌های اخیر نیز آثار جدیدی به چاپ رسیده است. پرفسور یاکو هامین آنتیلا، اسلام‌پژوه فنلاندی در سال ۱۹۹۵ دو اثر مهم قرآن کریم و شاهنامه فردوسی را نیز ترجمه کرد.

در ارتباط با منابع ترجمه شده انگلیسی قرآن کریم که در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران موجود است می‌توان به ترجمه صورت جورج سیل در سال ۱۸۲۵ میلادی اشاره کرد. این اثر نیز به طور مستقیم از زبان عربی ترجمه شده است و از این جهت بسیار حائز اهمیت است.

از دیگر ترجمه‌های قرآن کریم به زبان انگلیسی می‌توان به اثری از آلودوموریس وری اشاره کرد، این کتاب که در سال ۱۸۸۲ به چاپ رسید جزء آثار قدیمی ترجمه قرآن کریم به زبان انگلیسی محسوب می‌شود.

آلمانی‌ها نیز در حوزه اسلام پژوهی حضور چشمگیری داشته‌اند، اما در حوزه ترجمه قرآن، «تئودور نُلدِکه» سرآمد مترجمان آلمانی است. این مترجم در سال ۱۸۶۰ میلادی قرآن را ترجمه کرده است. در برخی از ترجمه‌های قرآنی، اسلام‌پژوهان غربی، تفسیر هم آورده‌اند که می‌توان به اثر «نُلدِکه» اشاره کرد.

علاوه بر ترجمه‌ها و تفاسیر قرآن کریم مجموعه‌ای از فرهنگ‌ها و دایرةالمعارف‌های قرآنی در تالار ایرانشناسی و اسلام شناسی کتابخانه ملی ایران وجود دارد که می‌توان به مجموعه ۶ جلدی انتشارات بریل اشاره کرد که جزء کتاب‌های پایه و مرجع محسوب می‌شوند و برای کاربران و پژوهشگران قرآن شناسی منابع مهمی است.

بخشی از آثار پژوهشگران در رابطه با منابع اسلام‌شناسی مربوط به مطالعات تطبیقی می‌شود که از جمله می‌توان به وجود آثاری در کتابخانه ملی ایران با عناوینی، چون «قرآن و حقوق بشر در اسلام» منبعی سیزده جلدی و «قرآن و دانش انسان» اشاره کرد.

توجه به آداب و سلوک در ماه رمضان و خاصه مراسم شب احیا در سفرنامه‌ها به خوبی به چشم می‌خورد به طوری‌که سیاحانی، چون «شاردن»، «کمپفر»، «کاتوف»، «پترو دلاواله»، «فوروکاوا»، «ماساهارو» و «رنه دالمانی» در سفرنامه‌های خود به جنبه‌های مختلفی از ماه رمضان و روزه‌داری ایرانیان مانند بیدار شدن در وقت سحری، نخوردن و نیاشامیدن در طول روز، شلیک توپ در میادین شهر به وقت سحر و افطار و شور و شوق میان مردم و کسبه به منظور تدارک و آماده شدن افطاری اشاره کرده اند.

«انگلبرت کمپفر» پزشک و طبیعی‌دان اهل آلمان که در عهده شاه سلیمان صفوی به ایران آمده بود در سفرنامه خود به مراسم‌های افطار و نیایش‌های شب‌های قدر و رفتن مردم به مساجد اشاره کرده و مطالبی را درباره شب زنده داری و نیایش ایرانیان در روز‌های ۱۹، ۲۱ و ۲۳ ماه رمضان نوشته است.

همچنین «پیترو دلاواله» سیاح ایتالیایی در سفرنامه خود به شب شهادت حضرت علی(ع) و دسته‌های عزاداری که مردم در این ایام برگزار کرده‌اند، اشاره کرده است.