کد خبر: ۳۹۶۹۵۰۳

تاریخ: ۱۵ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۱۷:۴۱

حجت‌الاسلام رستم‌نژاد تشریح کرد:

دلایل اثبات نزول آیه تطهیر در شأن اهل بیت(ع)

معاون آموزش حوزه علمیه گفت: دلایل زیادی وجود دارد که ثابت می‌کند آیه تطهیر در شأن اهل بیت(ع) و نه همه زنان پیامبر(ص) نازل شده است.

به گزارش ایکنا؛ حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی رستم‌نژاد، استاد حوزه علمیه 15 اردیبهشت‌ماه در ادامه مباحث تفسیر خود به آیه مباهله اشاره کرد و گفت: پیامبر با رفتارشان تفسیری از این آیه ارائه کردند که کسی تصور نکند که مراد از نسائنا در آیه شریفه «... فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ ...»، کسی جزء فاطمه(س) است؛ در آیه تطهیر «... يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا ...» هم اهل بیت به معنای اصطلاحی به کار رفته و نه معنای لغوی که بخواهد شامل زنان پیامبر شود.

وی افزود: این آیه در عداد آیاتی نازل شده که دوبار قبل از آن، تعابیری چون «یا نساء النبی» به کار رفته است؛ در آیات 30 و 32 این تعبیر به کار رفته و باز تعبیر «قل لازواجک» به کار رفته و ضمایر هم همه صیغه جمع مؤنث به کار رفته و حتی آیه بعد هم با «و اذکرن» شروع می‌شود؛ پس چطور ادعا می‌شود که این فراز آیه خاص اهل بیت است، در حالی که با سیاق و الفاظ ناسازگار است. این سؤال از سوی اهل تسنن از شیعه پرسیده می‌شود.

رستم‌نژاد در پاسخ به این سؤال، با بیان اینکه سیاق، دلیل لفظی قوی نیست و تا وقتی حجت است که حجت‌های دیگر در میان نباشد، تصریح کرد: پاسخ دیگر تغییر لحن آیه  است؛ این همه ضمائر و افعال به صورت جمع مؤنث آمده و در اینجا به جمع مذکر تغییر یافت تا بگوید مخاطب تغییر یافته است وگرنه اگر قراربود شامل زنان پیامبر باشد، همان صیغه‌های قبل را ادامه می‌داد؛ پس تغییر لحن آیه و خطاب و ضمائر و افعال، نشان از تغییر مصادیق و مخاطب دارد.

استاد جامعة‌المصطفی بیان کرد: تغییر محتوا، دلیل دیگری است؛ اگر بگوییم آیه شامل زنان پیامبر هم هست، مستلزم تناقض در قرآن خواهد بود و این درست نیست؛ چون در این قسمت آیه، اراده تکوینی خدا وجود دارد و نه اراده تشریعی به همین دلیل از لفظ «انما» که حصر و تأکید است، استفاده کرده است؛ خدا برای هدایت تشریعی مردم بخلی ندارد، لذا قرآن را موعظه و عبرت و هدایت للناس می‌داند، بنابراین در اینجا اراده تکوینی است و نه تشریعی، وگرنه مختص به اهل بیت نبود؛ فخررازی هم بر این مسئله تأکید دارد.

معاون آموزش حوزه گفت: در آیه 30 احزاب، «يَا نِسَاءَ النَّبِيِّ مَنْ يَأْتِ مِنْكُنَّ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ يُضَاعَفْ لَهَا الْعَذَابُ ضِعْفَيْنِ وَكَانَ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرًا؛ فرموده ای زنان پیامبر، اگر کار زشتی مرتکب شوید، عذاب مضاعف خواهید شد، بنابراین ممکن نیست خدا در اینجا به زنان پیامبر هشدار دهد و در دو آیه بعد اذهاب رجس و نداشتن هر نوع آلودگی را نسبت به این زنان بیان کند. ضمن اینکه کسانی که قائل‌اند عایشه بعد از جمل توبه کرده است، معنای حرفشان این است که قبلاً مرتکب گناه شده بود و توبه کرده است و این توبه با آیه تطهیر در تناقض است.

رستم‌نژاد تصریح کرد: نکته دیگر اینکه قرآن در سوره تحریم آیه 4 «إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا وَإِنْ تَظَاهَرَا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلَاهُ وَجِبْرِيلُ وَصَالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمَلَائِكَةُ بَعْدَ ذَلِكَ ظَهِيرٌ» تصریح کرده است که قلب شما دو زن(عایشه و حفصه) انحراف پیدا کرد و آنها تهدید شدند که اگر بخواهند در برابر پیامبر کاری بکنند، صالح المؤمنین و ملائکه یاور پیامبر خواهند بود، بنابراین قائل شدن به تطهیر از هر رجسی برای زنان پیامبر، تالی فاسد دارد.

وی تأکید کرد: مسئله دیگر روایات، شأن نزول است؛ طبری که تفسیرش ام التفاسیر است، در ذیل آیه تطهیر، 17 روایت دارد که شامل زنان پیامبر نمی‌شود؛ همچنین براساس روایات، ام سلمه از پیامبر خواست که من هم زیر کساء بیایم، ولی فرمودند این آیه شامل شما نیست و شما منزلت خودت را داری.

معاون آموزش حوزه اضافه کرد: همچنین پیامبر در وقت نماز، صفوف را می‌شکافت و شش ماه کارشان ابن بود جلوی منزل علی آمده و ندا می‌کردند یا اهل بیت النبوة و این آیه را می‌خواند؛ در برخی روایات بیان شده که پیامبر یکسال این کار را می‌کرد و به خاطر این بود که کسی این قسمت از آیه را تفسیر به رأی نکند.

وی افزود: در تفسیر طبری از چند طریق بیان شده که پیامبر فرمودند: این قسمت نازل شده درباره من و علی و فاطمه است؛ سؤال این است که در این صورت چرا خود پیامبر جزء اهل بیت است؟ آیه نگفته اهل بیت النبی که بخواهیم نبی را از آن جدا کنیم، بلکه فرموده «اهل البیت» و مراد، اهل بیت النبوة است که شامل خود ایشان هم می‌شود. ضمن اینکه در روایات داریم ایشان به علی(ع)، فاطمه و حسنین(ع) خطاب می‌کردند یا اهل بیت النبوة.